III SA/Wa 1202/15

Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 5/11/2015 r po rozpoznaniu wniosku M. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M.C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] /2/2015 r Nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości decyzji o podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. p o s t a n a w i a 1. Zwolnić skarżącą od wpisu od skargi kasacyjnej; 2. Odmówić stronie przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie; 1) M. C. , pismem z 6/82015 r i następnie – w wykonaniu wezwania referendarza sądowego - na urzędowym formularzu PPF z 14/9/2015 r, zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (adwokata). W uzasadnieniu wskazał, że: - nie ma pieniędzy; - mało zarabia; - ma [...] ; - posiada dom o pow. 146 m kw. i 2,2 ha; - z pracy wraz z mężem uzyskuje ok 6 tys. brutto; - ma na utrzymaniu [...] dzieci. 2) Wykonując wezwanie referendarza sądowego strona załączyła deklaracje podatkowe i zaświadczenie o wysokości zarobków oraz odpisy z wyciągów bankowych. Strona nie przekazała jakichkolwiek informacji, o które była wzywana w drugim wezwaniu (z 25/9/2015 r), doręczonym 14/10/2015 r. W szczególności, nie przekazał kalkulacji koszt życia, dochodów (i rodzajów dochodów) z gruntów rolnych oraz nie ujawniła środków z pomocy społecznej. 3) Referendarz sądowy wskazuje, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 245 §2 P.p.s.a., obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika: może być przyznane, jeśli strona wykaże niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako: "p.p.s.a."). W zakresie częściowym prawo pomocy może być przyznane - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Skarżący ubiega się o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych (tj w szczególności o zwolnienie od wpisu od skargi – pismo z 19/9/2015 r) oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. 4) Jedyny wymagalny koszt sądowy w sprawie to koszt wpisu od skargi kasacyjnej (połowa wpisu od skargi), zatem ta wartość (250 zł) powinna być przede wszystkim uwzględniana przy badaniu zdolności strony do ponoszenia kosztów sądowych i kosztów postepowania. Referendarz sądowy podziela pogląd strony, że kwota ok 6 tys zł brutto miesięcznie nie jest wielkością, która umożliwia swobodne planowanie sporów sądowych jakiegokolwiek rodzaju. Zarazem referendarz sądowy wyraża pogląd, ze nie jest to też kwota, która uniemożliwia prowadzenie jakichkolwiek sporów sądowych. Zarazem referendarz sądowy zauważa, że z wyciągu z rachunku bankowego wynika zrównoważony sposób prowadzenia przez stronę gospodarki finansowej (ponoszenie opłat za obiady, zakupy w markecie, na stacji benzynowej), którym trudno doszukać się znamion rozrzutności. Dlatego, by tej delikatnej równowagi nie naruszać, referendarz zadecydował o zwolnieniu strony od jedynego wymagalnego kosztu sądowego, tj od wpisu od skargi kasacyjnej. Przyznane zwolnienie od kosztów sądowych umożliwi stronie, w razie takiej woli, wygospodarowanie z bieżących wpływów, środków na poczet ew, kosztów działania pełnomocnika – jeżeli zdecyduje się na kwestionowanie rozstrzygnięcia Sądu. Zdaniem referendarza, skarżąca, ograniczając swe wydatki do granic utrzymania koniecznego, jest w stanie wygenerować środki pozwalające na poniesienie kosztów działania pełnomocnika, tym bardziej, ze w sprawie nie występuje wartość przedmiotu zaskarżenia (kwestionowana jest decyzja uchylająca) i wysokość stawek pełnomocnika rozpoczyna się od 240 zł. Referendarz sądowy odmówił ustanowienia pełnomocnika z urzędu też z tego powodu, że strona nie w pełni wykazała swoją sytuację życiową, tj nie wykonała wezwania z 25/9/2015 r – o czym wyżej. Gwarancje dostępu do Sadu mają swoje granice, którymi w niniejszej sprawie jest przestrzeganie reguł lojalnej współpracy z Sądem. Nie został wypełniony zatem obowiązek lojalnej współpracy z Sądem, wymagany przez Europejski Trybunał Praw Człowieka (wyrok z 17 lutego 2009 r Gospodarczyk p. Polsce, nr 6134/03; wyrok z 19 kwietnia 2011 roku Elcomp sp. z o.o. p. Polsce, nr 37492/05, HUDOC). 5) Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1 , § 2, § 3art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 u.p.p.s.a., uznał, jak w sentencji.