III SA/Wa 1204/15

18/11/2016 r. Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Marcin Piłaszewicz na posiedzeniu niejawnym w dniu 18/11/2016 r. po rozpoznaniu wniosku H. Sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2015 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od lutego do grudnia 2010 r. p o s t a n a w i a 1. zwolnić Skarżącą od wpisu od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 1000,- zł 2. odmówić Skarżącej przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżąca – H. Sp. z o.o., w odpowiedzi na wezwanie o uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości niespełna 9 tys. zł, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (formularz PPPr z 4/10/2016 r). Wyjaśniła, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, ponieważ nie prowadzi od 2012 r. działalności gospodarczej. W uzasadnieniu powołała się, oprócz odesłania do poprzednio złożonego wniosku na następujące okoliczności: - działalność Skarżącej została ograniczona z uwagi na niewypłacenie 1.2 mln należności; - trwają procesy sadowe w celu odzyskania należności; - od 2012 r firma ponosi stratę; - utrata płynności z powodu upadłości Generalnego Wykonawcy spowodowało brak zapłaty podatków), składek ZUS, kredytów; - wartość zobowiązań i poręczeń firmy to kwota ponad 10 mln zł, natomiast majątek firmy wynosi 1,5 mln zł; - na rachunku posiada debet (rubryka 9.3 formularza); - koszty utrzymania w wysokości 30 tys rocznie nie są opłacane; - zobowiązania wynoszą 9177050,- zł, Spółka oświadczyła, że wysokości jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł, W wykonaniu wezwania referendarz sądowego Skarżąca poinformowała o tym, że Spółka w związku z chorobą prezesa ([...] , [...] ) nie funkcjonuje prawidłowo. Wynagrodzenie pełnomocnika jest ustalone w oparciu o zasadę succes fee, a w części – w oparciu o wynagrodzenie ryczałtowe, płatne w ratach. Środki na ten cel pochodzą z wynajmu nieruchomości. Skarżąca wskazała, że nie jest możliwe nadesłanie wszystkich wnioskowanych przez urzędnika sądowego rachunków bankowych, ponieważ [...] ogłosił upadłość. Skarżąca przekazała do Sądu, m.in., bilans na 30/6/2016 r., rachunek zysków i strat 1/6/2016-30/6/2016; zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, wezwanie do zapłaty, rejestr dokumentów handlowych, rozrachunki na 30/9/2016 r., listę płac na 8/2016, 9/2016, 7/2016, kartę informacyjną leczenia szpitalnego, zawiadomienie o skierowaniu na rehabilitację leczniczą. Na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem sądowym jest wpis od skargi kasacyjnej wymagany w kwocie 8781 zł. Referendarz sądowy wskazuje, że przyznanie prawa pomocy nie jest pozostawione wyłącznie uznaniu urzędnika sądowego, lecz uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej: "u.p.p.s.a.". Zgodnie z art. 246 § 2 u.p.p.s.a., jednostka organizacyjna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zarazem Skarżąca nie wykazała, by jej sytuacja finansowa uległa zmianie w stosunku do tej, ocenionej przez Sąd w postanowieniu z 15 września 2015 r., która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy w całym wnioskowanym zakresie. W szczególności, Skarżąca nie odniosła się do wezwania o wskazanie wysokości i źródeł finansowania spółki ze źródeł zewnętrznych. Nie oznaczyła także szczegółowo wynagrodzenia i harmonogramu wypłaty wynagrodzenia dla pełnomocnika, ograniczając się do uwagi o kwocie "symbolicznej". Referendarz sądowy ma świadomość ograniczania działalności spółki, co Skarżąca akcentuje w formularzu PPPr i piśmie z 31/10/2016 r. (a co przedtem sygnalizował Sąd), jednakże nawet w przypadku ograniczania działalności, koszt sądowy stanowi w dalszym ciągu jeden z kosztów tej "ograniczanej" działalności. Referendarz sądowy jest zobowiązany zarazem do ścisłej oceny realizacji przez Skarżącą "obowiązku lojalności" względem Sądu, który przejawia się w rzetelnym wykonaniu kierowanych do niej wezwań, o czym wyżej. Urzędnik sądowy odnotowuje, że z nadesłanego rachunku zysków i strat wynika uzyskiwanie przychodów operacyjnych w wysokości 13500 zł. Podobnie z bilansu na 30/6/2016 r. wynika posiadanie zawiązanych rezerw, jak też istnienie zapasów i towarów we wskazanych tam wysokościach. Wartości wyrażone w przywołanych dokumentach wystawionych w 2016 r. stanowią wyraz trafności poglądów Sądu, wyrażonych w przywołanym postanowieniu z 15 września 2015 r. Sąd, przyznając Skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu do skargi powyżej 2 tys zł wskazał, że "(...) zwalnianie Skarżącej na obecnym etapie postępowania z całości kosztów jest przedwczesne. Skarżąca dochodzi na drodze sądowej należności od kontrahentów na kwotę przekraczające 1,5 mln zł i być może postępowania sądowe w tym zakresie zakończą się dla Spółki pomyślnie. Co równie istotne, spółka w mimo trudności finansowych w dalszym ciągu prowadzi działalność gospodarczą, a jak wynika z przyjętego sprawozdania finansowego za 2014 r. Spółka nie widzi poważnych zagrożeń dla kontynuowania tej działalności przez co najmniej 12 miesięcy". Nadto Sąd uznał, że "w ramach ryzyka prowadzenia działalności powinna liczyć się z możliwością albo koniecznością dochodzenia lub obrony swoich praw na drodze sądowej. Tym samym w przypadku planowania bądź wystąpienia na drogę sądową powinna się liczyć z koniecznością poniesienia kosztów sądowych i przeznaczenia, bądź z bieżącej działalności lub ze zgromadzonych zasobów pieniężnych, kwot niezbędnych do skutecznego wszczęcia procesu. Koszty związane z postępowaniem przed sądem należy traktować na równi z innymi kosztami prowadzonej działalności, takimi jak należności publicznoprawne, pieniężne zobowiązania umowne czy wynagrodzenia pracownicze." Jak wynika ze złożonych dokumentów (lista płac, zestawienie rozrachunków) Skarżąca bierze udział w tego rodzaju obrocie, choć w ograniczonym już zakresie. Stąd poddany przywołanym powyżej ograniczeniom referendarz sądowy zdecydował się uznać obowiązek Skarżącej uczestnictwa w kosztach postępowania i, biorąc pod uwagę wskazania Sądu w przywołanym postanowieniu, sposób i zakres deklaracji informacji przez Skarżącą, realizację gwarancji dostępu strony do Sądu, etap postępowania, rozwój sposobu prowadzenia działalności gospodarczej (crescunt anni, decrescunt vires) - oznaczył zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej na symboliczną względem wartości przedmiotu zaskarżenia kwotę wyrażoną w sentencji. Kwotę tą, w wysokości połowy uiszczonego już wpisu od skargi, jak wynika z przywołanej powyżej analizy dokumentów finansowych, Skarżąca jest w stanie uiścić tytułem wymagalnych kosztów sądowych, tj wpisu od skargi kasacyjnej. Mając to na uwadze, na podstawie art. 243 § 1 u.p.p.s.a., art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 u.p.p.s.a., referendarz sądowy uznał, jak w sentencji.