III SA/Wa 1211/11

Dnia 10 sierpnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Grażyna Nasierowska, , po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od marca do maja oraz od sierpnia do grudnia 2007 r. postanawia: - przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnić ją od wpisu od skargi kasacyjnej ponad 500 zł - Pismem z dnia 14 marca 2011 r. W. W. - dalej "Skarżący" wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2011 r. w przedmiocie podatek od towarów i usług za poszczególne miesiące od marca do maja oraz od sierpnia do grudnia 2007 r. Wyrokiem z 2 lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił powyższą skargę. Od powyższego wyroku Skarżący wniósł skargę kasacyjną. Pismem z 8 maja 2012 r. Skarżący został wezwany do uiszczenia w terminie 7 dni wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 8.054 zł pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Skarżący pismem z 6 kwietnia 2012 r. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych do kwoty 500 zł. W uzasadnieniu Skarżący wyjaśnił, że prowadził działalność gospodarczą pod firmą "W.". Na skutek kontroli podatkowej i decyzji będącej przedmiotem zaskarżonej skargą kasacyjną do NSA, powstała zaległość podatkowa w kwocie netto 1.610.625 zł. Wartość sporu, a co za tym idzie także kwota wpisu sądowego z tytułu wniesienia skargi kasacyjnej przewyższa jego możliwości finansowe. Wyjaśnił, że kłopoty zdrowotne oraz kłopoty wynikające ze sporów z organami podatkowymi, spowodowały , że Skarżący od 2010 r. zmuszony był do zawieszenia prowadzonej działalności gospodarczej, co praktycznie pozbawiło go dochodów umożliwiających uregulowanie wpisu sądowego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że Skarżący jest współwłaścicielem mieszkania o pow. 130 m2, które obciążone jest kredytem hipotecznym w kwocie 530 tyś. zł, nieruchomość rolną o pow. 40 ha oraz działkę o pow. 0,75 ha, również obciążoną hipoteką. Ponadto Skarżący osiąga dochody z tytułu wynajmu w kwocie 3.000 zł, a żona z tytułu umowy o pracę otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 1.500 zł. Do wniosku PPF Skarżący dołączył zaświadczenie o stanie zdrowia, wniosek o wpis do ewidencji działalności gospodarczej EDG-1 potwierdzający zawieszenie działalności gospodarczej od listopada 2010 r., PIT-36L potwierdzający brak dochodów z działalności gospodarczej oraz PIT-36 potwierdzający wysokość dochodów z wynajmu za 2011 r. W odpowiedzi Skarżący nadesłał kopie PIT-36L i PIT-36 za 2010 r. i 2011 r., wyciąg z rachunku bankowego (saldo na dzień 31 maja 2012 r. wynosiło -19,978,69 zł), wyciąg z rachunku karty kredytowej (saldo na dzień 7 czerwca 2012 r. wynosiło -15.227,33 zł) zestawienie miesięcznych wydatków, oświadczenie o niekorzystaniu z jakiejkolwiek pomocy z pomocy społecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Instytucja prawa pomocy stanowi zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu, jako podstawowego standardu państwa prawnego. Umożliwia bowiem realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nie posiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. Zgodnie z regulacją art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej "p.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej. Następuje ono, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wobec powyższego, zwolnienie od kosztów sądowych dopuszczalne jest wówczas, gdy z porównania sytuacji majątkowej strony z wysokością obciążających ją kosztów wynikałoby, że pokrycie kosztów sądowych z majątku strony jest niemożliwe, a jednocześnie strona nie posiada możliwości zgromadzenia środków niezbędnych na sfinansowanie kosztów sądowych. Dokonując powyższego zestawienia w rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, że przedmiotowy wniosek zasługuje na uwzględnienie w całości, tj. na przyznaniu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, czyli zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej ponad 500 zł. Skarżący wyjaśnił, że prowadził działalność gospodarczą pod firmą "W.". Na skutek kontroli podatkowej i decyzji będącej przedmiotem zaskarżonej skargą kasacyjną do NSA, powstała zaległość podatkowa w kwocie netto 1.610.625 zł. Wartość sporu, a co za tym idzie także kwota wpisu sądowego z tytułu wniesienia skargi kasacyjnej przewyższa jego możliwości finansowe. Wyjaśnił, że kłopoty zdrowotne oraz kłopoty wynikające ze sporów z organami podatkowymi, spowodowały, że Skarżący od 2010 r. zmuszony był do zawieszenia prowadzonej działalności gospodarczej, co praktycznie pozbawiło go dochodów umożliwiających uregulowanie wpisu sądowego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że Skarżący jest współwłaścicielem mieszkania o pow. 130 m2, które obciążone jest kredytem hipotecznym w kwocie 530 tyś zł, nieruchomość rolną o pow. 40 ha oraz działkę o pow. 0,75 ha, również obciążoną hipoteką. Ponadto Skarżący osiąga dochody z tytułu wynajmu w kwocie 3.000 zł, a żona z tytułu umowy o pracę otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 1.500 zł. Wyjaśnić należy, że zobowiązania prywatne takie jak np.: rata kredytu nie mają pierwszeństwa przed należnościami Skarbu Państwa, do jakich niewątpliwie należy wpis sądowy od skargi kasacyjnej i nie mogą być jedyną podstawą do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, to jednak mają one wpływ na ogólną sytuację majątkową Skarżącego. Wskazać należy, że Skarżący wnosząc skargę kasacyjna od zapadłego w sprawie wyroku powinien był przewidzieć, iż następstwem podjętych przez niego działań będzie konieczność zapłaty wpisu sądowego od ww. skargi. W tym celu powinien poczynić stosowne oszczędności. Należy bowiem pamiętać, że zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych, choćby w części, ma charakter wyjątkowy. Analizując sytuację majątkową Skarżącego, Sąd doszedł do przekonania, biorąc pod uwagę miesięczne dochody Skarżącego i jego żony oraz ciążące na nim zobowiązania oraz uwzględniając wysokość wpisu od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie tj. 8,054 zł, że poniesienie takich kosztów wywołałoby uszczerbek utrzymania koniecznego Skarżącego, wobec czego zwolniono Skarżącego od wpisu sądowego ponad kwotę 500 zł, bowiem w ocenie Sądu taką kwotę Skarżący jest w stanie wygospodarować, aby partycypować w kosztach wszczętego postępowania sądowego. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.