III SA/Wa 1215/12

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 24 września 2013 r. po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku dor. pod. M.C. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu w sprawie ze skargi L. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2012 Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r. p o s t a n a w i a postanawia przyznać pełnomocnikowi strony skarżącej – doradcy podatkowemu M.C. - kwotę 240,-- zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, kwotę 23 % podatku VAT w wysokości 55,20,- zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy); łącznie kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) Pismem z 29 kwietnia 2013 r. Krajowa Rada Doradców Podatkowych wskazała dor. pod. M. C. jako pełnomocnika z urzędu w sprawie III SA/Wa 1215/12 ze skargi L. D. na decyzję o zobowiązaniu w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2008 r. Pismem 5 lipca 2013 r. pełnomocnik z urzędu podtrzymał skargę, powołał się na wyrok z 18 grudnia 2012 r. I FSK 1694/11 i wniósł o przyznanie wynagrodzenia za prowadzenie sprawy w wysokości 43200 zł, tj sześciokrotność stawki podstawowej. Z protokołu rozprawy z 18 września 2013 r. wynika, ze pełnomocnik stawił się na rozprawie, wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz wydatków i oświadczył, że koszty nie zostały pokryte przez stronę. Referendarz sądowy wskazuje, że wyznaczony doradca podatkowy ma prawo do wynagrodzenia za podjęte czynności w zakresie nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych wydatków na podstawie art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.z 2012 r poz. 270) - dalej jako u.p.p.s.a. Do czynności, o których mowa w tym przepisie, należą – m.in. – środki odwoławcze, czy sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, jak też pomoc prawna świadczona do momentu wydania wyroku w I instancji. Referendarz sądowy zauważa, że decyzja o przyznaniu pomocy prawnej oznacza, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu i że Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Oznacza to uprawnienie i obowiązek referendarza sądowego ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona. Należy przyznać wynagrodzenie dla ustanowionego doradcy podatkowego, kiedy strona nie jest w stanie ponieść kosztów działania doradcy podatkowego ustanowionego z urzędu, a pełnomocnik zwróci się do Sądu o zwrot kosztów postępowania sądowego i złoży oświadczenie o tym, że koszty zastępstwa procesowego nie zostały pokryte w całości, ani w części (§ 4 pkt 2 rozporządzenia z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu Dz.U. Nr 31, poz 153). W prawdzie w odpowiedzi na skargę wartość przedmiotu zaskarżenia oznaczono na kwotę 1150040 zł, jednak z treści skargi wynika, że rzeczywistym przedmiotem sporu jest legalność (zgodność z prawem) obniżenia podatku należnego na podstawie faktur niedokumentujących rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Na okoliczność ta wskazuje też analiza aktywności pełnomocnika, w szczególności treści pisma z 5 lipca 2013 r. , w którym pełnomocnik nie badał związku poszczególnych transakcji i dokumentowania ich z wysokością podstawy opodatkowania, ograniczając się jedynie do rozważań – ogólnych – prawnych. Oznacza to, że przedmiotem sporu badanym przez Sąd nie była wysokość podatku, lecz wyłącznie legalność dokonanych czynności powodujących skutki podatkowe, tj dopuszczalność obniżenia podatku naliczonego na podstawie określonego rodzaju faktur. Nie należy utożsamiać analizy mechanizmu odliczenia podatku naliczonego, która, co do zasady jest oderwana od wartości przedmiotu zaskarżenia, z możliwą wartością skutków podatkowych tej analizy. Ani w treści skargi, ani w treści pism procesowych złożonych do akt sprawy strona nie powiązała skutków abstraktu prawnego, tj. analizy mechanizmu odliczenia podatku naliczonego na podstawie faktur nie dokumentujących rzeczywistego obrotu z rzeczywistymi zdarzeniami gospodarczymi w badanej sprawie. Mając na uwadze, ze kwota 1150050 zł była podstawą obliczania wpisu od skargi, procesowania w zakresie przyznania prawa pomocy i – co najważniejsze – pobrania części wpisu - referendarz sądowy wskazuje, ze kwestia zwrotu stronie skarżącej nadpłaconego wpisu będzie przedmiotem odrębnego postępowania. W ocenie referendarza sądowego, z uwagi na charakter sporu, w sprawie ma zastosowanie § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia. Z uwagi na treść § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia należy oddalić wniosek pełnomocnika o przyznanie kwoty 43 200 zł , tj sześciokrotności stawki podstawowej błędnie obliczonej z uwzględnieniem § 3 ust 1 pkt 1 lit g w zw z § 2 ust. 2 rozporządzenia, niezależnie już o odmiennej od pełnomocnika oceny wkładu pracy w sprawie. Zarazem, pełnomocnik z urzędu nie wykazał, by wkład pracy uzasadniał zastosowanie powiększonej stawki, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, tj. do kwoty 360 zł. Zdaniem referendarza sądowego, wydatki z tytułu podróży z T. do W., z uwagi na oświadczenie pełnomocnika, ze "(...) nie dysponuje biletami (...)" (protokół z rozprawy z 18 września 2013 r karta 185), nie są wydatkami "udokumentowanymi", o czym mowa w art. 250 u.p.p.s.a. Ze stanu faktycznego wynika, ze pełnomocnik brał udział w rozprawie przed Sądem Administracyjnym, co uzasadnia przyznanie stronie wynagrodzenia w rozmiarze wynikającym z sentencji. Mając powyższe na uwadze referendarz sądowy uznał, że na podstawie art. 250, art. 258 § 2 pkt 8, § 3 u.p.p.s.a., należało postanowić, jak w sentencji