III SA/Wa 1224/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-10

Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wymaganej dokumentacji finansowej, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała zaistnienia przesłanek z art. 246 § 2 P.p.s.a. Mimo wezwania, spółka nie przedstawiła wymaganej dokumentacji finansowej, co uniemożliwiło ocenę jej zdolności do poniesienia kosztów postępowania. Brak wymaganej staranności w dokumentowaniu wniosku oraz brak wykazania priorytetu innych wydatków nad kosztami sądowymi stanowiły podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Spółka B. sp. z o.o. złożyła wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku VAT. Mimo wezwania referendarza sądowego do przedstawienia dokumentacji finansowej, spółka nie dostarczyła większości wymaganych informacji, powołując się na stratę wykazaną w sprawozdaniu finansowym oraz na fakt, że dokumentacja znajduje się w Prokuraturze. Wpis od skargi wynosił blisko 10 tys. zł.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

10.07.2015 r. Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Marcin Piłaszewicz na posiedzeniu niejawnym w dniu 10.07.2015 r po rozpoznaniu wniosku B. sp z o.o. o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. sp z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] .02.2015 r Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2012 r p o s t a n a w i a odmówić spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie B. sp z o.o., pismem z 17/6/2015 r, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (formularz PPPr z 19.03.2015 r). Spółka, w wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 24/6/2015 r (m.in. o zestawienie faktur VAT za sześć miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej, wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące prowadzenia działalności gosp, sprawozdanie finansowe za 2014 r, zestawienie należności i zobowiązań, wysokości dopłat poczynionych przez wspólników, wskazanie wysokości i źródeł finansowania działalności spółki – korespondencji, obsługi prawnej, księgowej etc), przekazała formularz PPPr z 3/7/2015 r., postanowienie o zawieszeniu prowadzenia działalności gospodarczej, kartę rejestracji bezrobotnego. Pozostałych wnioskowanych informacji spółka nie przedstawiła. W formularzu PPPr spółka zwróciła się o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wyjaśniła, że nie posiada środków finansowych na pokrycie wpisu od skargi, ponieważ "na dzień dzisiejszy sprawozdanie finansowe spółki wykazuje stratę". Spowodowane jest to tym, że Prezes Zarządu przebywał w [...] , a działalność gospodarcza spółki jest zawieszona od dnia 1/5/2014 r. Spółka nie może nadesłać dokumentacji, ponieważ całość dokumentacji znajduje się w Prokuraturze Okręgowej. Wymagany wpis od skargi to niespełna 10 tys zł. Wobec nieprzekazania jakiejkolwiek dokumentacji dotyczącej działalności spółki brak jest – zdaniem referendarza sądowego - powodów umożliwiających przyznanie spółce prawa pomocy. Nie jest tym powodem podnoszona przez stronę we wniosku "strata": a to tak z uwagi na łatwość generowania straty w polskim systemie rachunkowym, jak też z uwagi na brak wykazania pierwszeństwa (przed zobowiązaniami z tytułu kosztów) sądowych) innych wydatków generujących "stratę". Decyzja o odmiennej treści byłaby wyrazem nieposzanowania dorobku sądów administracyjnych w zakresie badania zdolności strony do uiszczenia kosztów postępowania w sprawie. Nie został zarazem dochowany wymóg minimalnej staranności w należytej dokumentacji wniosku o prawo pomocy, ponieważ stosowne wezwanie urzędnika sądowego zostało stronie doręczone 26.06.2015 r (zpo w aktach sprawy), a do dnia wydania niniejszego postanowienia strona nie przedłożyła wnioskowanej dokumentacji. Zdaniem referendarza sądowego, skoro spółka nie nadesłała wnioskowanych w wezwaniu dokumentów i – w konsekwencji - nie wykazała zaistnienia którejkolwiek przesłanki przyznania prawa pomocy, to należało oddalić jej wniosek w tym przedmiocie. Marginalnie tylko referendarz sądowy wskazuje, że fakt zabezpieczenia dokumentacji przez Prokuraturę nie uniemożliwiał stronie (nie wykazała tego) uzyskania dokumentów właśnie poprzez kontakt z Prokuraturą. Co do przekazania wyciągów z rachunków bankowych za okres prowadzenia działalności gospodarczej, to jest to możliwe poprzez współpracę strony (i tylko strony) z bankami, które mają obowiązek archiwizować wnioskowane informacje. Do niewykonania pozostałych punktów wezwania referendarz sądowy nie odnosi się, ponieważ niewykonanie to nosi znamiona jaskrawego lekceważenia treści wskazań urzędnika a żądane informacje pozostały dla urzędnika oceniającego wniosek "magnum ignotum" (wielką niewiadomą). Referendarz sądowy wykazuje zarazem szacunek dla dorobku prawnego nie tylko sądów administracyjnych, ale tez sądów w ogóle w zakresie zabezpieczenia przez spółkę środków na poczet kosztów postępowania wskutek podjęcia dodatkowych działań. Pogląd o zbliżonej treści wyraża Minister Sprawiedliwości: w ramach finansowej kalkulacji kosztów prowadzenia działalności przedsiębiorca powinien przewidywać również środki na ewentualne dochodzenie należności i spory sądowe (odpowiedź podsekretarza stanu w ministerstwie sprawiedliwości - z upoważnienia ministra - na interpelację nr 4754 w sprawie zwolnień od kosztów postępowania sądowego). Tenże szacunek dla dorobku nakazuje referendarzowi sądowemu uznanie, że spółka nie wykazała zaistnienia którejkolwiek przesłanki z art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) i wykazując poszanowanie dla zasady "ex iniuria non oritur ius", należało odmówić przyznania prawa pomocy. W konsekwencji, na podstawie art. 243 § 1 u.p.p.s.a., art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 u.p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło