III SA/Wa 1240/07
WyrokWSA w Warszawie2007-10-10
Skład orzekający: Sylwester Golec, Joanna Tarno, Maciej Kurasz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba niebędąca właścicielem gospodarstwa rolnego, ale faktycznie je użytkująca, może uzyskać zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej?Ratio decidendi
Skarżąca, która nie jest właścicielką spornej nieruchomości rolnej i nie przedstawiła dowodów na posiadanie samoistne lub zależne, nie spełnia przesłanki posiadania gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, co uniemożliwia przyznanie jej zwrotu podatku akcyzowego. Obowiązek wykazania posiadania spoczywa na wnioskodawcy, zwłaszcza w sytuacji, gdy istnieją wątpliwości co do tytułu prawnego do nieruchomości.Stan faktyczny
Skarżąca Z.L. złożyła wniosek o zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej, wskazując jako podstawę użytkowanie działek rolnych o powierzchni 6,59 ha. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania zwrotu, stwierdzając, że skarżąca nie jest właścicielką tych gruntów, a właścicielem jest jej wnuk, T.O. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca wniosła skargę do sądu, argumentując, że mimo braku własności, faktycznie prowadzi na tych gruntach gospodarkę rolną od 1947 r. i uzyskiwała z tego tytułu dopłaty bezpośrednie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Tarno, Asesor WSA Maciej Kurasz (spr.), Protokolant L. W., po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2007 r. sprawy ze skargi Z. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia "[...]" maja 2007 r. nr "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej. oddala skargę
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej określane jako "SKO") działając na podstawie art. 144 w związku z art. 138, art. 61 i art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – "Kpa") oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. Nr 79, poz. 856 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania Z.F. powoływanej dalej jako "Skarżąca" lub "Wnioskodawczyni" utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy L. z dnia [...] kwietnia 2007 r. Nr [...] wydaną w przedmiocie odmowy przyznania Skarżącej zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono stan faktyczny sprawy, z którego wynika, iż w dniu 7 marca 2007 r. Skarżąca na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 marca 2006 r. o zwrocie podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej (Dz. U. Nr 52, poz. 379 – określanej w uzasadnieniu jako "ustawa o zwrocie podatku") wystąpiła do Wójta Gminy L. o zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej na działkach rolnych o nr [...] i [...] położonych w N.W. o powierzchni 6 ha 59 a. Organ pierwszej instancji po sprawdzeniu stanu posiadania, klasyfikacji i powierzchni gruntów wykazanych we wniosku ze stanem wynikającym z ewidencji gruntów stwierdził, że wnioskodawczyni nie jest właścicielką przedmiotowych gruntów. W związku z tym, iż Skarżąca nie przedstawiła tytułu prawnego do nieruchomości rolnych – działek nr [...] i [...] organ pierwszej instancji wezwał ją do złożenia wyjaśnień i przedstawienia dowodów potwierdzających że jest posiadaczem deklarowanych działek.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynikało, iż na etapie postępowania administracyjnego wnioskodawczyni nie przedstawiała dowodów świadczących o użytkowaniu przez nią wykazanych we wniosku gruntów. Wskazać także należy, iż w aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające, iż właścicielem spornej nieruchomości – działki nr ew. [...] jest T.O. wnuczek Skarżącej (akt notarialny darowizny repertorium A Nr [...] spisany w dniu [...] lipca 2004 r., z którego wynika, iż T.O. jest właścicielem nieruchomości oznaczonej działką nr [...] o obszarze 5, 90 ha położonej we wsi N.W. stanowiącej część gospodarstwa rolnego karta akt administracyjnych nr 17 – 19). Do akt sprawy dołączono także wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Mokotowa Wydział II Cywilny z dnia 27 sierpnia 1997 r. Sygn. akt II C 89/96 oddalający powództwo Z.L. o ustalenie własności, a także wyrok Sąd Wojewódzkiego w Warszawie z dnia 21 kwietnia 1998 r. Sygn. V Ca 6/98 oddalającego apelację Z.L. od ww. wyroku Sądu Rejonowego oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 lutego 2001 r. Sygn. akt I CKN 1094/98 oddalający kasację od wyroku Sądu Wojewódzkiego – karta akt administracyjnych Nr 20). W materiale dowodowym znajduje się również oświadczenia T.O. wskazujące, że jest on rolnikiem posiadającym łącznie na terenie Gminy L. grunty rolne o pow. 12.41 ha. W oświadczeniu tym wskazał on także, iż Skarżąca pomimo wyroków sądowych oddalających jej powództwo chce użytkować sporną nieruchomość i bezprawnie rości sobie prawo do uprawiania tej ziemi. W piśmie tym wskazano także, że Z.L. poprzez nieustanne składanie nowych pozwów sądowych przeciwko rodzicom T.O. wstrzymuje rozpatrzenie złożonego przez niego w Sądzie wniosku o jej eksmisję ze spornej nieruchomości. Do akt sprawy załączono także, decyzję Wójta Gminy L. w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2007 r. oraz kopię wpłaty podatku, z których wynika, iż T.O. dokonał zapłaty podatku rolnego od spornej nieruchomości. Wójt Gminy L. w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów oraz dokumentów przedłożonych przez T.O. wydał decyzję orzekającą o zwrocie podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej przyjmując za podstawę wyliczenia kwoty powierzchnię gruntów 12, 41 ha obejmującą także sporne nieruchomości.
Wójt Gminy L. decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. odmówił przyznania Skarżącej zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż sprawdzenie stanu posiadania, klasyfikacji i powierzchni wykazanych we wniosku gruntów ze stanem wynikającym z ewidencji gruntów i budynków nie potwierdziło tego, iż wnioskodawczyni jest właścicielką gruntów, które zostały zgłoszone przez nią we wniosku o zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej. Organ pierwszej instancji wskazał, że właścicielem gruntów jest inny producent rolny. W związku z powyższym pismem z dnia 8 marca 2007 r. wnioskodawczyni wezwana została do złożenia wyjaśnień w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania celem ustalenia czy jest ona posiadaczem zależnym deklarowanych we wniosku gruntów. Wnioskodawczyni stawiła się w Urzędzie Gminy w wyznaczonym terminie i oświadczyła, że nie będzie przedstawiała dowodów świadczących o użytkowaniu przez nią ww. gruntów.
Po rozpatrzeniu złożonego wniosku i w świetle zgromadzonego materiału dowodowego organ pierwszej instancji nie znalazł podstaw do uznania, że Skarżąca spełniała wymogi określone w art. 3 ustawy o zwrocie podatku upoważniające ją do przyznania zwrotu podatku.
Od powyższej decyzji Skarżąca wniosła odwołanie, w którym wnosząc o uchylenie skarżonej decyzji w całości z uwagi na naruszenie art. 3 ust. 1 ustawy o zwrocie podatku zwróciła się ponownie o wydanie decyzji o zwrocie podatku akcyzowego, bądź o uchylenie decyzji na podstawie art. 155 Kpa przez organ pierwszej instancji,
Wskazaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję podtrzymując w pełni argumentację organu pierwszej instancji.
Na ostateczną decyzję Skarżąca wniosła skargę do tutejszego Sądu, w której wskazała, iż decyzja organu pierwszej instancji została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, iż organ nie uwzględnił faktu powszechnie znanego, iż na spornych działkach od 1947 r. Skarżąca prowadzi gospodarkę rolną. Skarżąca podniosła, iż z tytułu posiadania tych działek uzyskała dopłaty bezpośrednie. W jej ocenie jest ona producentem rolnym w rozumieniu ustawy o zwrocie podatku, mimo tego iż nie jest właścicielem tego gruntu. Wraz ze skargą Skarżąca przedstawiła oświadczenia świadków potwierdzających, iż na tych gruntach Skarżąca prowadzi działalność rolniczą.
W odpowiedzi na skargę, SKO wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. SKO wyjaśniło także, iż wnioskodawczyni do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających, iż jest ona posiadaczem samoistnym lub zależnym działek w stosunku do których wystąpiła o zwrot podatku akcyzowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
I. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – powoływanej dalej jako p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem, na podstawie akt sprawy.
W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Przenosząc powyższe kryteria na grunt przedmiotowej sprawy Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja jak również ją poprzedzająca nie naruszały przepisów prawa materialnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy jak również przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dostrzegł w przedmiotowej sprawie także wad dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub skutkujących obowiązkiem stwierdzenia nieważności zaskarżonych decyzji.
II. Istota sporu w przedmiotowej sprawie dotyczy zasadności odmowy przyznania Skarżącej zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego z uwagi na prowadzenie produkcji rolnej na działce Nr [...] o powierzchni 5,90 ha położonej we wsi N.W., gmina L. Sąd na wstępie podkreśla, iż będąc związany zakresem przedmiotowej sprawy nie badał legalności rozstrzygnięć w przedmiocie przyznania zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej właścicielowi działki rolnej Nr [...] – T.O. Podstawą takiego postępowania jest dyspozycja przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. zgodnie z którym Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wskazać bowiem należy, iż rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że Sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.
Z akt sprawy wynikało, iż Skarżąca zwróciła się do Wójta Gminy L. o przyznanie zwrotu podatku akcyzowego wskazując w złożonym wraz z wnioskiem oświadczeniu, iż jest ona posiadaczem użytków rolnych o powierzchni 6.59 ha. W związku ze złożonym wnioskiem organ pierwszej instancji wezwał Skarżącą na podstawie art. 50 § 1 Kpa do złożenia wyjaśnień. Powodem wezwania do stawiennictwa przed właściwym organem było to, iż wniosek Skarżącej w sprawie zwrotu podatku akcyzowego uwzględniał działkę nr ew. [...] położoną w miejscowości N.W., w stosunku do której jej właściciel T.O. ubiega się o zwrot podatku akcyzowego w związku z użytkowaniem ww. nieruchomości jako gruntu rolnego. W zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym znajduje się notatka służbowa sporządzona przez pracownika Urzędu Gminy L., z której wynika, iż celem wezwania Skarżącej do złożenia wyjaśnień było udokumentowanie przez Skarżącą użytkowania gruntów rolnych, które zgłosiła we wniosku o zwrot podatku, a które stanowiły własność innego producenta rolnego – T.O. Złożenie wyjaśnień było niezbędne ze względu na fakt, iż do kancelarii Urzędu Gminy L. wpłynął wniosek T.O. dotyczący zwrotu podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej obejmujący grunty rolne, w tym będącą przedmiotem sporu działkę nr [...] położoną we wsi N.W. Z notatki służbowej wynikało również, iż Skarżąca oświadczyła, iż nie będzie przedstawiała dowodów świadczących o użytkowaniu przez nią gruntów rolnych nie będących jej własnością, a stanowiących własność innego producenta rolnego. Na uwagę zasługuje także to, iż Skarżąca w odwołaniu wyjaśniła, że sprawa o prawo własności działki rolnej Nr [...] toczy się od kilku lat w Sądzie. W związku z finałem sprawy tj. oddaleniem powództwa Skarżącej, wnioskodawczyni podniosła, że "nie obsiała ziemi jesienią, gdyż bała się że jej wnuk T.O. wyrzuci ją z tej ziemi i jej praca pójdzie na marne. Na wiosnę 2007 r. też nie zrobiła obsiewu, zrobiła to dopiero 20 kwietnia 2007 r. wobec faktu, że sprawa sądowa jeszcze się nie skończyła..." Skarżąca podniosła, iż z tych względów nie mogła złożyć oświadczeń dwóch sąsiadów, którzy pomagają jej w pracach polowych na przedmiotowym gruncie.
III. Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy o zwrocie podatku - ustawa ta określa zasady oraz tryb zwrotu podatku akcyzowego, zwanego dalej zawartego w cenie oleju napędowego oznaczonego kodem CN 2710 19 41 do 2710 19 49, wykorzystywanego do produkcji rolnej, zwanego dalej "olejem napędowym". W myśl przepisu art. 3 ust. 1 w. ustawy zwrot podatku przysługuje producentowi rolnemu. Za producenta rolnego uważa się osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, będącą posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym (art. 3 ust. 2 ustawy).
Zważywszy powyższe wskazać należy, iż na tle przepisów ustawy o zwrocie podatku akcyzowego jedyną przesłanką uzyskania statusu producenta rolnego jest posiadanie gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym tj. posiadanie obszaru gruntów, sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy. Biorąc pod uwagę wskazane powyżej zapisy ustawy o zwrocie podatku akcyzowego uznać należy, iż uprawniony organ zasadnie podjał próby wyjaśnienia w przedmiocie ustalenia kto jest faktycznym posiadaczem spornej nieruchomości.
Biorąc pod uwagę ustalenia dokonane przez Wójta Gminy L. Sąd zgodził się ze stanowiskiem organów, iż Skarżąca nie przedstawiła do dnia wydania ostatecznej decyzji w przedmiotowej sprawie żadnych przekonywających dowodów potwierdzających, iż jest ona posiadaczem samoistnym lub zależnym przedmiotowej nieruchomości. W ocenie Sądu konieczność przedstawienia przez Skarżącą powyższych dowodów była niezbędna w świetle znanych organowi z urzędu informacji, iż wnioskodawczyni nie jest właścicielką spornej nieruchomości, toczy się wobec niej postępowanie o eksmisję ze spornego gruntu, a także z tego powodu, iż Sądy cywilne nie uznały jej prawa własności do przedmiotowej działki. Warto także podkreślić, iż z akt sprawy wynika także, że Skarżąca nie opłaca od spornej nieruchomości podatku rolnego.
W ocenie Sądu na tle przepisów ustawy o zwrocie podatku akcyzowego, w przypadku istnienia sporu dotyczącego kwestii posiadania i użytkowania nieruchomości rolnej; na posiadaczu samoistnym występującym o przyznanie prawa do zwrotu podatku akcyzowego ciąży obowiązek wykazania, iż jest on osobą, która włada rzeczą jak właściciel, co w okolicznościach konkretnego stanu faktycznego oznaczałoby brak potrzeby liczenia się uprawnieniami właścicielskimi innej osoby. Sąd na marginesie wskazuje, że rozstrzygając w granicach danej sprawy nie brał pod uwagę nowych, istotnych i nieznanych organom rozstrzygającym sprawę dowodów przedłożonych przez Skarżącą Sądowi wraz ze skargę, które mogą być podstawą wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie.
Mając na uwadze powyższe nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło