III SA/Wa 1247/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-08-06

Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i życiową, mimo wezwania sądu, może zostać pozbawiona prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu?
Ratio decidendi
Strona ubiegająca się o prawo pomocy w zakresie całkowitym musi wykazać niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Brak należytej staranności w wykonaniu wezwania sądu, polegający na nieprzedłożeniu wymaganych dokumentów potwierdzających sytuację majątkową i życiową, uniemożliwia ocenę tej sytuacji i stanowi podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Strona M.P. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W odpowiedzi na wezwanie sądu do przedłożenia dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i życiową, strona poinformowała, że nie może ich przedłożyć, uznając żądania sądu za wygórowane. Strona podała jedynie ogólne informacje o braku dochodów, otrzymywaniu niewielkiego zasiłku z KRUS i samotności.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono stronie przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 6.08.2015 r po rozpoznaniu wniosku M.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi M. P. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] /1/2015 Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postepowania w sprawie skargi na czynności egzekucyjne p o s t a n a w i a odmówić stronie przyznania prawa pomocy 1) M.P. (dalej jako strona), reprezentowany przez R. P. , zwrócił się na formularzu PPF z 13//7/2015 r, o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Do formularza załączył pismo przewodnie z 13/7/2015 r, w którym, odnosząc się do wezwania referendarza sadowego z 26/6/2015 r, poinformował, ze "nie może przedłożyć żądanych przez sąd dokumentów", a "żądania sądu są wygórowane". Wszystkie natomiast niezbędne – zdaniem strony – informacje są zawarte w formularzu PPF. 2) W uzasadnieniu formularza PPF strona wskazała, że: - nie posiada żadnych dochodów; - otrzymuje z KRUS zasiłek w kwocie 140 zł; - jest osobą samotną; - cierpi na brak środków na życie, leczenie oraz wpis do "KRD niewypłacalnych". 3) Referendarz sądowy wskazuje, że skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 §2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika: może być przyznane, jeśli strona wykaże niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako: "p.p.s.a."). W zakresie częściowym prawo pomocy może być przyznane - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). 4) Wymagalne w sprawie koszty sądowe wynoszą 100 zł. Od uiszczenia tej kwoty zależy rozpoznanie sprawy przez Sąd, przy czym sposób rozpoznania sprawy nie zależy od ewentualnego wkładu pełnomocnika, ponieważ Sąd kontroluje sprawę w całości z urzędu. Głębokie zrozumienie znajduje u referendarza sądowego pogląd strony, zgodnie z którym, w zakresie wnioskowanych od strony informacji, "żądania sądu są (zbyt) wygórowane". Jednakże, referendarz sądowy, rozdarty pomiędzy chęcią świadczenia pomocy stronie i obowiązkiem racjonalnego gospodarowania środkami publicznymi – do czego został powołany – jest zobowiązany do skrupulatnego badania okoliczności, czy strona spełnia warunki do przyznania jej pomocy. I w wyniku tego badania referendarz sądowy uznał, że nie ulega wątpliwości, że strona nie dochowała należytej staranności w wykonaniu wezwania Sądu, doręczonego jej 7/7/2015 r. Uznał tak, ponieważ brak jest w aktach sprawy (nie zostały nadesłane przez stronę, pomimo wezwania) kalkulacji kosztów życia, sumarycznego zestawienia dochodów za wskazany w wezwaniu okres czasu, precyzyjnego oznaczenia wszystkich źródeł utrzymania i in. Brak jest także wyciągu z rachunku bankowego, który – jak wynika z akt administracyjnych – skarżący posiada. Na istnienie rachunku bankowego wskazuje też fakt skutecznego przeprowadzenia egzekucji należności ze środków zgromadzonych na rachunków, co wynika z akt administracyjnych sprawy. Bez wątpienia to do skarżącego należy wykazanie jego sytuacji majątkowej i życiowej: jest to uznane i niekwestionowane w orzecznictwie. Pomóc w tym (w wykazaniu sytuacji życiowej) ma przekazane skarżącemu wezwanie referendarza sądowego. Ogólnikowe i wyrywkowe, nie potwierdzone żadnymi dokumentami, informacje zawarte w treści formularza PPF nie wystarczają do oceny sytuacji strony. Wobec powyższego, referendarz sądowy, nie dysponując wnioskowanymi informacjami oraz możliwością oceny sytuacji życiowej strony, uwzględniając postawę strony uchylającej się od współpracy z Sądem, jest zobowiązany, jako dysponent środków publicznych, odmówić stronie przyznania prawa pomocy. W razie podjęcia przez urzędnika sądowego odmiennego rozstrzygnięcia uzasadniony byłby zarzut trwonienia środków publicznych i nieuzasadnionego nimi dysponowania przez wymiar sprawiedliwości. 5) Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1 , § 2, § 3 art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 u.p.p.s.a., uznał, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło