III SA/Wa 1257/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Kocewiak po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącego od wpisu od zażalenia w wysokości 100 złotych (słownie: sto złotych), 2. odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W dniu 30 listopada 2007 r. A. G. (dalej "skarżący" lub "strona") złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy zwracając się o zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek wskazał, że jego rodzina znajduje się w trudnej sytuacji finansowej. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, żoną i małoletnim synem. Posiada udział (1/2) w prawie własności domu, innych składników majątkowych skarżący nie wykazał. Skarżący nie pracuje i nie otrzymuje zasiłku dla bezrobotnych. Jego żona również jest osobą bezrobotną; otrzymuje zasiłek w wysokości brutto 675 zł oraz zasiłek na dziecko w wysokości 150 zł, syn uczy się w szkole średniej i nie uzyskuje dochodów, matka skarżącego otrzymuje świadczenie emerytalne w kwocie netto 525 zł. Jako dochód rodziny wskazał kwotę brutto 1.371,- zł. Poinformował również, że obecnie podstawą utrzymania jego rodziny jest emerytura matki skarżącego oraz zasiłek rodzinny, ponieważ żona otrzyma pierwszy zasiłek 13 grudnia 2007 r. Ponadto wraz z żoną cierpi na liczne dolegliwości zdrowotne, jak postępujące schorzenie tarczycy, nadciśnienie tętnicze, jego matka choruje na [...]. Po opłaceniu energii, gazu, lekarstw rodzina skarżącego nie dysponuje wystarczającymi środkami na utrzymanie i wyżywienie. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W myśl art. 245 § 2 i 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych tj. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Przypomnieć należy, że został on zwolniony z zapłaty wpisu sądowego w niniejszej sprawie, a obecnie wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ w związku z toczącym się postępowaniem w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej do Sądu decyzji organu podatkowego, skarżący został wezwany do zapłaty wpisu od zażalenia wniesionego na postanowienie Sądu odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od szczególnie rozważnej oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy wykazanej w treści wniosku tak, aby można było jednoznacznie stwierdzić, iż skarżący nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek, wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowi wpis od zażalenia w kwocie 100 zł, jak i stan faktyczny sprawy, zasadne jest przyznanie stronie prawa pomocy poprzez zwolnienie od zapłaty wpisu od zażalenia. Z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, iż sytuacja materialna skarżącego nie uległa poprawie od czasu zwolnienia skarżącego z zapłaty wpisu od skargi w kwocie 500 zł. Podkreślić należy, że faktyczne dochody czteroosobowej rodziny zmniejszyły się, ponieważ żona skarżącego straciła pracę i obecnie, będąc osobą bezrobotną otrzymuje zasiłek w niższej wysokości niż ostatnio otrzymywane wynagrodzenie. W dalszym ciągu, posiadany przez skarżącego majątek nie umożliwia natychmiastowego zdobycia środków w celu zaspokojenia – także w wyniku gospodarowania nim - należności z tytułu kosztów sądowych. Zestawienie wysokości przychodów, którymi dysponuje skarżący, uzasadnia stwierdzenie, że uiszczenie kwoty wpisu, pomimo, że jest to wpis w minimalnej wysokości tj. w kwocie 100 zł, może spowodować uszczerbek utrzymania koniecznego dla skarżącego i rodziny. Ocena taka jest zasadna ponieważ, strona oświadczyła we wniosku o przyznanie prawa pomocy, że po opłaceniu energii, gazu, lekarstw rodzina skarżącego nie posiada wystarczających środków na utrzymanie i wyżywienie. Znajdujące się w aktach sprawy dokumenty wskazują, że rodzina skarżącego jest zadłużona, korzysta z pomocy opieki społecznej i wychowuje niepełnoletniego syna. Referendarz sądowy nie dostrzegł w sprawie innych okoliczności o charakterze majątkowym, umożliwiających, na tym etapie postępowania, pobranie od skarżącego wskazanej kwoty wpisu. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie przepisów art. 243 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.