III SA/Wa 1279/13

WyrokWSA w Warszawie2013-12-18

Skład orzekający: Jarosław Trelka, Cezary Kosterna, Artur Kot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy garaż, w którym podatnik faktycznie zamieszkuje, powinien być opodatkowany według stawki dla lokali mieszkalnych, czy użytkowych, jeśli jego pierwotne przeznaczenie było inne, a zmiana sposobu użytkowania nie została formalnie przeprowadzona?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że o charakterze lokalu na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości decyduje jego przeznaczenie wynikające z projektu architektonicznego i procesu budowlanego, a nie faktyczne wykorzystanie. Nawet jeśli podatnik faktycznie zamieszkuje w garażu, nie można stosować stawki dla lokali mieszkalnych, jeśli nie przeprowadzono formalnej zmiany sposobu użytkowania zgodnie z prawem budowlanym. W związku z tym, garaż powinien być opodatkowany według stawki dla lokali użytkowych.
Stan faktyczny
Skarżący został obciążony podatkiem od nieruchomości za garaż za okres od listopada do grudnia 2010 r. Organ podatkowy ustalił podatek na podstawie danych z ewidencji gruntów, aktu notarialnego i umowy najmu garażu z 22 października 2010 r., wskazując, że garaż ma charakter użytkowy. Skarżący kwestionował tę kwalifikację, twierdząc, że garaż stanowi lokal mieszkalny, w którym zamieszkuje, oraz że nie jest podatnikiem. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez WSA z powodu niewyjaśnienia stanu faktycznego, SKO wydało nową decyzję, precyzując oznaczenie garażu i utrzymując w mocy decyzję organu I instancji co do wysokości zobowiązania i charakteru garażu jako użytkowego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Cezary Kosterna, sędzia WSA Artur Kot, Protokolant specjalista Urszula Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr[...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 r. oddala skargę Prezydent W. decyzją z [...] września 2011 r. ustalił T. Z. (dalej "Skarżący") wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2010, w wysokości 21 zł, za garaż położony w W. przy ul. [...]. Organ w uzasadnieniu wskazał, iż wysokość podatku od nieruchomości ustalono na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków, aktu notarialnego oraz przy zastosowaniu odpowiednich stawek podatku określonych uchwałą Rady W.. Organ wyjaśnił, że w związku z przekazaniem 12 października 2010 r., przez P. S.A., nieruchomości przy ul. [...] w zarząd Skarbu Państwa oraz w związku z umową najmu garażu z 22 października 2010 r., którą zawarł Skarżący, podatek był należny od listopada do grudnia 2010 r. W odwołaniu od ww. decyzji Skarżący wniósł o jej uchylenie. Zarzucił Organowi podatkowemu, że decyzja zawiera istotne wady prawne powodujące jej nieważność, m.in. została wydana przez osobę nieuprawnioną. Ponadto argumenty w niej zawarte są pozbawione podstaw prawnych. Skarżący stwierdził, że zamieszkuje w przedmiotowym garażu z zamiarem stałego pobytu, co decyduje o zmianie jego charakteru. Zarzucił, że przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości jest garaż (jako lokal mieszkalny), a nie, jak twierdzi Organ, lokal użytkowy. W jego ocenie jako najemca nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Wniósł również o załączenie oryginałów danych z ewidencji gruntów i budynków, aktu notarialnego, na który powołał się Prezydent, oraz uchwały Rady m.st. Warszawy w tej sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z [...] listopada 2011 r. utrzymało w mocy decyzję Organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że przy wymiarze podatku Prezydent W. zobowiązany był kierować się treścią art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm., dalej "upol" lub "ustawa"). Z przepisów tych wynika, że zawarcie przez Skarżącego umowy najmu budynku z podmiotem zarządzającym gruntami i budynkami stanowiącymi własność Skarbu Państwa oznaczało powstanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Zgodnie z zawartą umową najmu garażu z 22 października 2010 r., na najemcy ciążył obowiązek ponoszenia podatku od nieruchomości, zgodnie z ustawą. Zdaniem Organu stanowiło to dostateczną podstawę do ustalenia na rzecz Skarżącego, będącego najemcą, podatku od nieruchomości na rok 2010 r. Odnosząc się do zawartego w odwołaniu żądania uzupełnienia materiału dowodowego przez dołączenie w oryginale wskazanych dokumentów, SKO stwierdziło, że żądania te nie znajdują uzasadnienia w przepisach prawa podatkowego. Ponadto żądanie dołączenia do akt podatkowych umowy najmu w formie aktu notarialnego jest bezprzedmiotowe, skoro takiej umowy notarialnej nie ma. W ocenie SKO skutki prawne w sferze obowiązku podatkowego wywołuje umowa cywilnoprawna z dnia 22 października 2010 r. zawarta pomiędzy Skarżącym, a Skarbem Państwa. SKO powołało się na § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.). W przepisie tym wymieniono enumeratywnie podmioty, których dane wykazuje się w ewidencji gruntów i budynków. Przepisy te nie wymieniają najemców jako podmiotów, których dane powinny być ujawnione w ewidencji. Skarżący jako najemca nie mógł być ujawniony w ewidencji gruntów i budynków, co nie zwalniało go z obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości z tytułu najmu garażu od Skarbu Państwa. SKO nie dopatrzyło się również uchybień proceduralnych, które wywołałyby skutek w postaci uchylenia zaskarżonej decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Skarżący wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Organu pierwszej instancji, jako pozbawionych podstaw prawnych i faktycznych. W uzasadnieniu powtórzył zarzuty prezentowane w odwołaniu. Dodatkowo, odnosząc się do własności garażu, wskazał, iż właścicielem jest spółka P. S.A. Zarzucił błędne oznaczenie garażu będącego przedmiotem opodatkowania. Według Skarżącego garaż znajduje się na ul. [...], boks 44, a nie, jak błędnie wskazują Organy - ul. [...]. Skarżący stwierdził, że brak wpisania jego osoby do ewidencji gruntów i budynków wywiera skutki prawne. Pokreślił, iż w aktach sprawy brak jest wskazania jakiegokolwiek jego adresu zameldowania na pobyt stały, co miało znaczenie w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 września 2012 r., w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 67/12, uchylił ww. decyzję z powodu braku dostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, które miało istotny wpływ na jej wynik. WSA stwierdził, że w rozpoznanej sprawie Organy podatkowe miały obowiązek ustalić, jakiego konkretnie przedmiotu podatku od nieruchomości dotyczyła zaskarżona decyzja i decyzja Prezydenta, oraz kto jest właścicielem nieruchomości, na której znajduje się garaż wynajmowany przez Skarżącego. SKO w zaskarżonej decyzji nie odniosło się w ogóle do podnoszonej przez Skarżącego okoliczności zaadaptowania przez Skarżącego wynajmowanego lokalu na cele mieszkalne. Ponadto SKO nie odniosło się do podnoszonego w odwołaniu zarzutu podpisania decyzji I instancji przez osobę nieupoważnioną do takiego działania. SKO w ponownie wydanej decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. uchyliło decyzję Organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2011 r. w części określającej położenie garażu pod adresem "[...] W. ul. [...]" i w to miejsce wprowadziło przedmiot opodatkowania jako "garaż o nr 45 na działce nr 1/45 o powierzchni 0,0018 ha zaprojektowany na mapie do celów prawnych Zarządu Mienia Skarbu Państwa, Plac [...], [...] W., wchodzącej w skład działki o nr ewid. 1/17 obręb 6-14-04 uregulowanej w KW Nr [...] o powierzchni 2714 m. kw. położonej w okolicy ulicy [...] w W..". W pozostałym zakresie decyzję Organu pierwszej instancji SKO w W. utrzymało w mocy. Zdaniem SKO na uwzględnienie zasługiwał zarzut Skarżącego dotyczący położenia garażu będącego przedmiotem opodatkowania, gdyż numeracja porządkowa stanowiąca adres "[...] w W." nie występowała. Nie występował także adres [...] box nr 18 (adres dla korespondencji wskazany przez Skarżącego). SKO wskazało, iż garaż posiada numer 45, usytuowany jest na działce nr 1/45, wchodzącej w skład działki o numerze ewidencyjnym 1/7 obręb 6-14-04, położonej na terenie D. W., i nie posiada numeru policyjnego. W ocenie Organu odwoławczego brak numerów policyjnych gruntów i budynków nie stanowi przeszkody w opodatkowaniu nieruchomości, bowiem oznaczenie nieruchomości i wskazanie jej położenia następuje w oparciu o dane z ewidencji gruntów i budynków. Odnośnie pozostałych zarzutów zawartych w odwołaniu SKO stwierdziło, iż nie zasługiwały one na uwzględnienie i nie stanowiły podstawy do zmiany wysokości podatku od nieruchomości gdyż: - akta sprawy uzupełniono o uwierzytelnione upoważnienia do prowadzenia postępowań podatkowych i wydawania decyzji I instancji dla osoby, która podpisała decyzję Prezydenta W., udzielone przez Prezydenta w dniu 23 grudnia 2008 r.; - o tytule własności Skarbu Państwa do tej działki przesądzał jednoznacznie odpis zwykły księgi wieczystej z dnia 30 września 2010 r., Nr księgi [...], gdzie w dziale II - "Własność" figuruje Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta W., oraz uwierzytelniony dokument "Informacja z rejestru gruntów" z dnia 22 listopada 2012 r., zgodnie z którym przedmiotowa działka stanowi własność Skarbu Państwa, a gospodarującym tym zasobem jest Prezydent W.. Prezydent W. zarządzeniem nr 3986/2009 z dnia 22 grudnia 2009 r. powierzył zarząd i administrowanie tej działki, stanowiącej własność Skarbu Państwa, Zarządowi Mieniem Skarbu Państwa, a nadzór nad realizacją zarządzenia Prezydent powierzył Dyrektorowi Biura Gospodarki Urzędu W.; - z danych ewidencji gruntów wynika jednoznacznie, iż działka, na której posadowiony jest przedmiotowy box garażowy, nie stanowi terenu mieszkaniowego - symbol B, lecz inny teren zabudowany, tj. Bi. Garaż podlegający opodatkowaniu faktycznie był obiektem o takiej funkcji, a nie budynkiem mieszkalnym, zgodnie z mapą stanowiącą załącznik do umowy najmu garażu 11/G/2010, zawartej w dniu 22 października 2010 r. pomiędzy Skarbem Państwa, a Skarżącym, a przede wszystkim kserokopie zdjęć kompleksu garaży, z których jeden wynajmowany jest przez Skarżącego; - Skarżący nie przedstawił jakichkolwiek dowodów wskazujących, iż zmiana sposobu użytkowania budynku garażowego nastąpiła zgodnie z przepisami prawa budowlanego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję SKO z dnia [...] kwietnia 2013 r. Skarżący wniósł o jej uchylenie w całości. W uzasadnieniu skargi wskazał na całkowitą sprzeczność zaskarżonej decyzji z wymienionym wyrokiem WSA w Warszawie. Wniósł również "...o wyciągnięcie konsekwencji prawnych, służbowych, pracowniczych, kadrowych i służbowych oraz wewnętrznych, w szczególności wobec prezesa i vice prezesa SKO.". Skarżący wskazał, iż mieszka w nabytym w 2004 r. garażu, który według niego stanowi lokal użytkowy. Jest osobą bezdomną, nigdzie nie zameldowaną. Ponadto adres wskazany we wszystkich dokumentach to ulica [...] numer 10, boks numer 18, W. [...] . Końcowo zarzucił nieustalenie prawidłowego adresu przedmiotu opodatkowania. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym decyzji administracyjnych, zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Zgodnie natomiast z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie, analizowana według powyższych kryteriów, nie zasługiwała na uwzględnienie. Nie można zgodzić się z zarzutem Skarżącego, że zaskarżona decyzja SKO jest sprzeczna z wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 20 września 2012 r. Podkreślić należy, że w tym wyroku Sąd wskazał na wątpliwości co do jasnego, jednoznacznego oznaczenia przedmiotu opodatkowania, ale w żadnym miejscu nie przesądził, jakie jest to oznaczenie. Sąd zobowiązał zatem SKO, aby tę kwestię wyjaśniło. Ponownie rozpatrując odwołanie Skarżącego SKO zgromadziło wystarczające dane dla przyjęcia, że garaż będący tym przedmiotem, usytuowany bezspornie przy ul. [...] w W., nie ma numeracji porządkowej, zatem stosowane jego "adresy" ([...], [...] 10 box 44 oraz [...] 10 box 18) wynikają tylko w przyjętej praktyki i nie są równoznaczne z istnieniem oficjalnej numeracji w rozumieniu art. 47b Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 października 2004 r. w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości (Dz. U. Nr 243, poz. 2432). W wyroku z dnia 20 września 2012 r. Sąd akcentował fakt, że SKO zaakceptowało istnienie różnych oznaczeń, a prowadziło to do zasadniczych wątpliwości co do tego, co zostało opodatkowane. Zalecenia Sądu zostały więc zrealizowane, gdyż SKO ustaliło, że garaż, w którym Skarżący zamieszkiwał, nie ma numeracji porządkowej (Sąd tak rozumie sformułowanie "numer policyjny", jakie zastosował Organ), co oczywiście nie może prowadzić do wniosku, że garaż ten nie podlega opodatkowaniu. Oznaczenie przedmiotu opodatkowania nie jest częścią dyspozytywnej części decyzji podatkowej. Organ podatkowy określa bowiem "wysokość zobowiązania podatkowego" (art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej), a nie jakieś elementy stanu faktycznego, i to głównie ta właśnie wysokość podlega kontroli organu odwoławczego w razie wniesienia odwołania. Zatem, jeśli z jakimś elementem decyzji Prezydenta SKO się nie zgodziło, ale zgodziło się z zasadniczą kwestią wysokości określonego zobowiązania, to zgodnie z art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji powinno utrzymać w mocy tę decyzję, a jedynie w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia odnieść się do inaczej ustalonej okoliczności faktycznej dotyczącej oznaczenia przedmiotu opodatkowania. Błędem SKO było więc uchylenie decyzji Prezydenta w zakresie dotyczącym tego oznaczenia oraz "wprowadzenie" oznaczenia innego (taka konstrukcja przypomina raczej postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej lub rachunkowej), ale błąd ten nie miał istotnego znaczenia w sprawie. Wyjaśniono też wystarczająco, że osoba, która w imieniu Prezydenta W. podpisała decyzję tego Organu, dysponowała stosownym upoważnieniem do takiego działania. Odnośnie do kwestii własności przedmiotu opodatkowania wskazać należy, iż z najbardziej adekwatnego w tej mierze dokumentu, tj. odpisu księgi wieczystej, wynika bezspornie, że właścicielem przedmiotu opodatkowania jest Skarb Państwa, którego w takiej gminie, jaką jest W., reprezentuje prezydent. Z umowy najmu zawartej przez Skarżącego w dniu 22 października 2010 r. wynika zresztą, że Skarżący był świadomy podmiotu, z którym tę umowę zawarł, tj. wiedział, iż właścicielem gruntu, na którym posadowiony jest garaż, jest Skarb Państwa, a nie P. S.A. Zastanawia więc przyczyna, dla której w tej kwestii Skarżący powziął wątpliwości w trakcie postępowania podatkowego. Z tego względu to Skarżący właśnie, na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy, miał status podatnika. Odnośnie natomiast do kwestii tzw. "zarządu" i "administrowania" tym mieniem przez Prezydenta W., to wyjaśnić należy, że Zarząd Mieniem Skarbu Państw oraz Dyrektor Biura Gospodarki Urzędu Miasta Stołecznego W. to jedynie jednostki organizacyjne wewnętrznej administracji Urzędu W., które na mocy decyzji Prezydenta wykonują na bieżąco uprawnienia Skarbu Państwa. Uprawnienia te de iure wykonuje jednak zawsze Prezydent. Organu nigdy nie kwestionowały faktu, że Skarżący w roku 2010 r. faktycznie mieszkał w opodatkowanym garażu. Z tego względu wnioski dowodowe zmierzające do wykazania tej okoliczności (korespondencja mailowa Skarżącego skierowana do Sądu) były dla sprawy bezprzedmiotowe. Rzecz bowiem w tym, że – jak trafnie wskazało SKO – o charakterze danego lokalu nie decyduje jego faktyczne wykorzystanie w danym przypadku, lecz przeznaczenie przypisane lokalowi na etapie architektonicznego projektowania oraz realizowania procesu budowlanego. Dopiero dopełnienie przewidzianych prawem wymagań co do zmiany sposobu użytkowania budynku (lokalu) pozwoliłoby uznać, że pierwotnie przypisana funkcja użytkowa jest już nieaktualna, a w jej miejsce budynek (lokal) pełni funkcję mieszkalną. W niniejszej sprawie Skarżący sam wielokrotnie podawał, że zamieszkiwał w garażu, a nie w lokalu mieszkalnym. Tymczasem niższa stawka podatkowa przynależy lokalom mieszkalnym z definicji i zamierzeń architektonicznych, a nie lokalom mieszkalnym de facto. Gdyby zaakceptować stanowisko Skarżącego, że o charakterze lokalu na potrzeby jego opodatkowania przesądza faktyczne wykorzystanie tego lokalu, to kwestia tego charakteru stałaby się w praktyce nierozstrzygalna. Podatnik zawsze przecież mógłby twierdzić, że faktycznie zamieszkuje w garażu albo w lokalu, w którym wykonuje działalność gospodarczą, a na dowód tego przedstawić stosowną dokumentację fotograficzną. Przy czym Sąd raz jeszcze podkreśla, że Organy słusznie nie kwestionowały faktu zamieszkiwania Skarżącego w opodatkowanym garażu, lecz trafnie uznały, że o jego funkcji przesądza zamierzone przeznaczenie, a nie rzeczywiste wykorzystanie. W niniejszej sprawie prawidłowo zatem zastosowano stawkę podatku przynależną lokalom użytkowym, jaka obowiązywała w roku 2010 na mocy uchwały Rady W.. Ponieważ zaś Skarżący stał się najemcą garażu dopiero w październiku 2010 r., to obowiązek podatkowy powstał od miesiąca następnego, czyli od listopada tego roku. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę. Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło