III SA/Wa 1321/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-07-14
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, wskazując na trudną sytuację majątkową i utrzymywanie się z emerytury teściowej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że jej sytuacja majątkowa, wynikająca z utrzymywania się z niskiej emerytury teściowej i braku własnych środków, uzasadnia takie rozstrzygnięcie. Obowiązek partycypowania w kosztach postępowania nie ma pierwszeństwa przed zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych skarżącej i jej bliskich.Stan faktyczny
Skarżąca M. S. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odpowiedzialności komplementariusza za zaległości podatkowe spółki. Wskazała na trudną sytuację majątkową, wspólne gospodarstwo domowe z mężem i teściową, utrzymywanie się z emerytury teściowej w wysokości 1300 zł, brak własnych źródeł utrzymania oraz posiadanie niespłaconego kredytu hipotecznego. Wpis od skargi wynosił 500 zł.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2010 r.. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności komplementariusza za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinien uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego.
M. S., pismem z 21 czerwca 2010 r., a następnie – w wyniku wezwania referendarza sądowego - wnioskiem złożonym na formularzu PPF z 6 lipca 2010 r., zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację majątkową. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i teściową. Nikt z osób wspólnie prowadzących gospodarstwo domowe nie posiada wartościowych ruchomości i nieruchomości. Utrzymuje się, wraz z mężem i teściową (74 lata), z emerytury teściowej w wysokości 1300,- zł. Skarżąca wskazała, ze nie posiada żadnych rachunków bankowych, ma niespłacony kredyt hipoteczny, nie posiada żadnych – samodzielnych – źródeł utrzymania, wydatki za mieszkanie ponosi teściowa. Nadto zaznaczyła, ze po eksmisji w lutym 2009 r. z domu przez komornika, a wcześniej – po pozbawieniu strony wszelkich ruchomości – jest osobą "beznadziejnie zbankrutowaną" i bez widoków na jakąkolwiek przyszłość. Mieszka na 25 m.kw., wraz z bezrobotnym mężem u teściowej. Teściowa jest poddawana leczeniu [...] ze względu na [...]. Do formularza PPF skarżąca dołączyła zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu w 2008 i w 2009 r. (PIT37).
Wpis od skargi w wysokości 500,- zł od każdej ze spraw rozstrzyganych przez referendarza sądowego (III SA/Wa 1321/10 i III SA/Wa 1322/10) jest jedynym kosztem sądowym wymaganym w sprawie na obecnym etapie postępowania.
Z nadesłanych przez skarżącą dokumentów wynika, że nie posiada ona wolnych środków, które mogłaby przeznaczyć na potrzeby postępowania sądowego i pokryć – w całości – wymagalne koszty sądowe. Referendarz sądowy dał wiarę oświadczeniom skarżącej zawartym w treści formularza, jak też oświadczeniom o stanie rachunku bankowego (posiadaniu rachunku w ogóle). Sytuacja materialna skarżącej wynika także z treści nadsyłanych do organów podatkowych pism procesowych w sprawach nie związanych z prawem pomocy (odwołań, wniosków o umorzenie). Treść przywołanych pism jest spójna z oświadczeniami, które skarżąca złożyła dla potrzeb prawa pomocy.
W ocenie referendarza sądowego, wysokość zadeklarowanych przez skarżącą środków finansowych, tj. – brak tych środków i fakt pozostawania na utrzymaniu osób bliskich, nie uzasadnia decyzji o odmowie przyznania prawa pomocy. W szczególności, referendarz sądowy wskazuje na fakt, że obowiązek partycypowania w kosztach postępowania przez skarżąca nie korzysta z pierwszeństwa przed wydatkami na zaspokojenie jej potrzeb życiowych i potrzeb życiowych jej bliskich, co wynika choćby z art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a. Także fakt – potencjalnego – niewykorzystywania możliwości zarobkowych skarżącej nie uzasadnia decyzji o odmowie dostępu do Sądu, ponieważ okoliczność ta nie wynika bezpośrednio z treści nadsyłanych pism.
Odmowa przyznania prawa pomocy w zakresie hipotetycznie występujących w sprawie kosztów także nie jest uzasadniona, ponieważ brak jest przesłanek, z których możnaby wnioskować o poprawie kondycji majątkowej skarżącej w przyszłości.
Z tych powodów referendarz sądowy, uznał, na podstawie art.243 § 1, art. 245 § 1 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło