III SA/Wa 1337/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Kocewiak po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2008 r. wniosku S. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi S. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie: stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji w przedmiocie ustalenia wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego postanawia: - przyznać S. M. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata S. M. (dalej "skarżący" lub "strona") w dniu 20 grudnia 2007 roku złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu stwierdził, że zamierza zaskarżyć wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Ze względu na bardzo trudną sytuację materialną skarżący nie jest w stanie ponieść "kosztów adwokackich" i dlatego występuje o ustanowienie adwokata z urzędu. Jedynym dochodem skarżącego jest renta rolnicza w wysokości 150 zł. Sytuacja finansowa skarżącego nie zmienia się od kilku lat. Skarżący nie posiada żadnych oszczędności, cennych rzeczy oraz konta w banku. Jest właścicielem ziemi rolnej o powierzchni 8,7 ha, która nie przynosi dochodu, ponieważ choroba skarżącego uniemożliwia jej uprawę. Skarżący nie znalazł również osób zainteresowanych jej dzierżawą. Stwierdził ponadto, że nie ma innych możliwości uzyskania dochodów, jest zadłużony, ponieważ dochód wysokości 150 zł "nie wystarcza do egzystencji". Do innych źródeł utrzymania zaliczył "wyprzedaż przedmiotów własnych, głównie narzędzi pracy". Skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Do wniosku załączył odcinek renty za III kwartał 2007 r. (dochód w wysokości 448 zł) oraz deklarację PIT-40A, z której wynika, iż w 2006 r. skarżący osiągnął dochód w wysokości 1.775 zł. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W myśl art. 245 § 2 i 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd może natomiast zwolnić osobę fizyczną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o ustanowienie adwokata, zatem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Przypomnieć należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek oraz stan faktyczny sprawy, zasadne jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Z przedłożonych przez skarżącego informacji wynika bowiem, iż nie jest on w stanie ponieść kosztu ustanowienia adwokata bez uszczerbku w jego utrzymaniu koniecznym. Skarżący prowadzi samotnie gospodarstwo domowe, utrzymuje się z niewielkiej renty w wysokości 150 zł, a z załączonej do wniosku deklaracji PIT 40A wynika, iż w 2006 r. osiągnął dochód w kwocie 1.775 zł. Posiadana nieruchomość rolna o pow. 8,7 ha, nie przynosi żadnych dochodów, ponieważ z powodu stanu zdrowia skarżący jej nie użytkuje i nie znalazł też osób zainteresowanych jej dzierżawą. Skarżący wskazał też, że w jego miejscu zamieszkania około 90 % gruntów nie jest użytkowanych. Reasumując, realizacja prawa do sądu wymaga przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (adwokata), ponieważ jego sytuacja finansowa uniemożliwia poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 243 § 1 w związku z art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.