III SA/Wa 1362/06
WyrokWSA w Warszawie2006-08-09
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Wojciech Mazur, Grzegorz Czerwiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników może uzależniać skutek prawny od spełnienia przyszłego, niepewnego warunku, jeśli brak jest przepisu prawa materialnego pozwalającego na takie warunkowe rozstrzygnięcie?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna uzależniająca skutek prawny od spełnienia przyszłego i niepewnego warunku może być wydana tylko wtedy, gdy istnieje przepis prawa materialnego, który na to zezwala. Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników nie zawiera przepisów pozwalających na warunkowe umorzenie zaległych należności lub odsetek. W związku z tym, uzależnianie umorzenia od spełnienia warunku jest niezgodne z prawem. Ponadto, uzasadnienie decyzji administracyjnej musi spełniać wymogi formalne określone w Kodeksie postępowania administracyjnego, w szczególności wskazywać fakty, dowody oraz przyczyny odmowy wiarygodności innym dowodom, a także wyjaśniać podstawę prawną decyzji.Stan faktyczny
D. G. wystąpił o objęcie ubezpieczeniem społecznym rolników i umorzenie zaległych składek. Prezes KRUS wydał decyzję o objęciu ubezpieczeniem i częściowym umorzeniu odsetek pod warunkiem spłaty pozostałej zaległości w układzie ratalnym. D. G. kwestionował wysokość zadłużenia i podstawę naliczania odsetek, podnosząc zarzuty dotyczące klęsk żywiołowych i wadliwości decyzji. Po kolejnych postępowaniach i decyzjach, D. G. złożył skargę do WSA na decyzję Prezesa KRUS, zarzucając naruszenie przepisów KPA i ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. WSA uchylił zaskarżoną decyzję, uznając m.in. brak podstawy prawnej do warunkowego umorzenia należności oraz wadliwe uzasadnienie decyzji.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Protokolant Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników. I. uchyla zaskarżoną decyzję II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku,
W dniu 14 kwietnia 2004 roku D. G. wystąpił do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o objęcie go ubezpieczeniem społecznym rolników. Jednocześnie wystąpił o umorzenie zaległych i aktualnych składek na to ubezpieczenie.
Decyzją z dnia [...] maja 2004 roku, Nr [...] Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego stwierdził podleganie D. G. ubezpieczeniu społecznemu rolników i obowiązek opłacania składki na ubezpieczenie wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie oraz ubezpieczenie emerytalno rentowe od dnia 20 marca 2000 roku.
Decyzją z dnia [...] lipca 2004 roku, Nr [...] Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego po rozpoznaniu wniosku D. G. o umorzenie należności z tytułu składek i odsetek na ubezpieczenie społeczne rolników (należność główna 3755,50 zł oraz odsetki 1663,20 zł) umorzył 50 % odsetek w kwocie 831,60 zł, pod warunkiem zapłaty pozostałej zaległości w układzie ratalnym.
W uzasadnieniu decyzji Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego stwierdził, że mając na uwadze dowody świadczące o poniesionych stratach w gospodarstwie rolnym umarza 50 % odsetek pod warunkiem spłaty pozostałego zadłużenia w układzie ratalnym. Aby decyzja mogła zostać zrealizowana w terminie 7 dni od jej otrzymania winno być przesłane podanie o rozłożenie zadłużenia na raty. W przypadku niedotrzymania tego warunku decyzja o umorzeniu wygaśnie. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odmówił natomiast umorzenia należności głównej.
Pismem z dnia 27 lipca 2004 roku H. G. w imieniu D. G. wystąpiła do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w K. o przesłanie decyzji na podstawie której ustalona została wysokość zadłużenia. W piśmie stwierdziła, że D. G. nie otrzymał takiej decyzji.
W odpowiedzi na to pismo Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego poinformował D. G. pismem z dnia 6 sierpnia 2004 roku, że zgłosił się do ubezpieczenia społecznego rolników w dniu 14 kwietnia 2004 roku i został objęty ubezpieczeniem społecznym rolników decyzją z dnia [...] maja 2004 roku od dnia 20 marca 2000 roku,
to jest od dnia rozpoczęcia prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej. Łączna kwota zobowiązania na dzień wydania decyzji wynosiła 5446,50 zł w tym należność główna 3755,50 zł oraz odsetki w kwocie 1235, 40 zł. Wskazał również, że decyzja ta została przez D. G. odebrana osobiście w dniu 17 maja 2004 roku. Wraz z pismem przesłano D. G. kserokopie decyzji o objęciu ubezpieczeniem oraz oryginał decyzji w przedmiocie umorzenia odsetek od zaległych należności.
Pismem z dnia 18 sierpnia 2004 roku (data wpływu do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w K.: 25 sierpnia 2004 roku) D. G. złożył odwołanie do decyzji Prezesa KRUS - u z dnia [...] lipca 2004 roku do Sądu Okręgowego w K. wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.
W odwołaniu podniósł zarzut, iż pominięto istotne okoliczności mające znaczenie na wysokość umorzonych należności. Nadto podniósł zarzut naruszenia art. 39 ust.3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 roku
0 ubezpieczeniu społecznym rolników poprzez umorzenie odsetek, które
zostały naliczone w decyzji określającej wysokość składek z dnia 5 maja
2004 roku, mimo tego, iż decyzja ta jest nieprawomocna, a w związku
z czym składki są niewymagalne. W związku z tym nigdy nie był w zwłoce
uzasadniającej naliczanie odsetek.
Podniesiony został również zarzut naruszenia art.26 ust.3 ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z lipca i sierpnia 2001 roku poprzez jego nieuwzględnienie.
W uzasadnieniu odwołania D. G. podniósł, iż decyzję z dnia [...] maja 2004 roku otrzymał dopiero w dniu 13 sierpnia 2004 roku po pisemnej interwencji skierowanej do Regionalnego Oddziału KRUS w K.. Tym samym jego zdaniem decyzja ta jest nieprawomocna nie pozostawał on w zwłoce w opłacaniu składek. Zgodnie bowiem
z art. 39 ust.3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników obowiązek
opłacania składek wynika z prawomocnej decyzji ustalającej podleganie
ubezpieczeniu.
D. G. stwierdził również, że zgłaszając się do rolniczego ubezpieczenia społecznego wnosił jednocześnie o umorzenie składek na ubezpieczenie co było uzasadnione licznymi klęskami i innego rodzaju
szkodami, które miały miejsce w jego gospodarstwie. Miało min. miejsce zalanie szklarni na skutek zaniedbań Rejonowego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji. Poniesione z tego tytułu straty nie zostały przez sprawcę dotychczas wyrównane. W dniu 16 lipca 2001 roku w T. miał miejsce huragan oraz gradobicie, w wyniku czego należące do niego szklarnie oraz produkcja roślinna zostały w znacznym stopniu zniszczone. Nadto w wyniku powodzi jakie miały miejsce w latach 1997 - 2001 zalaniu uległo jego gospodarstwo. Tymczasem zgodnie z treścią art. 26 ust.3 ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z lipca i sierpnia 2001 roku należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników oraz odsetek za zwłokę za III I IV kwartał 2001 roku oraz I i II kwartał 2002 roku mogą być umorzone na wniosek umotywowany doznaniem szkód w prowadzonym gospodarstwie rolnym. Wielkość zniszczeń znacznie przekracza kwotę, która została umorzona. Tymczasem zgodnie z treścią art. 41a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników wysokość składek nie jest w żadne sposób ograniczona.
Nie znajduje też zdaniem D. G. oparcia w przepisach prawa uzależnianie umorzenia od złożenia podania o rozłożenie na raty zadłużenia pod rygorem wygaśnięcia decyzji.
Pismem z dnia 18 sierpnia 2004 roku (data wpływu do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w K.: 25 sierpnia 2004 roku) D. G. złożył również do Prezesa KRUS - u wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji z dnia [...] lipca 2004 roku podnosząc zarzuty tożsame z zarzutami zawartymi w odwołaniu do Sądu Okręgowego.
Pismem z dnia 18 sierpnia 2004 roku D. G. złożył także odwołanie do Sądu Okręgowego w K. od decyzji Prezesa KRUS - u z dnia [...] maja 2004 roku. W odwołaniu tym podniesione zostały jednak zarzuty związane z rozpoznaniem wniosku o umorzenie zaległych i bieżących składek na ubezpieczenie społeczne. Zarzuty te były powtórzeniem zarzutów zawartych w odwołaniu do Sądu Okręgowego od decyzji Prezesa KRUS - u z dnia [...] lipca 2004 roku.
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 roku, sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w K. odrzucił odwołanie D. G. od decyzji Prezesa KRUS - u z dnia [...] maja 2004 roku.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd Okręgowy stwierdził, że decyzję z dnia [...] maja 2004 roku D. G. odebrał w dniu 17 maja 2004 roku, zaś odwołanie wniósł w dniu 25 sierpnia 2004 roku, to jest po upływie terminu do wniesienia odwołania.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2005 roku, sygn. akt III [...] Sąd Apelacyjny w K. oddalił zażalenie D. G. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia [...] lutego 2004 roku w zakresie odrzucenia odwołania od decyzji organu rentowego z dnia [...] maja 2004 roku. Przekazał natomiast Sądowi Okręgowemu do rozpoznania sprawę w zakresie objętym decyzją organu rentowego z dnia [...] lipca 2004 roku.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd Apelacyjny stwierdził, że rozstrzygnięcie w przedmiocie odrzucenia odwołania od decyzji z dnia [...] maja 2004 roku jest prawidłowe, albowiem było ono spóźnione. Zdaniem Sądu Okręgowego D. G., zważywszy na podniesioną w odwołaniu argumentację, w istocie jednak zaskarżył decyzję z dnia [...] lipca 2004 dotyczącą umorzenia składek i odsetek. Żądania zawarte w tym odwołaniu odpowiadają żądaniom zawartym we wniesionym w tym samym dniu odwołaniu od decyzji z dnia [...] lipca 2004 roku, któremu nie nadano biegu z przyczyn formalnych.
Zarządzeniem z dnia 6 września 2005 roku, sygn. akt [...], Sąd Okręgowy w K. w związku z odwołaniem D. G. od decyzji z dnia [...] lipca 2004 roku, Nr [...] zwrócił organowi rentowemu akta sprawy w celu uzupełnienia materiału dowodowego poprzez nadanie biegu odwołaniu ubezpieczonego od tej decyzji (sporządzenia odpowiedzi na odwołanie), wyjaśnienia kryteriów jakimi organ rentowy kierował się umarzając należności w 50 % oraz wyjaśnienia czy i jakie okoliczności podawane przez ubezpieczonego nie zostały uwzględnione, ze skutkiem odmowy umorzenia pozostałych 50 %.
Pismem z dnia 10 października 2005 roku Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w K. nadesłała do Sądu Okręgowego w K. odpowiedź na odwołanie.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2006 roku, sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w K. przekazał wniosek D. G. o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji Prezesa KRUS - u z dnia [...] lipca 2004 roku organowi rentowemu do merytorycznego rozpoznania.
Decyzją z dnia [...] lutego 2006 roku, Nr [...] Prezes KRUS - u po rozpoznaniu wniosku D. G. z dnia 25 sierpnia 2004 roku umorzył należność w części, to jest składkę za III kwartał 2001 roku wraz z odsetkami oraz 50 % odsetek pod warunkiem spłaty zaległości w zawartym układzie ratalnym natomiast odmówił umorzenia składki za okres od I kwartału 2000 roku do II kwartału 2001 roku i od IV kwartału 2001 roku do I kwartału 2004 roku oraz pozostałych 50 % odsetek.
W uzasadnieniu decyzji Prezes KRUS - u stwierdził, że przesłanką rozstrzygnięcia były zdarzenia losowe, to jest gradobicie w miesiącu lipcu 2001 roku. Warunkiem realizacji inwestycji jest jednak złożenie w terminie 7 dni od otrzymania tej decyzji podania o rozłożenie na raty
Decyzją z dnia [...] marca 2006 roku, Nr [...] Prezes KRUS - u stwierdził wygaśnięcie decyzji z dnia [...] lutego 2006 roku w części dotyczącej warunkowego umorzenia 50% odsetek za okres od I kwartału 2000 roku do I kwartału 2004 roku.
W uzasadnieniu decyzji Prezes KRUS - u stwierdził, że warunkiem umorzenia odsetek było złożenie w terminie 7 dnia od daty otrzymania decyzji złożenie podania o udzielenie ulgi w spłacie należności w postaci układu ratalnego czego ubezpieczony nie uczynił.
Na decyzję Prezesa KRUS - u z dnia [...] lutego 2006 roku skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył D. G. ponosząc zarzut naruszenia art. 7, art. 8, art. 9 kpa, art. 41a ust.l pkt.l ustawy z dnia 20 grudnia 1990 roku o ubezpieczeniu społecznym rolników poprzez nieuwzględnienie, iż jego przypadek był uzasadniony jego ważnym interesem. Podniósł także zarzut naruszenia art. 26 ust.3 ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 roku o szczególnych rozwiązaniach prawnych związanych z usuwaniem skutków powodzi z lipca i sierpnia 2001 roku poprzez jego nieuwzględnienie. W uzasadnieniu skargi powtórzone zostały też argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji Prezesa KRUS - u z dnia [...] lipca 2004 roku do Sądu Okręgowego w K..
W odpowiedzi na skargę Prezes KRUS - u podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek tylko część zarzutów
podniesionych przez skarżącego była uzasadniona. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art.107 § 3 kpa
Zgodnie z treścią wymienionego wyżej przepisu uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Tymczasem uzasadnienie decyzji wydanej przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego zarówno w pierwszej instancji jak i w wyniku ponownego rozpoznania sprawy zawiera jedynie dwa zdania. Takie uzasadnienie decyzji nawet w minimalnym stopniu nie spełnia wymogów określonych w art.lO7§3 kpa. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ administracji należycie przedstawił motywy swojego rozstrzygnięcia. Odpowiedź na skargę nie może jednak zastępować uzasadnienia decyzji.
W wyroku z dnia 14 grudnia 1999 roku, III SA 1756/99 (LEX nr 47228) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "Brak podania w uzasadnieniu decyzji (orzeczeniu) motywów rozstrzygnięcia z jednej strony uniemożliwia Sądowi dokonanie oceny legalności decyzji, a z drugiej strony może być powodem zaskarżenia do Sądu decyzji nie zawierających prawidłowego uzasadnienia wobec niemożności poznania motywów takiego, a nie innego rozstrzygnięcia. W rozpatrywanej sprawie próba uzasadnienia wydanych decyzji została podjęta dopiero w odpowiedzi na skargę, która nie może być traktowana jako aneks do decyzji, gdyż należy już do postępowania sądowo-administracyjnego, a nie administracyjnego". Pogląd ten zdaniem sądu należy w całości podzielić. Znajduje on zastosowanie również w realiach niniejszej sprawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji winien uzasadnić swoje rozstrzygnięcie w sposób przewidziany w art.lO7§l kpa. Z uzasadnienia winno więc wynikać jakie zostały ustalone fakty mające znaczenie dla rozstrzygnięcia, w oparciu o jakie dowody fakty te zostały ustalone, a jeśli jakieś dowody zostały uznane za niewiarygodne wskazanie przyczyn dla których dokonano takiej ich oceny. W uzasadnieniu należy też wskazać czy w oparciu o przeprowadzone
dowody organ administracji uznaje, że po stronie zainteresowanego istnieje ważny interes przemawiający za umorzeniem zaległości czy też nie oraz jakie są możliwości płatnicze wnioskodawcy. Wskazać również należy jaki jest stan finansów funduszów emerytalno - rentowego i składkowego. Uzasadnienie decyzji nie może polegać wyłącznie na przytoczeniu przepisu ustawy. Dopiero prawidłowo uzasadniona decyzja umożliwi Sądowi dokonanie właściwej kontroli tejże decyzji.
Ponieważ Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego rozpoznając wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy ma obowiązek nie tylko odnieść się do zarzutów zawartych we wniosku ale także merytorycznie rozpoznać sprawę wystarczającym zdaniem Sądu wystarczającym było uchylenie jedynie zaskarżonej decyzji.
Za uzasadniony uznać należy zarzut skarżącego związany z umorzeniem części odsetek od zaległych należności pod warunkiem spłaty zaległości w układzie ratalnym. Podstawą wydania decyzji administracyjnej jest są przepisy prawa materialnego oraz procesowego. Aby wydać decyzję administracyjną zawierającą rozstrzygnięcie uzależniające zaistnienie określonego skutku od spełnienia warunku nie wystarczy powołać się na przepisy kpa. Musi istnieć przepis prawa materialnego pozwalający na wydanie rozstrzygnięcia, którego skutek uzależniony jest od spełnienia określonego warunku.
W wyroku z dnia 5 grudnia 1989 roku, sygn. akt Sa/Ka 486/94 (ONSA 1996/2/89) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "Warunek uzależniający skutki prawne decyzji od zdarzenia przyszłego i niepewnego może być dodany do treści decyzji, jeżeli ma podstawy w przepisach prawa".
Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 roku o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 roku Nr 7, poz.25 - tekst jednolity z późn. zm.) nie zawiera przepisów pozwalających na warunkowe umarzenie zaległych należności zarówno należności głównej jak i odsetek. Nie jest tym samym możliwe wydawanie decyzji o umorzeniu zaległych składek lub odsetek od zaległych składek z jednoczesnym uzależnieniem tego umorzenia od spełnienia przez ubezpieczonego określonego warunku.
Odnosząc się do pozostałych podniesionych przez skarżącego zarzutów zdaniem Sądu stwierdzić należy, iż są one bezzasadne.
Zarzut, iż decyzja Prezesa KRUS - u z dnia [...] maja 2004 roku, Nr [...] nie stała się ostateczna nie znajduje żadnego uzasadnienia. Już Sąd Okręgowy w K. oraz Sąd Apelacyjny w K. jednoznacznie stwierdziły, iż skarżący otrzymał odpis tej decyzji w dniu 17 maja 2004 roku co było powodem odrzucenia wniesionego przez skarżącego odwołania. W aktach sprawy (k - 44) znajduje się zwrotne poświadczenie odbioru tej decyzji przez skarżącego. Skarżący potwierdził odbiór decyzji własnoręcznym podpisem. Ponowne doręczenie odpisu decyzji w dniu 13 sierpnia 2004 roku nie rodziło żadnych skutków procesowych. Organ administracji doręczył jedynie skarżącemu kopię decyzji jako załącznik do odpowiedzi na pismo skarżącego. Skarżący nie przyjmuje jednak do wiadomości tych faktów. Decyzja Prezesa KRUS - u z dnia [...]maja 2004 roku, Nr [...] została doręczona skarżącemu w dniu 17 maja 2004 roku. Od decyzji tej skarżący się nie odwoływał. Tym samym decyzja ta stała się ostateczna. Wszelkie twierdzenia skarżącego oparte o założenie, iż decyzja z dnia [...] maja 2004 roku nie jest ostateczna są pozbawione podstaw.
Bezzasadny jest zarzut skarżącego naruszenia art. 26 ust.3 ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z lipca i sierpnia 2001 roku oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2001 roku Nr 84, poz. 907 ze zm.). Zgodnie z treścią tego przepisu należności Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników oraz odsetek za zwłokę za III i IV kwartał 2001 roku oraz I i II kwartał 2002 roku od ubezpieczonych rolników, którzy doznali szkód wskutek powodzi, mogą być umorzone na ich wniosek umotywowany doznaniem szkód w prowadzonym gospodarstwie rolnym. Należy jednak mieć na uwadze również treść art. 2 tejże ustawy. Przepis ten upoważnia właściwego ministra do określenia w drodze rozporządzenia wykazu gmin lub miejscowości dotkniętych powodzią. Wykaz taki został określony w Rozporządzeniu ministra spraw wewnętrznych i administracji z dnia 4 września 2001 roku w sprawie wykazu miejscowości dotkniętych powodzią oraz miejscowości, na których obszarze wystąpiły osuwiska ziemne lub huragany (Dz. U. z 2001 roku Nr 95, poz. 1045 z poźn. zm.). Wśród wymienionych w tym rozporządzeniu miejscowości nie ma T., gdzie znajduje się gospodarstwo skarżącego. Tym samym żądanie
8
skarżącego, by art. 26 ust.3 ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z lipca i sierpnia 2001 roku oraz o zmianie niektórych ustaw miał zastosowanie w jego wypadku nie znajduje żadnego uzasadnienia.
Zarzut naruszenia art. 41a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników również uznać należy za bezzasadny. Owszem wysokość zaległych składek, które mogą zostać umorzone nie jest ograniczona, ale nie oznacza to, iż Prezes KRUS - u ma obowiązek umorzenia całości zaległych zobowiązań jakie ciążą na skarżącym.
Decyzja Prezesa KRUS - u rozstrzygająca wniosek o umorzenie zaległości jest tzw. decyzją uznaniową, a nie decyzją związaną. Mimo zaistnienia przesłanek do umorzenia zaległości organ administracji może, ale nie musi wydać decyzję o umorzeniu zaległości. Skoro umorzenie zaległych składek jest jedynie możliwością, a nie obowiązkiem, to nie można mówić o naruszeniu przepisu, jeśli wniosek o umorzenie został uwzględniony jedynie częściowo.
Wierzyciel będący podmiotem publicznym jakim jest Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w przeciwieństwie do wierzyciela występującego w stosunkach zobowiązaniowych o charakterze cywilnoprawnym nie ma swobody w dysponowaniu wierzytelnością publicznoprawną. Składki na ubezpieczenie społeczne służą gromadzeniu środków na wypłaty rożnego rodzaju świadczeń w tym rent i emerytur. Powszechnie wiadomym jest, iż środków pochodzących ze składek na wypłaty te brakuje. KRUS mimo tego, że otrzymuje duże dofinansowanie z budżetu państwa z trudem realizuje nałożone na niego obowiązki. Nie można zdaniem Sądu czynić KRUS - owi zarzutu z faktu, iż stara się odzyskać należne mu zaległe składki nawet jeśli z tych zaległych składek odzyskuje niewielkie kwoty. Nie może też być tak, że ubezpieczony będzie czerpał jedynie korzyści z tytułu ubezpieczenia nie ponosząc żadnych kosztów tego ubezpieczenia. Umorzenie zaległości ma charakter wyjątkowy i nie może być traktowane jako jeszcze jeden rodzaj pomocy społecznej.
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt.l c i art. 152 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło