III SA/Wa 1405/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-07-28

Skład orzekający: Referendarz sądowy Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, uzasadniając przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika?
Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, ponieważ jego miesięczne dochody (500 zł dopłaty do gospodarstwa rolnego) ledwo przekraczają minimum egzystencji, a środki te są przeznaczane na leczenie. Dodatkowo, poniósł znaczne straty materialne w wyniku pożaru stodoły i posiada zadłużenie. W związku z tym, przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Finansów. Wskazał, że jego miesięczne dochody wynoszą 500 zł, które przeznacza na leczenie, poniósł straty w wyniku pożaru stodoły i posiada zadłużenie. Do wniosku załączył dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną i zdrowotną. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę wcześniejsze przyznanie prawa pomocy w innych sprawach oraz analizując sytuację majątkową skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2011 na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika (adwokata) w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych, czyli wpisu i opłaty kancelaryjnej oraz zwrot wydatków i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinien uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia, a przede wszystkim - doświadczenia życiowego. J. K. (dalej jako strona lub skarżący), we wniosku z 25 lipca 2011 r., złożonym na urzędowym formularzu PPF, zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że poza dochodem z tytułu dopłat w kwocie 500,- zł miesięcznie nie posiada innych wpływów finansowych. Ze wskazanej kwoty ponosi koszty leczenia [...] Jego majątek nie przynosi dochodów, strona posiada natomiast zobowiązania. Posiada posiadłość rolną o powierzchni 25 ha. Strona załączyła do wniosku zaświadczenie z KRUS, zaświadczenie z komisariatu policji o pożarze stodoły, zaświadczenie OSP C. o udziale w akcji gaśniczej stodoły, postanowienie o umorzeniu dochodzenia w sprawie, zaświadczenie z poradni zdrowia psychicznego o kondycji zdrowotnej strony. Rozpoznając wniosek Skarżącego referendarz sądowy miał na względzie fakt, iż stronie przyznano już wcześniej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w innych sprawach, gdzie prowadzone było Sygn. akt III SA/Wa 1405/11 także niezależne postępowanie w celu ustalenia kondycji majątkowej skarzącego (np. postanowienia z 30 listopada 2011 r. III SA/Wa 2576/10, 4 listopada 2010 r. I SA/Gd 888/10; 27 sierpnia 2010 r. III SA/Wa 1693/10; 10 sierpnia 2010 r. I SA/Gd 637/10; 28 czerwca 2010 r. III SA/Wa 888/10; 22 kwietnia 2010 r. III SA/Wa 153/10; 8 kwietnia 2010 r. III SA/Wa 351/10). Informacje uzyskane w niniejszej sprawie – że skarżący sam prowadzi gospodarstwo domowe, od 2005 r. nie wykonuje działalności gospodarczej, utrzymuje się z dopłaty do gospodarstwa rolnego w wysokości 500 zł miesięcznie; dopłatę przeznacza na leczenie psychiatryczne, na skarżącym ciąży zadłużenie (zaległości podatkowe, zadłużenie z tytułu ubezpieczenia społecznego rolników), skarżący poniósł ciężkie straty materialne w wyniku pożaru stodoły – znajdują potwierdzenie w ustaleniach poczynionych w innych sprawach. Zarazem wysokość środków, które skarżący posiada należy rozważać z uwzględnieniem nakładów na poratowanie zdrowia psychicznego, co zadeklarował. Referendarz sądowy wskazuje, że środki finansowe, których wpływ skarżący zadeklarował, zaledwie przekraczają kwotę określona jako "minimum egzystencji". W 2009 r. wartość minimum egzystencji oznaczono na kwotę ok. 445 zł. Minimum egzystencji jest to dolna granica ubóstwa, tzw. "ubóstwo skrajne" i wyznacza poziom, poniżej którego istnienie procesów człowieka żyjącego w społeczeństwie jest zagrożone. Wprawdzie skarżący, ze względu na dysponowanie zasobami naturalnymi w postaci gospodarstwa rolnego i uzyskiwaniem przychodów w naturze, znajduje się w nieco lepszej sytuacji ekonomicznej niż wynikałoby to z posiadanych wpływów finansowych, jednakże jego sytuacji majątkowej nie można uznać za umożliwiającą mu zgromadzenie środków na potrzeby postępowania sądowego, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla podmiotów znajdujących się w jego gospodarstwie domowym. W tej sytuacji referendarz sądowy uznał, iż skarżący wykazał, że nie jest w stanie wygospodarować środków na pokrycie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia względem wybranego przez siebie pełnomocnika. Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło