III SA/Wa 1425/13

Dnia 29 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodnicząca Sędzia WSA Marta Waksmundzka – Karasińska, po rozpoznaniu w dniu 29 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M .S. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za okres od grudnia 2007 r. do listopada 2008 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych M. S. (zwany dalej "Skarżącym") złożył w niniejszej sprawie skargę na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...]w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za okres od grudnia 2007 r. do listopada 2008 r. Do wskazanej skargi Skarżący załączył wniosek o przyznanie prawa pomocy, składając wypełniony formularz PPF z dnia 15 kwietnia 2013 r., który sprecyzował następnie w piśmie z dnia 29 lipca 2013 r., w którym wskazał iż wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku Skarżący wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z dwiema córkami, zaś utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w łącznej kwocie 8.000 zł miesięcznie. Następnie w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 19 lipca 2013 r. do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń obrazujących jego sytuację majątkową, Skarżący przedłożył jedynie wyciągi z należących do niego rachunków bankowych. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia 18 września 2013 r. odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący zaskarżył postanowienie referendarza sądowego z dnia 18 września 2013 r. wnosząc sprzeciw w piśmie z dnia 27 września 2013 r., w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. W uzasadnieniu sprzeciwu Skarżący wskazał, iż jego zdaniem na podstawie przedłożonego materiału referendarz sądowy nie prawidłowo uznał, iż fakt posiadania jakichkolwiek środków finansowych na rachunku bankowym pozwala na poniesienie kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Ponadto zdaniem Skarżącego, przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia referendarz sądowy nie wziął pod uwagę faktu, że Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną oraz dwiema córkami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a.", stronie może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Celem instytucji "prawa pomocy" występującej w postępowaniu sądowo-administracyjnym jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. W konsekwencji, przyznanie prawa pomocy może mieć miejsce w przypadkach wyjątkowych kiedy to spełnione zostaną określone przesłanki. Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Powinien więc spełnić przesłankę, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. - wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Przepis ten przenosi wprost na stronę ciężar wykazania przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy, a informacje pochodzące od strony, które dotyczą jej możliwości płatniczych, powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była ocena rzeczywistej kondycji finansowej strony. W interesie Skarżącego – którego przy rozpatrywaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy wzywano do przedłożenia stosownych dokumentów – leży zatem przedłożenie wszelkich możliwych dokumentów źródłowych oraz przedstawienie wszelkich okoliczności przemawiających za pozytywnym rozpoznaniem jego wniosku (por. postanowienie NSA z 31 marca 2005r. sygn. akt I FZ 63/05, niepubl.). Ocena przytoczonych przez Skarżącego okoliczności, jak również załączonych dokumentów należy zaś do Sądu. Wskazać należy, iż Skarżący nie wykonał w pełni, kierowanego do niego wezwania do przedłożenia stosownych dokumentów obrazujących w pełni jego sytuację materialną. Jak już bowiem wskazano powyżej Skarżący odpowiadając na wezwanie z dnia 19 lipca 2013 r. nadesłał przy swoim piśmie z dnia 29 lipca 2013 r. jedynie wyciągi z należących do niego rachunków bankowych. Skarżący nie przedłożył natomiast w szczególności żadnych dokumentów obrazujących sytuację majątkową jego żony, przez co z oczywistych względów brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutu Skarżącego odnoszącego się do nie uwzględnienia przez referendarza sądowego faktu, iż Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz ze swoją żoną oraz dwiema córkami. Sąd stwierdza w tym miejscu, że stosownie do art. 255 p.p.s.a. tryb wezwania do przedstawienia określonych informacji lub dokumentów źródłowych uruchamiany jest wtedy, gdy dane zawarte we wniosku są niewystarczające do kompleksowej oceny sytuacji majątkowej strony lub budzą wątpliwości. Nie skorzystanie przez Skarżącego ze stworzonej przez Sąd możliwości, powoduje, iż materiał, którym dysponuje Sąd, w dalszym ciągu pozostawał niekompletny, a wątpliwości co do oświadczeń Skarżącego nie zostały wyjaśnione. Subiektywne przekonanie Skarżącego o zasadności jego wniosku, przy równoczesnym nieodniesieniu się do kwestii uznanych przez Sąd za niewystarczająco wykazane, powoduje, iż jego wniosku nie można uwzględnić (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2009r. sygn. akt I FZ 385/09). Inaczej mówiąc skoro przepis art. 246 p.p.s.a. przenosi na Skarżącego obowiązek wykazania w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki przyznania mu prawa pomocy, a Skarżący z obowiązku tego się nie wywiązał, pomoc nie może zostać udzielona. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05 oraz z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05, uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji przyznanie prawa pomocy w żądanym przez stronę zakresie. Skoro Skarżący, nie wypełnił przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 255 p.p.s.a., należało uznać, że nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Brak jest więc podstaw dla pozytywnego załatwienia jego wniosku. Sąd, mając na względzie powyższą argumentację, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.