III SA/Wa 1444/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-09-01
Skład orzekający: Krystyna Kleiber
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżący wykazał niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W ocenie sądu, sytuacja finansowa skarżącego, obejmująca dochody jedynie z prac dorywczych i brak majątku, uzasadniała zwolnienie od wpisu w kwocie 200 zł.Stan faktyczny
Skarżący A. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazując na brak środków finansowych i majątku z uwagi na przebywanie w areszcie i dochody jedynie z prac dorywczych. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w obu zakresach. Skarżący wniósł sprzeciw, wycofując wniosek o ustanowienie adwokata i podtrzymując jedynie żądanie zwolnienia od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber, , po rozpoznaniu w dniu 1 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego z tytułu dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2001r. postanawia: - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych -
A. P. wnioskiem z dnia 2 lipca 2008r., złożonym na urzędowym formularzu PPF zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący wyjaśnił, że od lutego 2006r. (z przerwą w 2007r.) przebywa w [...]. Nie posiada żadnych źródeł utrzymania, ani zasobów finansowych, czy majątku. Dodał, że chociaż pozostaje z żoną w separacji i nie może liczyć na jej pomoc to jednak w czasie, w którym przebywa na wolności wspomaga żonę oraz dwójkę uczących się dzieci drobnymi sumami pochodzącymi z prac dorywczych. Skarżący we wniosku wyjaśnił, iż w 2007r. nie uzyskał żadnych dochodów oraz, że w 2006r. został wymeldowany z mieszkania, nie posiada ani też nie zbywał w ostatnich dwóch latach nieruchomości lub ruchomości o wartości ponad 5000 zł. Ponadto, pismem z dnia 17 lipca 2008r. poinformował, że opuścił [...].
Mając tak przedstawiony stan faktyczny Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2008 r. odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego oraz ustanowienia adwokata.
Na powyższe postanowienie A. P. wniósł w ustawowym terminie sprzeciw. W uzasadnieniu wyjaśnił, że po opuszczeniu aresztu jego sytuacja finansowa nie uległa poprawie, a także, że na obecnym etapie postępowania pomoc adwokata nie jest mu jednak potrzebna w związku z czym wycofał wniosek o ustanowienie adwokata i wniósł tylko o zwolnienie go od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "ppsa", Sąd może - na wniosek strony złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W myśl art. 245 ppsa przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 ppsa, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd może natomiast zwolnić osobę fizyczną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ppsa).
W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych zatem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, należy mieć na uwadze, że na skarżącym spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu należy natomiast ocena przytoczonych okoliczności.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowi wpis w kwocie 200 złotych (dwieście złotych), ewentualne przyszłe koszty postępowania (opłaty kancelaryjne, wpis od skargi kasacyjnej) jak i stan faktyczny sprawy, zasadne jest przyznanie stronie skarżącej prawa pomocy poprzez jej zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wykazał bowiem, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
Zgodnie z oświadczeniem złożonym przez skarżącego wynika, że od lutego 2006r. do dnia 17 lipca 2008r. z siedmiomiesięczną przerwą, przebywał w [...] i w tym okresie uzyskiwał dochody tylko z pracy dorywczej, którą wykonywał w czasie pobytu na wolności. Ponadto, jak oświadczył Skarżący nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, w związku z czym, w ocenie Sądu, Skarżący nie jest w stanie uiścić należny w sprawie wpis od skargi w kwocie 200zł bez uszczerbku koniecznego dla swojego utrzymania.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt ppsa, postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło