III SA/Wa 1451/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2009 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi Skarżąca, E. C. (zwana dalej "Skarżącą"), wniosła do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu powołała trudną sytuację finansową. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż Skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe oraz, że nie posiada żadnego majątku ani dochodów. Do wniosku załączyła protokół o stanie majątkowym sporządzonym przez pracownika Urzędu Skarbowego w P.. Z protokołu tego wynika, że Skarżąca ma zarejestrowaną działalność gospodarczą, której nie prowadzi od 2005 r. Posiada nieruchomość o powierzchni 4,50 ha. Nieruchomość ta jest obciążona przez Urząd Skarbowy w P.. Z protokołu wnika również, że matka skarżącej posiada mieszkanie o powierzchni 48,80 m² oraz, że uzyskuje miesięczny dochód z tytułu emerytury w wysokości 1.141 zł (netto). Ponadto z protokołu wynika również, że Skarżąca znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Korzysta z pomocy matki (wyżywienie) oraz nie pracuje i nie uzyskuje żadnych zasiłków. Na wezwanie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, o przedłożenie dokumentów źródłowych, Skarżąca oświadczyła, że w dalszym ciągu nie posiada żadnego majątku. Mieszka u matki, która ją wspomaga. Nie posiada żadnych rachunków bankowych, lokat ani środków pieniężnych. Nie posiada źródeł utrzymania ani nie ponosi kosztów utrzymania. Oświadczyła, że nie może przedłożyć zeznań majątkowych, ponieważ z winy urzędu skarbowego nie może zamknąć działalności gospodarczej. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko z opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych przyznanie prawa pomocy następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt. 2 cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że wnoszenie opłat sądowych jest zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia stanowi odstępstwo od niej. Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu profesjonalnego pełnomocnika (adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego) jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona – ze względu na swój stan majątkowy – nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość wpisu sądowego wynoszącą 100,00 zł jak i stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie istnieją podstawy dla pozytywnego załatwienia wniosku strony w zakresie zwolnienia od uiszczenia wpisu sądowego. Zauważa się, że postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy wszczynane jest wyłącznie na wniosek strony, co oznacza, iż to wnioskodawca winien wskazać na okoliczności uzasadniające jego żądanie. W niniejszej sprawie strona skarżąca uprawdopodobniła natomiast, że nie jest w stanie ponieść kosztów w sprawie tj. wpisu sądowego należnego w sprawie. Skarżąca bowiem znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Nie uzyskuje żadnych dochodów i nie posiada żadnego majątku (z wyjątkiem nieruchomości o powierzchni 4,50 ha obciążonej przez urząd skarbowy). Zamieszkuje wspólnie z matką, która ją utrzymuje. Zatem po rozpoznaniu wniosku, ocenie dokumentów oraz analizie informacji przedstawionych przez Skarżącą stwierdzić należy, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych / wpisu od skargi. Jednocześnie podnieść należy, że kwota wpisu od skargi na obecnym etapie postępowania jest jedynym kosztem do uiszczenia którego Skarżąca jest zobowiązana. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.