III SA/Wa 1468/07
PostanowienieWSA w Warszawie2008-01-10
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Kocewiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zasadny, jeśli strona została już wcześniej zwolniona z tych kosztów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jeśli strona została już wcześniej zwolniona z tych kosztów. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, biorąc pod uwagę jej dochody, wydatki i stan majątkowy.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wcześniej został już zwolniony z kosztów sądowych. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację finansową, wskazując na niską emeryturę, potrącenia alimentacyjne oraz koszty utrzymania. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na postanowienie Ministra Finansów w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego.Rozstrzygnięcie
Przyznano A. C. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Kocewiak po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2008 r. wniosku A. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. C. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego postanawia: - przyznać A. C. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata
A. C. (zwany dalej "skarżącym") w dniu 11 grudnia 2007 r. (data stempla pocztowego) wniósł na formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Uzasadniając wniosek skarżący przedstawił okoliczności, które doprowadziły do sporu z organami podatkowymi. Stwierdził też, że T.J. – którego wezwania na rozprawę skarżący się domaga – nie wypłacał mu wynagrodzenia za świadczoną pracę. Oświadczył, że jedynym jego źródłem dochodu jest miesięczna emerytura w wysokości brutto 1.457,28 zł. Skarżący nie wskazał osób, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe oraz nie wskazał jakichkolwiek składników majątkowych. Do wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący załączył kopie wystawionego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. Inspektorat w K. zaświadczenia o wysokości emerytury uzyskanej we wrześniu 2007 r., kopie pisma wymienionego powyżej organu informującego o potrącaniu od października 2007 r. na wniosek Komornika Sądowego Rewiru[...] w K. ze świadczenia emerytalnego skarżącego kwoty 364,32 zł miesięcznie oraz kopie pism z 11 września 2007 r. i 1 grudnia 2007 r. do T. J..
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może – na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W myśl art. 245 § 2 i § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd może natomiast zwolnić osobę fizyczną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przede wszystkim wyjaśnić należy, iż pomimo że skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, to wniosek ten należy rozpoznać jedynie w zakresie częściowym poprzez zbadanie zasadności przyznania skarżącemu profesjonalnego pełnomocnika. Zauważyć bowiem należy, iż na skutek wniosku o przyznanie prawa pomocy, który wpłynął do tutejszego Sądu 19 września 2007 r., skarżącego zwolniono z kosztów sądowych postanowieniem z dnia 21 września 2007 r., co oznacza, że przyznano mu prawo pomocy w części. Dlatego jego wniosek z dnia 14 grudnia 2007 r. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy. Skarżący został zwolniony bowiem z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów związanych z udziałem w procesie sądowym. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Ocena przedstawionej sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżącego dokonana z uwzględnieniem stosownych regulacji prawnych prowadzi do wniosku, że pozyskanie pomocy profesjonalnego pomocnika we własnym zakresie przekracza możliwości finansowe skarżącego i spowodowałoby uszczerbek w jego koniecznym utrzymaniu.
Z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, źródłem jego utrzymania jest emerytura w wysokości brutto 1.457,28 zł. Ze świadczenia emerytalnego jest pobierana zaliczka na podatek dochodowy oraz składka na ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 247,15 zł. Ponadto emerytura skarżącego jest obciążona świadczeniem alimentacyjnym w wysokości 364,32 zł miesięcznie od października 2007 r. (pismo ZUS z dnia 25 października 2007r.). W aktach sprawy znajdują się dokumenty stwierdzające wysokość kosztów koniecznego utrzymania tytułem opłaty na energię, gaz oraz czynsz w łącznej kwocie 438,33 zł miesięcznie. Po odliczeniu tych wydatków od otrzymywanego świadczenia emerytalnego skarżącemu pozostaje do rozdysponowania kwota około 400 zł miesięcznie. Ponadto skarżący nie wykazał nieruchomości, oszczędności oraz innych zasobów pieniężnych. Z przedłożonych dokumentów wynika natomiast, że saldo końcowe na posiadanym przez skarżącego rachunku bankowym za sierpień 2007 r. stanowiło kwotę ujemną - 1.986,85 zł. Przyznanie skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jest zasadne również z uwagi na wiek skarżącego ([...] lata) oraz jego stan zdrowia ([...]).
W związku powyższym stwierdzić należy, iż sytuacja finansowa skarżącego uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. W ocenie referendarza sądowego skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w jego utrzymaniu koniecznym. Okoliczności przedstawione we wniosku oraz wynikające z akt sprawy pozwalają uznać, że pozyskanie pomocy profesjonalnego pomocnika we własnym zakresie przekracza możliwości finansowe strony skarżącej.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 243 § 1 w związku z art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło