III SA/Wa 1477/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Płusa, Sędzia WSA Jakub Pinkowski, Asesor WSA Jolanta Sokołowska (spr.), Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2005 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej odmowy przyznania odszkodowania 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, Zaskarżoną decyzją z dnia [...].06.2004r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. P., utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...].12.2003r. nr [...], odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].09.2003r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania w związku ze szkodą, jaką wnioskodawca poniósł w następstwie unieważnienia przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchwały Zarządu Dzielnicy [...] Gminy W. z dnia [...].10.1999r. nr [...] w sprawie opłat za zajęcie powierzchni gruntu na targowisku "P" w W. Z motywów decyzji wynika, że M. P. pismem z dnia [...].09.2003r. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].09.2003r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania, zarzucając jej rażące naruszenie prawa, a w szczególności art. 160 § 1 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.". Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...].12.2003r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...]. Stwierdził, że nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji orzekającej w przedmiocie odszkodowania, gdyż droga administracyjna przewidziana w art. 160 § 4 i § 5 k.p.a. została wyczerpana. Sprawa nie jest już sprawą administracyjną, lecz jako cywilna podlega właściwości sądu powszechnego. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. P. ponowił żądanie stwierdzenia nieważności decyzji odmawiającej przyznania mu odszkodowania. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w decyzji z dnia [...].12.2003r.. W skardze M. P. zarzucił rażące naruszenie art. 156 oraz art. 127, w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie ma kompetencji do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji mającej wady prawne, o których mowa w art. 156 k.p.a., czym naruszył art. 17 pkt 2, art. 19 i art. 20 k.p.a.. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stanął na stanowisku, że wobec decyzji wydanej na podstawie art. 160 k.p.a. nie może być uruchomiony tryb stwierdzenia nieważności, gdyż droga administracyjna została wyczerpana. Sprawa nie jest już sprawą administracyjną, lecz cywilną, przez co podlega właściwości sądu powszechnego. Stanowisko to jest całkowicie błędne. Nie można bowiem z regulacji zawartej w art. 160 § 5 k.p.a. wywodzić, że postępowanie sądowe jest kontynuacją postępowania administracyjnego, a taki tok rozumowania zdaje się przyjął Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Wniesienie powództwa do sądu powszechnego wszczyna bowiem od początku postępowanie sądowe. Natomiast wykluczenie przez ustawodawcę drogi odwoławczej przewidzianej w kodeksie postępowania administracyjnego wobec decyzji w sprawie odszkodowania nie oznacza, że zatraca ona charakter decyzji administracyjnej i związku z tym zostaje wyłączona spod działania przepisów tego kodeksu innych niż normujące tryb odwoławczy. Ograniczenie stosowania do decyzji w przedmiocie odszkodowania przepisów normujących tryby nadzwyczajne winno wynikać z przepisów, a skoro takiej regulacji prawnej brak, nie ma żadnych podstaw by twierdzić, że nie znajdują one zastosowania. Również niemożność zaskarżenia tej decyzji w administracyjnym toku instancji i wyłączenie spod kontroli sądu administracyjnego nie mogą być odczytywana jako pozbawienie możliwości domagania się przez stronę jej oceny w postępowaniu nadzwyczajnym. Dlatego Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy powinien wniosek skarżącego z dnia [...].09.2003r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].09.2003r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania rozpatrzyć merytorycznie, w oparciu o przesłanki art. 156 k.p.a.. Nie można natomiast zgodzić się z zarzutami skargi, wedle których zaskarżona decyzja rażąco narusza art. 127 w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz narusza art. 17 pkt 2, art. 19 i art. 20 k.p.a.. Decyzja ta została wydana przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w wyniku rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tegoż Ministra z dnia [...].12.2003r. , zaś art. 127 § 3 k.p.a. stanowi, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Zasadnie więc w podstawie prawnej tej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 w związku z 127 § 3 k.p.a.. Z kolei art. 17 pkt 2, art. 19 i art. 20 k.p.a. regulują, ogólnie rzecz ujmując, kwestie właściwości organów administracji publicznej, sposób jej ustalania i obowiązek przestrzegania. W niniejszej sprawie decyzję wydał właściwy organ, zgodnie z jego właściwością rzeczową, a jej wadliwość wynika wyłącznie z błędnej interpretacji art. 160 k.p.a.. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), postanowiono jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania sądowego nie orzeczono, ponieważ skarżący został zwolniony od wpisu sądowego, a o zwrot innych kosztów sądowych nie wnosił. Na podstawie art. 152 wyżej wymienionej ustawy orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku.