III SA/Wa 148/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-02-19
Skład orzekający: Krystyna Kleiber
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych, będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym orzekającym w pierwszej instancji, jest uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie organu drugiej instancji dotyczące odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych?Ratio decidendi
Zakład Ubezpieczeń Społecznych, działając jako organ egzekucyjny w pierwszej instancji, nie posiada interesu prawnego ani ustawowego uprawnienia do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie organu drugiej instancji w sprawie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych. Skarga wniesiona przez taki podmiot jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 50 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., które uchyliło postanowienie Dyrektora Oddziału ZUS w W. odmawiające umorzenia kosztów egzekucyjnych. ZUS był jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym w pierwszej instancji. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2008 r., Nr [...] w przedmiocie – odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych postanawia odrzucić skargę
Postanowieniem z dnia [...] października 2008 r., Dyrektor Izby Skarbowej w W., po rozpatrzeniu zażalenia W. S., uchylił postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] marca 2008 r. w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych.
Powyższe rozstrzygnięcie zakwestionował w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wierzyciel, tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") sąd ma obowiązek odrzucenia skargi, jeżeli z innych przyczyn (niż te o które mowa w art. 58 § 1 pkt 1-5) jej wniesienie jest niedopuszczalne. Rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie zapada w formie postanowienia i może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.).
W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że jedną z przyczyn niedopuszczalności skargi stanowi wniesienie środka zaskarżenia przez podmiot nieuprawniony.
Stosownie do art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 58 § 2 p.p.s.a.)
Odnosząc powyższe regulacje prawne do stanu faktycznego przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W., który jest jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym orzekającym w niniejszej sprawie w I instancji (co sama strona skarżąca wskazuje w skardze), nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a. Zdaniem Sądu, w obowiązującym obecnie ustawodawstwie, w sytuacji powyżej opisanej, brak jest także regulacji przyznającej Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W. prawo do wniesienia skargi.
Jednocześnie wskazać należy, że w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że zgodnie z art. 50 § 1 i § 2.p.p.s.a - podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi nie może być organ, który orzekał w sprawie w I instancji (postanowienie NSA w Warszawie z dnia 12 lipca 2002 r. , sygn. akt III SA 393/01, postanowienie NSA w Gdańsku z dnia 19 października 2000 r., sygn. akt II SA/Gd 2159/00). Nie ma on bowiem interesu prawnego w rozumieniu ww. przepisu. Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie, nadawało by temu organowi dwojakie uprawnienia. Z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia, z drugiej – uprawnienie strony, która kwestionuje poprzez skargę takie rozstrzygnięcie. Uprawnień takich nie przewidują przepisy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dodatkowo Sąd pragnie podkreślić, że pogląd powyższy został zaakceptowany w najnowszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Otóż w podobnym, do opisanego na wstępie, stanie faktycznym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 1152/05 odrzucił jako niedopuszczalną skargę Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Istotnym jest także, że powyższe orzeczenie Sądu I instancji stało się prawomocne wobec oddalenia skargi kasacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 marca 2006 r., sygn. akt II GSK 387/05. W uzasadnieniu postanowienia Sądu II instancji stwierdzono: "Organ działał w niniejszej sprawie na mocy przyznanych mu ustawowo kompetencji, a nie jako podmiot, którego interesu dotyczy postępowanie. (...) Przedmiot sprawy rozstrzyganej nie dotyczy interesu prawnego tego organu, gdyż nie działa on jako nosiciel tegoż w rozumieniu art. 28 k.p.a. i art. 50 § 1 p.p.s.a., lecz jako podmiot wykonujący mu kompetencje".
Uwzględniając powyższy stan faktyczny i prawny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznał, że skarga wniesiona przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. jest niedopuszczalna jako wniesiona przez nieuprawniony podmiot.
Na marginesie ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 64e § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 17 czerwca 1966 r. (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) na postanowienie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych służy zażalenie zobowiązanemu i wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 50 oraz art. 58 § 3 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło