III SA/Wa 1523/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] czerwca 2009 r. [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2009 postanawia zwolnić skarżącą od kosztów sądowych 1. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł, Skarżąca J. S., pismem z 30 września 2009 r. zatytułowanym "zażalenie", zwróciła się o zwolnienie z obowiązku jego zapłaty. Wskazała, że jest chorą, samotną matką, od wielu lat na rencie (602,60 zł), która jest jedynym źródłem dochodu. Renta ta nie wystarcza na utrzymanie, leki, leczenie i opłaty. Skarżąca powołała się także na zły stan swojego zdrowia oraz nieuregulowany stan prawny gospodarstwa położonego w miejscowości Z.. Gospodarstwo to nie przynosi żadnych dochodów. Do pisma Skarżąca dołączyła kopię przekazu pocztowego, wyniki badań lekarskich, pisma skierowane do Wojewody O. i Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w O.. 2. Pismo powyższe, zgodnie z jego treścią zostało potraktowane jako wniosek o przyznanie prawa pomocy. 3. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżąca przesłała wypełniony formularz PPF, w którym zaznaczyła że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Powtórzyła zasadniczo argumentację zawartą w piśmie z 30 września 2009 r. Dodała, że mieszka razem z córką i wnuczką, przy czym nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego. Do swojego majątku zaliczyła mieszkanie własnościowe (45,51 m²) oraz nieruchomości rolne w Z. (31,92 ha) i Z. S.. (8,20 ha). Powtórzyła że nieruchomości te nie przynoszą dochodu od wielu lat. Skarżąca nie otrzymuje też środków z Unii Europejskiej. Wyjaśniła że korzysta ze świadczeń rzeczowych w postaci produktów żywnościowych. Nie posiada rachunku bankowego. Przedstawiła zestawienie wydatków, do których zaliczyła czynsz (292,17 zł), wodę (52,30 zł), energię elektryczną (64,67 zł), leki (40,29 zł), opłatę za abonament RTV i telefon. Do wniosku Skarżąca załączyła zeznanie PIT-40A za 2008 r., dokumenty potwierdzające wysokość wydatków. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: 4. Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. 5. Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (tak w niniejszej sprawie) obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. art. 245 § 2 i 3 p.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Ocena przytoczonych przez niego okoliczności należy natomiast do Sądu. 6. Na wstępie przypomnieć należy, że sytuacja materialna Skarżącej była już wielokrotnie przedmiotem analizy, w związku ze składanymi przez nią wnioskami o przyznanie prawa pomocy w sprawach III SA 2785/03, III SA/Wa 1116 i 1117/04, III SA/Wa 371/06, III SA/Wa 2585/06, III SA/Wa 3850/06, III SA/Wa 1717/07, III SA/Wa 2737/08, III SA/Wa 313/09. Wszystkie te wnioski zostały rozpoznane pozytywnie. Ostatnio sytuację Skarżącej analizowano we wrześniu br. (sprawa III SA/Wa 2737/08). Ustanowiono wówczas na jej rzecz adwokata, uznając iż dochody Skarżącej, stan jej zdrowia oraz sytuacja rodzinna powodują, że z posiadanych środków nie jest ona w stanie opłacić kosztów pomocy prawnej we własnym zakresie. Ocenę powyższą referendarz sądowy w pełni podziela. Z nadesłanych dokumentów wynika bowiem, iż jedynym źródłem dochodu Skarżącej jest renta w wysokości 602 zł. Z kolei wydatki związane z opłatami (czynsz, woda, energia elektryczna) oraz z zakupem leków kształtują się na poziomie ok. 450 zł. Zestawiając te wielkości z kwotą 100 zł (należny w sprawie wpis od skargi) referendarz sądowy doszedł do przekonania, że uiszczenie tej ostatniej kwoty (jak również każdego innego kosztu sądowego, który może pojawić się na późniejszym etapie postępowania) musiałoby się odbyć kosztem środków przeznaczonych na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych Skarżącej. W tej sytuacji zasadne jest zwolnienie jej od kosztów sądowych. W tym miejscu należy zauważyć, iż co prawda Skarżąca posiada nieruchomość rolną jednakże, jak wyjaśniła, stan prawny tej nieruchomości nie jest uregulowany, a nadto – według jej oświadczenia - nieruchomość ta nie przynosi żadnych dochodów. Stąd też okoliczności tej nie uwzględniono przy ocenie możliwości płatniczych Skarżącej. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.