III SA/Wa 1578/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Anna Kocewiak po rozpoznaniu w dniu 26 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. S. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie postępowania egzekucyjnego postanawia: 1. przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym T.S. (dalej "skarżąca") w dniu 19 września 2007 r. złożyła w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie wniosek o zwolnienie od uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł z powodu trudnej sytuacji finansowej. W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uzupełnienia wniosku o urzędowy formularz (PPF) oraz przedstawienia informacji na temat sytuacji majątkowej skarżąca wniosła formularz PPF, kopie zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2006 (PIT-37) oraz kopie decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia [...] lipca 2007 r. o ponownym ustaleniu renty. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdziła, że miesięczny dochód, który otrzymuje z tytułu renty inwalidzkiej (365 zł netto) nie wystarcza na podstawowe utrzymanie. Wskazała, że z przyczyn finansowych nie wykupuje lekarstw. Nie korzysta również z pomocy społecznej. Opisując posiadany majątek wskazała zbudowany w 1936 r. dom o powierzchni 100 m. kw., budynki gospodarcze do kapitalnego remontu oraz nieruchomość rolną (nieużytki) o powierzchni [...] hektara. Ze złożonego oświadczenia wynika ponadto, że nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W myśl art. 245 § 2 i 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od szczególnie rozważnej oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy wykazanej w treści wniosku tak, aby można było jednoznacznie stwierdzić, iż skarżący nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek, wysokość kosztów sądowych zarówno aktualnie wymaganych (wpis w kwocie 100 zł) jak i spodziewanych (np. opłaty kancelaryjne) oraz stan faktyczny sprawy, zasadne jest przyznanie stronie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i jedynym źródłem jej utrzymania jest renta w wysokości brutto 580 zł. Z przysługującej renty potrącane są zaległe składki, a w konsekwencji miesięczny dochód skarżącej wynosi netto 365 zł, który według oświadczenia skarżącej nie wystarcza na podstawowe utrzymanie i zakup lekarstw. Zgodnie ze złożonym w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy zeznaniem podatkowym (PIT-37), skarżąca uzyskała w 2006 r., dochód w wysokości 7.378,98 zł, co oznacza, że jej miesięczny dochód wynosił około 614 zł. Skarżąca nie posiada oszczędności pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych. Jest właścicielką domu i budynków gospodarczych, ale wymagają one generalnego remontu, a dom został wybudowany w 1936 r. Podkreślić należy, że skarżąca ze względu na stan zdrowia nie ma możliwości podjęcia pracy, dlatego otrzymuje rentę inwalidzką z tytułu częściowej niezdolności do pracy. W związku powyższym wskazać należy, iż sytuacja finansowa wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Miesięczne dochody skarżącej, otrzymywane zarówno w 2006 r. (614 zł) jak i w 2007 r. (365 zł), nie są wystarczające do uiszczania przez stronę kosztów sądowych. Skarżąca nie otrzymuje dodatkowych dochodów, nie korzysta z pomocy opieki społecznej i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie przepisów art. 243 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.