III SA/Wa 1586/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 28 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W . z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2005r. postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy - W skardze z 4 sierpnia 2009 r., na powołaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. M. Sp. z o.o. (dalej - "Skarżąca" lub "Spółka") zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy wskazując, że nie ma żadnych środków finansowych na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Pismem z 23 września 2009 r. Referendarz sądowy wezwał Skarżącą do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPPr oraz do nadesłania dodatkowych dokumentów dotyczących sytuacji finansowej Spółki tj.: zeznań podatkowych za 2007 i 2008 r., deklaracji VAT- 7 za ostatnie 3 miesiące, zestawienia wysokości przychodów i kosztów ich uzyskania za okres od stycznia do września 2009 r., szczegółowej informacji dotyczącej posiadanych przez Spółkę zobowiązań i wierzytelności, nadesłania wyciągów z rachunków bankowych Spółki za ostatnie 3 miesiące. W odpowiedzi Skarżąca nadesłała formularz PPPr, z którego wynika jedynie, iż wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi 574.500 zł, a stan konta w banku 0 zł. W piśmie załączonym do wniosku Skarżąca wskazała, iż nie jest wstanie wykonać pozostałych punktów wezwania, gdyż od ponad dwóch lat nie prowadzi żadnej działalności. Wyjaśniła ponadto, że po kolejnych kontrolach skarbowych i ZUS, została obciążona zobowiązaniami, których nie jest wstanie spłacić. Wszelkie zaległości są wynikiem działania poprzedniego zarządu. Wskazała również, że nie uzyskuje żadnych przychodów. Pismem z 5 października 2009 r. Referendarz sądowy wezwał Skarżącą do wskazania zakresu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz ponownie wezwał Spółkę do nadesłania dokumentów obrazujących jej aktualną sytuacje finansową tj. : dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia od ponad dwóch lat działalności gospodarczej oraz nieuzyskiwania żadnych dochodów (np. sprawozdania finansowe, zaświadczenia o nieskładaniu zeznań podatkowych, "zerowe" deklaracje VAT- 7, zaświadczenie o zawieszeniu prowadzonej działalności itp.), wyciągów z rachunków bankowych Spółki w [...] Bank, zeznania podatkowego Prezesa Zarządu Spółki za 2008 r. oraz zaświadczenia o wysokości dochodów uzyskanych w roku bieżącym. W odpowiedzi Skarżąca wskazała, iż wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Skarżąca nadesłała wyciąg z rachunku bankowego oraz postanowienie Sądu Rejonowego [...] z [...] lipca 2008 r. oddalające wniosek Spółki o ogłoszenie upadłości. Odnośnie pozostałych dokumentów wskazała, iż nie jest wstanie ich przedstawić, gdyż nie zostały one sporządzone na skutek braku środków. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje. Na podstawie art. 243 §1 oraz art. 245 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 §1 powołanej ustawy, czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym. Przepis art. 246 § 2 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, iż przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym może nastąpić wtedy, gdy osoba ta wykaże (podkreślenie własne), że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jak się podkreśla w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05) stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których poniesienia zobowiązana jest na danym etapie postępowania. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie skarżącej. Ocena przytoczonych przez nią okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04). Ustosunkowując się do powyższego trzeba jeszcze raz podkreślić, że to na Skarżącej ciążył obowiązek wykazania, iż sytuacja finansowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy. Wskazać należy, iż w rozpoznawanej sprawie, oświadczenia Spółki zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. W związku z tym, w celu dokonania rzetelnej oceny jej sytuacji materialnej Referendarz sądowy, w oparciu o przepis art. 255 w zw. z art. 252 § 1 P.p.s.a., dwukrotnie wzywał Skarżącą do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia i dokumenty. W odpowiedzi Spółka nadesłała jedynie wyciąg z rachunku bankowego za jeden miesiąc (wrzesień 2009 r.) oraz postanowienie Sądu Rejonowego [...] z [...]lipca 2008 r. oddalające wniosek Spółki o ogłoszenie upadłości. Skarżąca nie nadesłała pozostałych żądanych dokumentów. W szczególności nie zasługuje na aprobatę brak realizacji wezwania Referendarza sądowego o nadesłanie dokumentów potwierdzających fakt zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej oraz nadesłania zeznań podatkowych Prezesa Zarządu. Z oświadczeń złożonych przez Skarżącą wynika, iż nie prowadzi ona działalności gospodarczej oraz nie posiada żadnych środków na poniesienie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Twierdzenia te nie zostały poparte żadną dokumentacją. Mimo dwukrotnego wezwania, Spółka nie podjęła w tym celu żadnych działań, poprzez chociażby wystąpienia do organu podatkowego o wydanie stosownych zaświadczeń, wyjaśniając jedynie, iż z uwagi na brak środków finansowych dokumenty nie zostały sporządzone. Za wywiązanie z się z obowiązku przedstawienia dokumentów dotyczących aktualnej sytuacji finansowej Spółki nie można uznać nadesłania postanowienia Sądu Rejonowego [...] oddalającego wniosek Spółki o ogłoszenie upadłości. Postanowienie to wydane zostało ponad rok temu, w związku z tym, nie obrazuje aktualnej sytuacji finansowej Spółki. Brak jest zatem przekonywujących podstaw do stwierdzenia, iż sytuacja, w której się znajduje wypełnia przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., a tym samym uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05; postanowienie z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05) prezentowany jest bowiem pogląd, iż o ile nieprzeprowadzenie postępowania uzupełniającego, co do rzeczywistego stanu majątkowego strony, w przypadku gdy okoliczności przedstawione we wniosku budzą jakiekolwiek wątpliwości, jest istotną wadą postępowania, o tyle uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uznać należy za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, iż nie zachodzą przesłanki do zastosowania wobec Skarżącej instytucji prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W związku z powyższym, na podstawie art. 243 §1, art. 245, art. 246 §2 pkt 2 oraz art. 258 §1 i § pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.