III SA/Wa 1625/19

WyrokWSA w Warszawie2019-12-18

Skład orzekający: Beata Sobocha, Agnieszka Baran, Jacek Kaute

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma prawo odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu podatku, jeśli sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną?
Ratio decidendi
Organ podatkowy ma prawo odmówić wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu podatku, jeśli żądanie dotyczy kwestii, która została już prawomocnie rozstrzygnięta inną ostateczną decyzją. W takiej sytuacji występuje tzw. powaga rzeczy osądzonej (res iudicata), która stanowi przeszkodę procesową do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwrot podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. w kwocie 21.065 zł. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wszczęcia postępowania, wskazując, że sprawa ta została już ostatecznie rozstrzygnięta decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa, pominięcie twierdzeń z innego wyroku WSA oraz domagała się uchylenia i stwierdzenia nieważności decyzji i postanowień, a także zwrotu podatku. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Beata Sobocha (sprawozdawca), Sędziowie sędzia del. SO Agnieszka Baran, sędzia WSA Jacek Kaute, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi A. F. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 21 maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. oddala skargę. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. (dalej zwany "Naczelnikiem US") na skutek złożenia przez A. F. (dalej zwana "Stroną" lub "Skarżącą") wniosku o zwrot podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. w kwocie 21.065 zł z odsetkami liczonymi od dnia 8 czerwca 2017 r. do dnia zapłaty na wskazany w piśmie rachunek bankowy, postanowieniem z dnia 28 lutego 2019 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. w kwocie 21.065 zł wraz z odsetkami. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdził, że Strona w piśmie z dnia 5 września 2017 r. zawarła m.in. wniosek o zwrot podatku zapłaconego do zeznania PIT-36 za 2016 r. Naczelnik US decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. odmówił zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie 21.065 zł zapłaconego do zeznania podatkowego PIT-36 za 2016 r. W wyniku złożonego odwołania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej zwany "Dyrektorem") decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. utrzymał w mocy ww. decyzję organu pierwszej instancji, która nie została przez Stronę zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W związku z tym w obiegu prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja Dyrektora z dnia [...] kwietnia 2018 r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika US z dnia [...] stycznia 2018 r. odmawiająca zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie 21.065 zł zapłaconego do zeznania podatkowego PIT-36 za 2016 r. Organ pierwszej instancji zauważył, że sprawa, w której Strona złożyła wniosek z dnia 28 grudnia 2018 r. o zwrot podatku od osób fizycznych za 2016 r., została już wcześniej ostatecznie rozstrzygnięta co do istoty decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. W związku z tym brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania przez organ pierwszej instancji przedmiotowego wniosku z dnia 28 grudnia 2018 r., a procesowym następstwem ustalenia, że wniosek Strony dotyczy kwestii, która nie może być rozstrzygana przez organ podatkowy, jest postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Zdaniem organu pierwszej instancji istnienie ostatecznej decyzji podatkowej odmawiającej zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie 21.065 zł zapłaconego do zeznania podatkowego PIT-36 za 2016 r. stanowi przeszkodę do rozpatrzenia wniosku Strony z dnia 28 grudnia 2018 r., zgodnie z żądaniem. Skarżąca pismem z dnia 6 marca 2019 r. złożyła zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika US wraz z wnioskiem o stwierdzenie nieważności indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia 20 grudnia 2016 r., nr 1462- IPPB4.4511.1093.2016.2 JK2. Ponadto wniosła o stwierdzenie wadliwego doręczenia przesyłki z dnia 3 marca 2019 r., uchylenie postanowienia z dnia 28 lutego 2019 r., jako doręczonego niewłaściwie, z braku podstawy prawnej i faktycznej do jego wydania w przedmiotowej sprawie, zwrot nadpłaty podatku od osób fizycznych za 2016 r. w kwocie 21.065 zł z odsetkami od dnia 8 czerwca 2017 r. do dnia zapłaty, wypłacenie zadośćuczynienia i odszkodowania za celowe wadliwe doręczenie w wys. 21.065 zł. Podniosła, iż celem fortelu w doręczeniu było pozbawienie Strony, możliwości podejmowania kroków prawnych, stwierdzenie nieważności indywidualnej interpretacji podatkowej z dnia 20 grudnia 2016 r. w niniejszym postępowaniu i przekazanie sprawy do rozpoznania we właściwym trybie, właściwemu miejscowo i rzeczowo organowi administracji publicznej. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej zwany "Dyrektorem") postanowieniem z dnia 21 maja 2019 r. utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Organ mając na uwadze ustalony w sprawie stan faktyczny doszedł do przekonania, że Strona w piśmie z dnia 5 września 2017 r. zawarła m.in. wniosek o zwrot podatku zapłaconego do zeznania PIT-36 za 2016 r. Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. odmówił zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie 21.065 zł zapłaconego do zeznania podatkowego PIT-36 za 2016 r. W wyniku złożonego odwołania, Dyrektor decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. utrzymał w mocy ww. decyzję Naczelnika US. W sytuacji, gdy Strona nie wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w obiegu prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja Dyrektora z dnia [...] kwietnia 2018 r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika US z dnia [...] stycznia 2018 r. odmawiającą zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie 21.065 zł zapłaconego do zeznania podatkowego PIT-36 za 2016 r. Mając powyższe na uwadze doszedł do przekonania, że wniosek Strony z dnia 28 grudnia 2018 r., będący przedmiotem rozpoznania niniejszej sprawy, jest tożsamy z wnioskiem Strony zawartym w piśmie z dnia 5 września 2017 r., który to wniosek został rozstrzygnięty decyzją organu pierwszej instancji z dnia [...] stycznia 2018 r., utrzymaną w mocy ostateczną decyzją Dyrektora z dnia [...] kwietnia 2018 r. Tym samym uznał, iż pozostawanie w obrocie ostatecznej decyzji stanowi przeszkodę procesową do ponownego orzekania w tej samej sprawie. Podjęcie i prowadzenie postępowania w sprawie rozstrzygniętej już decyzją ostateczną oraz wydanie kolejnej decyzji w tej samej sprawie jest kwalifikowanym naruszeniem przepisów procedury podatkowej. Zauważył jednocześnie, że w celu uniknięcia dwukrotnego, czy nawet wielokrotnego orzekania w tej samej sprawie w przypadku postępowań, których wszczęcie następuje na wniosek podatnika, organ podatkowy jest obowiązany każdorazowo poddać taki wniosek ocenie, pod kątem tego, czy sprawa, której rozstrzygnięcia domaga się podatnik, nie została już rozstrzygnięta inną decyzją. Potwierdzenie, że istnieje już w obrocie prawnym decyzja, wydana wobec tego samego podatnika w tożsamej sprawie, obliguje organ do wydania na podstawie art. 165a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 900 z późn. zm.; dalej "O.p.") postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Zdaniem Dyrektora skoro w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której po raz kolejny został złożony wniosek o zwrot podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. w kwocie 21.065 zł (w związku z niesłusznym jak twierdzi Strona opodatkowaniem wypłaconego jej w 2016 r. jednorazowego świadczenia pieniężnego (pomocy finansowej) z Finlandii), który został już wcześniej ostatecznie rozstrzygnięty co do istoty decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2018 r., brak było podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania przez organ pierwszej instancji ww. wniosku. Procesowym następstwem ustalenia, że wniosek podatnika dotyczy kwestii, która w realiach danej sprawy nie może być rozstrzygana przez organ podatkowy, jest postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W świetle powyższego Naczelnik US trafnie przyjął, że istnienie ostatecznej decyzji podatkowej odmawiającej zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie 21.065 zł zapłaconego do zeznania podatkowego PIT-36 za 2016 r., stanowi przeszkodę w prowadzeniu postępowania w przedmiocie zwrotu w tym podatku. Dyrektor za nieuzasadniony uznał zarzut Strony, że postanowienie Naczelnika US z dnia 28 lutego 2019 r. powinno zostać uchylone z braku podstawy prawnej i faktycznej do jego wydania. W jego przekonaniu organ pierwszej instancji wydając zaskarżone postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. szczegółowo omówił przesłanki zawarte w art. 165a § 1 O.p., które uniemożliwiają podjęcie rozstrzygnięcia zgodnie z żądaniem podatnika. Odnosząc się do zarzutu wadliwego doręczenia przesyłki i pozbawienia Skarżącej możliwości podejmowania dalszych kroków prawnych, stwierdził, że z potwierdzenia obioru zaskarżonego postanowienia wynika, że jako adresata Naczelnik US oznaczył – A. F., ul. [...], [...] W., czyli zaskarżone postanowienie zostało doręczone na nazwisko A. F. ze wskazaniem adresu Skarżącej, a nie na adres Pana F. Ponadto z potwierdzenia odbioru wynika, że postanowienie odebrał pod wskazanym adresem Strony A. F. w dniu 4 marca 2019 r. Fakt doręczenia postanowienia został także potwierdzony przez osobę doręczającą w dniu 4 marca 2019 r. Następnie w dniu 7 marca 2019 r. pełnomocnik Strony – A. F. nadał w urzędzie pocztowym zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji. W związku z tym wskazanie adresu Strony na potwierdzeniu odbioru postanowienia, zamiast adresu A. F., stanowiło co prawda uchybienie, jednakże nie miało ono istotnego znaczenia w sprawie, gdyż A. F. (pełnomocnik Strony) wniósł zażalenie na postanowienie z zachowaniem ustawowego terminu, a tym samym Skarżąca nie została pozbawiona możliwości podejmowania dalszych kroków prawnych. Z kolei co do zawartego w zażaleniu żądania wypłaty na rzecz Strony odszkodowania (zadośćuczynienia) "za celowe wadliwe doręczenie w wys. 21.065 zł" stwierdził, że zgodnie art. 2 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 1360, z późn. zm.) rozpatrzenie podania zawierającego żądanie zapłaty odszkodowania (zadośćuczynienia) podlega właściwości (kompetencji) sądu powszechnego. Na potwierdzenie powyższego przytoczył stanowisko WSA w Krakowie zawarte w wyroku z dnia 14 lutego 2012 r., sygn. akt I SA/Kr 1781/11. Ponadto opierając się o treść art. 171 § 2a O.p. wskazał, iż podanie w zakresie, o którym mowa powyżej (tj. żądania wypłaty odszkodowania i zadośćuczynienia) Strona winna wnieść do sądu powszechnego. Jednocześnie organ poinformował, iż zgodnie z art. 66 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.: dalej zwana "K.p.a.") odrębne podanie złożone zgodnie z zawiadomieniem, o którym mowa w § 1, w terminie czternastu dni od daty doręczenia zawiadomienia uważa się za złożone w dniu wniesienia pierwszego podania. Dyrektor reasumując stanął na stanowisku, że organ pierwszej instancji prawidłowo postanowieniem z dnia 28 lutego 2019 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. w kwocie 21.065 zł wraz z odsetkami. Końcowo podkreślił, że wniosek Strony o stwierdzenie nieważności Indywidualnej Interpretacji Podatkowej z dnia 20 grudnia 2016 r. w niniejszym postępowaniu i przekazanie sprawy do rozpoznania we właściwym trybie, właściwemu miejscowo i rzeczowo organowi administracji publicznej, został przesłany do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej przy piśmie z dnia 16 kwietnia 2019 r. W skardze z 12 czerwca 2019 r. Strona, zarzucając rozpatrzenie sprawy niezgodnie ze stanem prawnym i faktycznym, co miało istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia oraz pominięcie twierdzeń uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia 4 grudnia 2019 r. III SA/Wa 1425/18, wniosła o stwierdzenie nadpłaty podatku zgodnie z Ordynacją podatkową, uchylenie decyzji administracyjnych i postanowień organów podatkowych I i II instancji, oraz stwierdzenie ich nieważności, wskazanych w treści zaskarżonego obecnie postanowienia, tj. decyzję Naczelnika US z dnia [...] stycznia 2018 r. wymienioną w uzasadnieniu zaskarżonego obecnie postanowienia z dnia 21 maja 2019 r., decyzję Dyrektora z dnia [...] kwietnia 2018 r.; uchylenie zaskarżonego obecnie postanowienia w całości; zwrot sprawy do ponownego rozpatrzenia; ewentualnie zwrot kwoty podatku w kwocie 21.065 zł z odsetkami. Uzasadniając skargę stwierdziła, że ma ona prawo w świetle faktów otrzymać zwrot podatku za 2016 r. z uwagi na wystosowane pismo z dnia 8 marca 2017 r. do Ministra Finansów, gdzie na podstawie art. 67 O.p. wnosiła o umorzenie zaległości podatkowej. W ww. piśmie opisała swoją sytuację osobistą, finansowo - materialną, jak i problemy zdrowotne. Zauważyła, że ww. pismo zostało skierowane do procedowania do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Strona liczyła, że ww. pismo zainicjuje postępowanie w sprawie umorzenia podatku do zwrotu, oraz zostanie ustalona wysokość podatku do zapłaty. Jednocześnie stwierdziła, że tylko naciski pracownicy Urzędu Skarbowego, oraz pismo z maja 2017 r. o unikaniu wpłaty zaległego podatku dochodowego za 2016 r., wpłynęły na to, że wpłaciła ona kwotę 21.065,00 zł w dniu 8 czerwca 2017 r. Kwota powyższa została wpłacona z "zastrzeżeniem zwrotu", co jednoznacznie wskazuje, że o zwrot tej kwoty ubiegała się od dnia 8 marca 2017 r. i dalej będzie się ubiegać. Zdaniem Strony organ podatkowy winien wszcząć postępowanie na wniosek skierowany do Ministra Finansów z dnia 8 marca 2017 r., przeprowadzić postępowanie dowodowe, zebrać materiał dowodowy wraz ze stanowiskiem strony np. forma oświadczenia lub zeznania, wydać decyzję administracyjną ustalającą kwotę podatku, następnie dopuścić jej wniosek o umorzenie zaległości podatkowej, wydać w tym przedmiocie decyzję, a w braku zgody organu podatkowego zażądać od niej dopiero wpłaty tak ustalonej kwoty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. Ponadto Skarżąca zauważyła, że w dniu 4 grudnia 2018 r. WSA w Warszawie w uzasadnieniu wyroku wskazał, że w omawianym stanie faktycznym i prawnym Strona winna wystąpić z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty podatku. Stronie chodziło o wniosek o stwierdzenie nadpłaty zgodnie z O.p. Zgodnie z ww. wyrokiem Skarżąca złożyła korektę zeznania podatkowego PIT-36 za rok 2016 w dniu 28 grudnia 2018 r. data wpływu do Urzędu Skarbowego 2 stycznia 2019 r. W tej sytuacji wszystkie decyzje i postanowienia organów podatkowych należy unieważnić, gdyż zostały one wydane przed datą 4 grudnia 2018 r. (ogłoszenie Wyroku WSA w Warszawie), oraz posiadały inną wadę istotną, mianowicie brak korekty zeznania podatkowego PIT-36 za 2016 r. Organy podatkowe nie pouczyły strony i nie zażądały w momencie wydawania decyzji - postanowień, że winna złożyć stosowną korektę oraz wnosić o zwrot nadpłaty podatku za 2016 r., co potwierdza WSA w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 4 grudnia 2018 r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu i powtórzył przedstawione w nim argumenty. Zarzuty skargi uznał za niezasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm. - dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 rok w kwocie 21.065,00 zł z odsetkami liczonymi od dnia 8 czerwca 2017 r. do dnia zapłaty na wskazany w piśmie rachunek bankowy. Zgodnie z treścią art. 165 § 1 O.p. postępowanie podatkowe wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi podatkowemu, z zastrzeżeniem art. 165a O.p. (art. 165 § 3 O.p.). Stosownie do art. 165a O.p. gdy żądanie wszczęcia postępowania podatkowego zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W art. 165a § 1 O.p. wyliczono enumeratywnie dwie przeszkody uniemożliwiające merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy: złożenie żądania przez osobą niebędącą stroną postępowania oraz wskazano na niedookreślony zwrot "jakiekolwiek inne przyczyny" uniemożliwiające wszczęcie postępowania. Zwrot "z jakichkolwiek innych przyczyn" należy wiązać z przypadkami, gdy wszczęciu postępowania, a w konsekwencji rozpoznaniu sprawy, sprzeciwiają się przepisy prawa procesowego lub materialnego. Inne przyczyny, o których mowa w art. 165a § 1 O.p. to w szczególności sytuacja, w której w danej sprawie toczy się już postępowanie podatkowe lub sytuacja, w której wydana już została decyzja podatkowa, a także stwierdzenie nieistnienia normy prawnej nakazującej wydania rozstrzygnięcia w danym zakresie. Dyspozycja art. 165a § 1 O.p. winna znaleźć zastosowanie w przypadku, gdy wszczęciu postępowania stoi na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których wykładnia uniemożliwia prowadzenie postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 10 kwietnia 2019 r. sygn. akt I SA/Bd 688/18, wszystkie przywołane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak już wyżej wskazano, negatywną przesłanką do wszczęcia postępowania podatkowego - "inną przyczyną", o jakiej mowa w tym przepisie - jest wcześniejsze wydanie przez właściwy organ podatkowy decyzji w danej sprawie funkcjonującej w obrocie prawnym, np. decyzji ostatecznej ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Wydanie decyzji merytorycznej w sprawie uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną stanowiłoby podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Taka konkluzja wynika z treści art. 247 § 1 pkt 4 O.p., który stanowi, że organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Wystąpienie tej przesłanki (res iudicata) stanowi zatem przeszkodę do wszczęcia i prowadzenia postępowania podatkowego w trybie zwykłym (por. wyrok NSA z dnia 19 lipca 2016 r. sygn. akt II FSK 1657/14). Należy podkreślić, że w myśl art. 212 O.p. organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia. Przepis art. 128 § 1 O.p. zawiera natomiast ustawową definicję decyzji ostatecznej, jako decyzji, od której nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy w pierwszej kolejności, iż nie ma wątpliwości, że decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] kwietnia 2018 r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] stycznia 2018 r., w przedmiocie odmowy zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 rok w kwocie 21.065,00 zł wraz z odsetkami, jest ostateczna. Rozpatrując złożony przez Skarżącą kolejny wniosek (z 28 grudnia 2018 r.) o zwrot podatku, organy wskazały, że ww. decyzja ostatecznie rozstrzygnęła już tę sprawę, albowiem zakres przedmiotowy wniosku Skarżącej oraz zakres przedmiotowy decyzji w przedmiocie odmowy zwrotu podatku pokrywają się. Powyższe zaś zdaniem organów czyniło niedopuszczalnym rozpatrzenie ponownego wniosku Skarżącej o zwrot podatku w tym samym zakresie oraz uzasadniało odmowę wszczęcia postępowania podatkowego w tej sprawie. Rozpatrujący sprawę Sąd podziela zajęte przez organy stanowisko, że zakres żądania objętego wnioskiem z 28 grudnia 2018 r. został w całości rozstrzygnięty wydaną wcześniej decyzją ostateczną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W.z [...] kwietnia 2018 r. Wskazać bowiem należy, iż okoliczność, czy powaga rzeczy osądzonej w danym przypadku występuje, wymaga ustalenia tożsamości porównywanych spraw pod względem podmiotowym oraz przedmiotowym. Tożsamość podmiotowa ma miejsce wtedy, gdy w sprawie występują te same strony. Natomiast tożsamość w zakresie przedmiotu sprawy wyznacza tożsamość podstawy prawnej, faktycznej i treści żądania strony. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, iż pomiędzy ostateczną decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie odmowy zwrotu podatku oraz wnioskiem Skarżącej z dnia 28 grudnia 2018 r. o zwrot podatku wystąpiła tożsamość w zakresie przedmiotu sprawy. Jak wynika bowiem z treści rozstrzygnięcia ww. ostatecznej decyzji Dyrektora odmowa zwrotu podatku dotyczyła podatku zapłaconego od przychodu w postaci jednorazowego świadczenia pieniężnego (pomocy finansowej) wypłaconego Skarżącej w Finlandii w związku z jej długotrwałą chorobą. W uzasadnieniu decyzji ostatecznej organ wskazał, że świadczenie to korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust, 1 pkt 26 u.p.d.o.f. do kwoty określonej w tym przepisie, tj., do kwoty 2.280 zł. Nadwyżka ponad tę kwotę, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód "z innych źródeł" zgodnie z art. 20 ust. 1 w.w. ustawy. Również złożony przez stronę skarżącą wniosek o zwrot podatku (zarówno pierwotny z dnia 25 maja 2018 r., jak i ponowiony z dnia 28 grudnia 2018 r.) dotyczyły podatku dochodowego zapłaconego w związku z wypłaconym jej jednorazowym świadczeniem pieniężnym wypłaconym w Finlandii. W zakresie wskazanego świadczenia wystąpiła zatem okoliczność powagi rzeczy osądzonej, uniemożliwiająca wszczęcie postępowania podatkowego i rozpatrzenie wniosku Skarżącej o zwrot nadpłaty podatku od przedmiotowego świadczenia. Podsumowując należy wskazać, że uznanie przez organy podatkowe, iż w sprawie zachodzi przyczyna uniemożliwiająca wszczęcie postępowania w sprawie, jest prawidłowe. W świetle powyższego postanowienie wydane przez organ I instancji w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania podatkowego oraz utrzymujące je w mocy zaskarżone postanowienie wydane przez DIAS, należało uznać za prawidłowe. Odnosząc się natomiast do pozostałych wskazanych w skardze zarzutów, Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę uznaje je za bezpodstawne. W zakresie wskazanego przez Skarżącą wyroku WSA z dnia 4 grudnia 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 1425/18 stwierdzić należy, że przedmiotowa skarga została złożona na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia 21 maja 2019 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z 28 lutego 2019 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu podatku od osób fizycznych za 2016 rok w kwocie 21.065.00 zł wraz z odsetkami. Natomiast omawiany wyrok, oddalający skargę Skarżącej, dotyczy innego postępowania i postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 13 kwietnia 2018 r. Nr w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowej za 2016r. wraz z odsetkami. W ww. wyroku Sąd wyjaśnił, że granice sprawy wyznaczone zostały wyłącznie postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2018 r. orzekającym ostatecznie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania na wniosek Skarżącej z dnia 1 stycznia 2018 r. Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że wbrew twierdzeniom Skarżącej powyższy wyrok nie wskazuje, że wszystkie decyzje i postanowienia organów podatkowych należy unicestwić, gdyż zostały one wydane przed datą 4 grudnia 2018 r. Przedmiotowa skarga została złożona na postanowienie z dnia 21 maja 2019 r., więc jej zarzuty mogą dotyczyć wyłącznie tego postanowienia. Natomiast zarzuty co do decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r, oraz ostatecznej decyzji organu II instancji z [...] kwietnia 2018 r., są błędnie podnoszone na etapie niniejszej sprawy, a tym samym są nieuzasadnione. Także zarzut Skarżącej, iż postępowanie o zwrot podatku było prowadzone z naruszeniem prawa, gdzie brano pod uwagę wybiórczo dokumenty i czynności, które organowi podatkowemu były wygodne i świadczyły na jego korzyść - jest bezpodstawny i nie zasługuje na uwzględnienie co zostało wskazane powyżej. Należy podnieść, że poza merytoryczną oceną pozostają argumenty Skarżącej co do okoliczności wpłaconego podatku, który jej zdaniem powinien być zwrócony, albowiem kwestie te były objęte przedmiotem postępowania zakończonego wskazaną decyzją ostateczną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2018 r. Odnosząc się do zawartego w skardze wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] stycznia 2018 r. i 21 maja 2018 r. należy wyjaśnić, że z uwagi na granice postępowania nie mógł być przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. ----------------------- 11

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło