III SA/Wa 163/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-02-18
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, gdy skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Informacje przedstawione przez skarżącą były sprzeczne, a ona nie wyjaśniła tych rozbieżności ani nie dostarczyła wymaganych dokumentów, co uniemożliwiło stwierdzenie zasadności wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca B. R. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług, argumentując brak dochodów i utrzymanie przez córkę. W odpowiedzi na wezwanie sądu przedstawiła sprzeczne informacje dotyczące swojej sytuacji materialnej, wskazując jednocześnie na pobieranie renty chorobowej oraz brak wspólnego gospodarstwa domowego z córką. Nie dostarczyła pełnej dokumentacji, w tym zeznań podatkowych i zaświadczenia o stanie zdrowia.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
Skarżąca B. R. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując, że nie uzyskuje żadnych dochodów i jest na utrzymaniu córki.
W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżąca przesłała wypełniony formularz PPF, w którym wyjaśniła, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z renty chorobowej w kwocie 573,82 zł, z której pokrywa koszty wyżywienia, leczenia, dojazdów do lekarzy i utrzymania lokalu. Skarżąca oświadczyła, że jej córka od dłuższego czasu mieszka, studiuje i pracuje w W.. Nie prowadzi więc z nią wspólnego gospodarstwa domowego. Podała, że w 2010 r. również pobierała rentę chorobową. Przebywała także na leczeniu w szpitalu psychiatrycznym. Na zajmowanym przez Skarżącą lokalu ustanowiona jest dożywotnia służebność zamieszkania. Skarżąca wymieniła ciążące na niej zadłużenie, do którego zaliczyła karę pieniężną w kwocie 106.000 zł, zaległość podatkową z tytułu podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług w kwocie odpowiednio 1.550.000 zł i 700.000 zł. Skarżąca podkreśliła że nie jest w stanie zaoszczędzić jakąkolwiek kwotę, gdyż ponad połowę renty przeznacza na lekarstwa, dojazd do lekarzy i terapię. Do formularza dołączyła decyzję w sprawie renty oraz pismo w sprawie dokonywanych z niej potrąceń.
Uwzględniając powyższe zważono, co następuje:
Skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, że ciężar dowodu w zakresie powyższej przesłanki spoczywa na stronie. To strona zatem ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania.
Z obowiązku tego Skarżąca nie wywiązała się. Nie wykazała mianowicie, że jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest zasadny.
Sygn. akt III SA/Wa 163/11
Przede wszystkim podkreślić należy to, że informacje zawarte w pismach Skarżącej wzajemnie się wykluczają. Występując w grudniu 2010 r. z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy Skarżąca podała, że nie uzyskuje żadnych dochodów i jest na utrzymaniu córki. Inaczej swoją sytuację materialną i rodzinną przedstawiła w lutym 2011 r. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego oświadczyła mianowicie, że jej córka od dłuższego czasu mieszka, studiuje i pracuje w W.. Nie prowadzi więc z nią wspólnego gospodarstwa domowego. Skarżąca przyznała również, że utrzymuje się z renty chorobowej w kwocie 573,82 zł. Dodatkowo wyjaśniła, że rentę tą pobierała również w 2010 r., a więc w czasie gdy składała wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Zdaniem referendarza sądowego omówiona wyżej sprzeczność w składanych oświadczeniach nie pozwala na stwierdzenie, że Skarżąca istotnie nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Co więcej Skarżąca nie podjęła nawet próby wyjaśnienia tej sprzeczności.
Końcowo należy zauważyć, że Skarżąca nie wykonała w pełni wezwania z 31 stycznia 2011 r. Nie nadesłała bowiem zeznań podatkowych (nie wyjaśniła też, jakoby ich nie składała). Nie wskazała jakie konkretnie kwoty przeznacza na utrzymanie lokalu, leczenie i dojazdy do lekarzy. Nie przedstawiła ponadto zaświadczenia o stanie zdrowia.
Z tych względów na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło