III SA/Wa 1650/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-08-06
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, której wynagrodzenie jest zajęte przez komornika i która ponosi wysokie koszty utrzymania, wykazuje, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Referendarz sądowy uznał, że skarżąca, której wynagrodzenie po potrąceniu komorniczym wynosi 1.145,41 zł, a która ponosi wysokie koszty utrzymania (czynsz, energia elektryczna, gaz), wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z tym skarżąca została zwolniona od wpisu od skargi w kwocie 200 zł, jednak odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie ze względu na możliwość uzyskania środków w przyszłości ze sprzedaży mieszkania.Stan faktyczny
Skarżąca K.C. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym odmowy umorzenia zaległości podatkowych. Skarżąca wskazała na trudną sytuację materialną, zajęcie wynagrodzenia przez komornika, wysokie koszty utrzymania i zaległości czynszowe. Przesłała dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Postanowiono: 1. zwolnić skarżącą od wpisu od skargi w kwocie 200 zł (dwieście złotych), 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K.C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej odmawiającej umorzenia zaległości podatkowych w podatku od spadków i darowizn postanawia 1. zwolnić skarżącą od wpisu od skargi w kwocie 200 zł (dwieście złotych), 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie
Skarżąca K. C. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych, motywując to dramatyczną sytuacją materialną. Wskazała, iż ma problemy z zakupem podstawowych produktów żywnościowych. Wynagrodzenie Skarżącej jest zajęte przez komornika. Otrzymuje kwotę 1.043,41 zł netto, z której musi opłacić czynsz 522 zł, energię elektryczną ok. 580 zł, gaz ok. 140 zł. Skarżąca podkreśliła, że zalega z czynszem, nie kupuje lekarstw, odzieży. Dodała, że sprzedaż mieszkania jest utrudniona, gdyż jest ono w złym stanie technicznym.
W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżąca przesłała wypełniony formularz PPF, w którym wskazała, że pełnomocnik pomaga jej nieodpłatnie. Podała, że zadłużenie z tytułu podatku od spadków i darowizn wynosi 108.927,40 zł, zaś z tytułu czynszu 13.414 zł. Poza mieszkaniem Skarżąca nie posiada żadnego majątku. Przesłała dokumenty obrazujące wydatki, zaświadczenie o zaległościach podatkowych i czynszowych, zeznanie podatkowe, wyciągi bankowe.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oceniając wniosek Skarżącej z punktu widzenia powyższej przesłanki referendarz sądowy uznał, że częściowo zasługuje on na uwzględnienie.
Aktualnie źródłem utrzymania Skarżącej jest wynagrodzenie za pracę, które po potrąceniu komorniczym wynosi 1.145,41 zł.
Z powyższego wynika zatem, że środki, którymi dysponuje są ograniczone i pozwalają na zaspokojenie tylko niezbędnych potrzeb życiowych. Sama opłata za energię elektryczną wynosi ponad 565 zł, zaś czynsz za mieszkanie 522 zł. Do tego dochodzi jeszcze opłata za gaz w wysokości 87,87 zł.
Uwzględniając powyższe oraz średnie ceny artykułów spożywczych uznać należało, iż Skarżąca wykazała, że nie ma aktualnie dostatecznych środków na prowadzenie sprawy przed sądem. Każdy dodatkowy wydatek na inny - od wskazanych wyżej - cel mógłby bowiem doprowadzić do zachwiania podstaw jej egzystencji. O trudnej sytuacji materialnej Skarżącej świadczy chociażby fakt, iż zalega ona z opłatami za lokal. Aktualnie zadłużenie to wynosi 13.414 zł.
Tym samym zasadne jest zwolnienie Skarżącej z obowiązku zapłaty wpisu od skargi w kwocie 200 zł. Rozstrzygając o takim właśnie zakresie zwolnienia referendarz sądowy miał na uwadze, że jest to obecnie jedyny koszt sądowy, do uiszczenia którego Skarżąca jest zobowiązana na tym etapie postępowania. Nie bez znaczenia jest też stosunkowo krótki termin (7 dni) na jego uiszczenie.
Rozciągnięcie zwolnienia na ewentualne przyszłe koszty sądowe i przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie referendarz sądowy uznał za niezasadne także z tego względu, że - jak sama Skarżąca przyznała – stara się sprzedać lokal. Nie można zatem wykluczyć, iż w przyszłości będzie dysponować środkami, które pozwolą jej opłacić potencjalne inne – wykraczające poza wspomniany wpis – koszty sądowe takie jak koszt opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem (100 zł) czy koszt wpisu od skargi kasacyjnej (100 zł).
Na koniec referendarz sądowy zauważa, iż dał wiarę oświadczeniu pełnomocnika o udzielaniu Skarżącej bezpłatnej pomocy prawnej, z uwagi na jej sytuację materialną i życiową.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło