III SA/Wa 1670/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-07-11
Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżącej przysługuje prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej trudną sytuację finansową, dochody z emerytury, wydatki na leczenie oraz zajęcie rachunku bankowego?Ratio decidendi
Skarżąca została zwolniona od wpisu od skargi, ponieważ jej trudna sytuacja finansowa, obejmująca niskie dochody z emerytury, wysokie wydatki na leczenie oraz zajęcie rachunku bankowego, uniemożliwia jej poniesienie nawet częściowych kosztów postępowania. Prawo pomocy w pozostałym zakresie zostało odmówione, ponieważ sąd badał sytuację finansową strony w momencie wystąpienia kosztów, a sytuacja majątkowa może się zmieniać.Stan faktyczny
Skarżąca W. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na niskie dochody z emerytury, wydatki na leczenie, wspólne gospodarstwo domowe z mężem o podobnych problemach zdrowotnych oraz zajęcie rachunku bankowego. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżąca przedstawiła dodatkowe informacje potwierdzające trudną sytuację finansową. Referendarz sądowy uznał oświadczenia skarżącej za rzetelne.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę od wpisu od skargi; 2. Odmówiono przyznania stronie prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Marcin Piłaszewicz po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. S. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r Nr [...] w przedmiocie zarzutów w postepowaniu egzekucyjnym postanawia 1. zwolnić stronę od wpisu od skargi; 2. odmówić przyznania stronie prawa pomocy w pozostałym zakresie;
W. S. – dalej jako skarżąca - wniosła o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że utrzymuje się jedynie ze świadczenia emerytalnego. Całość tej kwoty wydatkuje na podstawowe potrzeby życiowe, wysszczególnione w rubryce 11. Rachunki bankowe skarżącej zostały zajęte przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. . Ponadto z oświadczeń skarżącej wynika, że prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe z mężem. Oboje mają problemy zdrowotne, co wiąże się ze znacznymi wydatkami na leczenie. Do swojego majątku skarżąca zaliczyła współwłasność domu w R. wybudowanego w [...] r. – do kapitalnego remontu oraz współwłasność działki rekreacyjnej w K. – obciążona hipoteką na rzecz [...] . Dochód małżonków stanowią emerytury w łącznej wysokości 2.400 zł brutto.
W wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 13 czerwca 2014 strona poinformowała, że z uwagi na potrącenia dysponuje dochodem ok 1800 zł na oboje małżonków oraz sporadycznie korzysta z pomocy córki przy robieniu zakupów. Złożyła powtórnie formularz PPF, w którym, w rubryce 5 poinformowała, ze wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Załączyła zaświadczenie lekarskie oraz kartę informacyjna ze szpitala.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r poz. 270 ze zm. - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 §2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika: może być przyznane, jeśli strona wykaże niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym, stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a., obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Następuje wtedy, kiedy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania.
Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, tj. o prawo pomocy w zakresie częściowym.
Zauważyć należy, iż na dzień rozpoznania wniosku do kosztów sądowych zaliczyć należy wpisy od skargi w wysokości 100 zł. Zdolność do uiszczenia pozostałych kosztów sądowych, tj. potencjalnie wymagalnych, należy badać z każdorazowym uwzględnieniem sytuacji finansowej strony w momencie wystąpienia kosztów, ponieważ sytuacja majątkowa strony może zmieniać się w czasie. Stąd rozstrzygnięcie o zakresie wniosku wyrażone w sentencji.
Referendarz sądowy uznał oświadczenia skarżącej za rzetelne i deklaracje co do stanu majątkowego – za rzetelne. Świadczy o tym porównanie zadeklarowanych kwot w formularzu i pismach odręcznie sporządzanych z wartościami wynikającymi z przekazanych dokumentów urzędowych oraz zawartych w aktach administracyjnych sprawy, jak też uzyskanych bezpośrednio o skarżącego.
Zdaniem referendarza sądowego, z nadesłanych informacji wynika, że sytuacja finansowa skarżącej i jej męża jest trudna. Aktualnie uzyskują oni dochody jedynie z emerytur. Osiągane dochody w całości przeznaczane są na podstawowe wydatki związane z utrzymaniem skarżącej i jej męża, w tym wydatki na leczenie. Dodatkowo rachunek bankowy skarżącej został zajęty przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. . Tym samym, poniesienie kosztów sądowych w sprawie, przekracza możliwości finansowe skarżącej, ponieważ przeznaczenie jakichkolwiek środków finansowych uzyskiwanych w stałej wysokości na inne cele niż te związane z poratowaniem zdrowia i koniecznym utrzymaniem, może zaburzyć gospodarkę finansową strony. Referendarz sądowy ma też na uwadze inne rozstrzygnięcia Sądu, w której oceniano, niezmienioną od tej pory, sytuację życiową strony.
Mając na uwadze oświadczenia skarżącej, złożone pod rygorem odpowiedzialności za podawanie nieprawdziwych danych lub zatajanie prawdy, zasadne jest zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych.
Jednocześnie jednak referendarz sądowy zauważa, że zgodnie z art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub części, jeżeli się okaże, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Mając powyższe na uwadze należało, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło