III SA/Wa 1694/11

WyrokWSA w Warszawie2012-12-17

Skład orzekający: Waldemar Śledzik, Bożena Dziełak, Elżbieta Olechniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego może być uwzględniony, gdy jego podstawą są zarzuty dotyczące prawidłowości postępowania kontrolnego i podatkowego, a nie wyjątkowe okoliczności niezależne od strony?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie egzekucyjne jest odrębne od postępowania kontrolnego i podatkowego. Zarzuty dotyczące prawidłowości tych wcześniejszych postępowań nie mogą stanowić podstawy do wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Wstrzymanie postępowania egzekucyjnego jest możliwe jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach, które mają charakter wyjątkowy i odbiegają od sytuacji powszechnych, a nie wynikają z kwestionowania zasadności samego zobowiązania podatkowego.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, kwestionując prawidłowość postępowań kontrolnych i podatkowych, które doprowadziły do wydania decyzji ustalających należności z tytułu VAT. Podniósł zarzuty dotyczące wadliwego doręczenia decyzji i tytułów wykonawczych oraz problemy zdrowotne. Organy administracji odmówiły wstrzymania postępowania egzekucyjnego, wskazując na odrębność postępowań i brak szczególnie uzasadnionych przypadków. Skarżący zaskarżył postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy odmowę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik, Sędziowie Sędzia WSA Bożena Dziełak (sprawozdawca), Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, Protokolant referent stażysta Joanna Kicińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego oddala skargę Na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...], Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. prowadzi postępowania egzekucyjne do majątku Skarżącego – J. S.. Tytuły wykonawcze obejmują należności z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006r. oraz styczeń, luty i miesiące od kwietnia do września 2007r. Skarżący złożył wniosek z 9 kwietnia 2010r. o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu prawomocnego rozpatrzenia jego wniosku o wznowienie lub umorzenie postępowania kontrolnego i podatkowego oraz stwierdzenie nieważności dwudziestu orzeczeń UKS w B. z [...] czerwca 2009r. dotyczących ustalenia należności z tytułu podatku od towarów i usług. Powołał się na kłopoty zdrowotne spowodowane wypadkiem komunikacyjnym, które sprawiły, że od 4 września 2004r. do chwili obecnej przebywa na leczeniu szpitalnym, rehabilitacyjnym i zwolnieniach lekarskich. Wyjaśnił, że wciąż przyjmuje silne leki przeciwbólowe i psychotropowe wywołujące działania niepożądane, w tym wyłączające świadome i swobodne podejmowanie decyzji. Zdaniem Skarżącego, nieskuteczne i nieważne były upoważnienia do kontroli oraz postanowienia UKS o wszczęciu postępowania kontrolnego dotyczącego podatków i należności budżetowych za lata 2006-2007. Postępowanie kontrolne toczyło się bez jego niezawinionego udziału. Skarżący podniósł, że ww. tytuły wykonawcze oraz zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego w M. Bank S.A. otrzymał 19 października 2009r., Tego samego dnia, w odrębnej kopercie, otrzymał zawiadomienie o zajęciu rachunku w P. Banku Spółdzielczym Natomiast 5 października 2009r. doręczono mu zawiadomienie o zajęciu rachunku w P. S.A. Skarżący opisał wymiary poszczególnych kopert, formaty umieszczonych w nich dokumentów i sposób ich złożenia. Wyjaśnił, iż o decyzjach Urzędu Kontroli Skarbowej z [...] czerwca 2009r. dowiedział się dopiero z odpisów tytułów wykonawczych, a zatem od tej daty należy liczyć termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania. Zarzucił Poczcie Polskiej popełnienie wykroczenia polegającego na zwrocie nieodebranej przesyłki zawierającej decyzje przed upływem 14 dni wymaganych w procedurze sądowoadministracyjnej. W związku z powyższym Skarżący wniósł o uznanie za nieważne doręczonych mu 27 sierpnia 2008r. postanowień o wszczęciu z urzędu postępowań kontrolnych lub o uznanie wniosku złożonego do UKS w B. o wznowienie postępowań zakończonych decyzjami z [...] czerwca 2009r. na podstawie art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, uchylenie decyzji UKS w B. i orzeczenie co do istoty sprawy lub umorzenie postępowania oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonych orzeczeń UKS. Skarżący podniósł, że kontynuowanie postępowania egzekucyjnego może wyrządzić mu nieodwracalną szkodę. Postanowieniem z [...] kwietnia 2010r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Powołując się na art. 23 § 6 ustawy z 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) – dalej "u.p.e.a.", wyjaśnił, iż celem przewidzianego w tym przepisie wstrzymania postępowania egzekucyjnego jest możliwość uwzględnienia w toku tego postępowania indywidualnych okoliczności uzasadniających czasowe zaprzestanie prowadzenia egzekucji, stanowiące odstępstwo od zasady możliwie najszybszego wykonania zobowiązania, co uzasadnione jest chociażby z uwagi na koszty postępowania egzekucyjnego. Okoliczności uzasadniające wstrzymanie postępowania egzekucyjnego muszą mieć charakter wyjątkowy, tj. powinny odbiegać od występujących powszechnie. Ocenę ich wystąpienia ustawodawca pozostawił organom orzekającym w konkretnej sprawie. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, okoliczności podniesione przez Skarżącego, tj. złożenie do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. ("Dyrektor UKS") wniosku o wznowienie postępowań kontrolnych i wstrzymanie wykonania decyzji tego organu z [...] czerwca 2009r. nie stanowią szczególnie uzasadnionych przypadków mogących skutkować wstrzymaniem postępowania egzekucyjnego. Dopiero ewentualne wstrzymanie wykonania tych decyzji lub ich uchylenie w wyniku wznowienia postępowania może skutkować odpowiednio zawieszeniem postępowania egzekucyjnego lub jego umorzeniem. Wniosek Skarżącego o wznowienie postępowania został ostatecznie rozpatrzony decyzją Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej ("G.I.K.S.") z [...] marca 2010r., który utrzymał w mocy decyzje Dyrektora UKS odmawiające wznowienia postępowań kontrolnych. Ponadto brak jest podstaw, aby w postępowaniu w sprawie wstrzymania postępowania egzekucyjnego rozstrzygać kwestie prawidłowości postępowania kontrolnego lub podatkowego prowadzonego przez Dyrektora UKS. W zażaleniu Skarżący wniósł o zmianę powyższego postanowienia poprzez uwzględnienie jego wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, a także o uchylenie tego postanowienia w całości oraz o uchylenie decyzji G.I.K.S i przekazanie sprawy Dyrektorowi UKS do ponownego rozpoznania w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzjami tego organu z [...] czerwca 2009r. Skarżący zarzucił naruszenie: – art. 187 § 1 w zw. z art. 122 Ordynacji podatkowej przez naruszenie zasady prawdy obiektywnej i niezebranie oraz nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie, co doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji odmawiających wznowienia postępowania kontrolnego przez przyjęcie, że 20 tytułów wykonawczych Skarżący otrzymał już 5 października 2009r., co było niemożliwe, jako że tego dnia pokwitował korespondencję w innej sprawie, a przedmiotowe tytuły wykonawcze oraz pismo o zajęciu rachunku nie zmieściłyby się w małej standardowej kopercie; – art. 241 § 2 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej przez nieuznanie, że w powyższych okolicznościach Skarżący dotrzymał miesięcznego terminu uprawniającego do skutecznego złożenia wniosku o wznowienie postępowania kontrolnego; – art. 245 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej przez nieuchylenie w całości zaskarżonych decyzji Dyrektora UKS z [...] czerwca 2009r. albo orzeczenie co do istoty sprawy lub umorzenie postępowania w sprawie; – art. 246 § 1 Ordynacji podatkowej przez niewstrzymanie wykonania prawomocnych decyzji Dyrektora UKS z [...] czerwca 2009 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług, mimo że ich wykonanie grozi Skarżącemu wyrządzeniem znacznej szkody w kwocie ok. 250.000 zł, a okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia zaskarżonych decyzji w wyniku wznowienia postępowania; – art. 243 § 1 Ordynacji podatkowej przez niewydanie postanowienia o wznowieniu postępowania mimo jego dopuszczalności. Uzasadniając powyższe zarzuty Skarżący szczegółowo opisał okoliczności otrzymania decyzji Dyrektora UKS i tytułów wykonawczych, a także postępowanie kontrolne oraz postępowanie wszczęte wnioskiem o wznowienie postępowania. Skarżący wyjaśnił, że obecnie nie posiada żadnych stałych przychodów i pozostaje na utrzymaniu żony, która otrzymuje nauczycielską emeryturę w wysokości ok. 900 zł. Podtrzymał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji z [...] czerwca 2009r. Wniósł o powołanie biegłego na okoliczność, czy korespondencja (20 tytułów wykonawczych i odpis zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego) mogła być dostarczona w małej kopercie z 5 października 2009r. Postanowieniem z [...] marca 2011r. Minister Finansów postanowienie organu pierwszej instancji utrzymał w mocy. Wyjaśnił, iż materialnoprawną podstawę zaskarżonego postanowienia stanowił art. 23 § 6 u.p.e.a. Przepis ten nie zawiera katalogu przypadków uzasadniających wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Na podstawie zebranego materiału dowodowego i uwzględniając wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, organ nadzoru – Dyrektor Izby Skarbowej, ocenia zatem, czy okoliczności te stanowią szczególnie uzasadnione przypadki wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Rozstrzygnięcie w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy, co oznacza, że organowi nadzoru przysługuje prawo wyboru rozstrzygnięcia – może on, ale nie musi, wstrzymać postępowanie egzekucyjne, nawet jeżeli stwierdzi istnienie przesłanek uzasadniających to wstrzymanie. Zgodnie zaś z utrwaloną linią orzecznictwa sądów administracyjnych, za szczególnie uzasadnione przypadki uznaje się okoliczności, na które zobowiązany nie miał wpływu, niezależne od sposobu jego postępowania (klęski żywiołowe, pożar, itp.). Instytucja wstrzymania postępowania egzekucyjnego powoduje przesunięcie w czasie zapłaty należnego zobowiązania podatkowego, co zwiększa kwotę zadłużenia poprzez wzrost odsetek za zwłokę i wpływa na pogorszenie sytuacji finansowej zobowiązanego. Zdaniem Ministra Finansów, opisane przez Skarżącego okoliczności związane z tokiem postępowania podatkowego nie mogą stanowić przedmiotu rozpoznania w tej sprawie. Postępowanie egzekucyjne dotyczy tylko czynności wykonawczych w stosunku do obowiązku ustalonego w innym postępowaniu. Jeżeli Skarżący nie zgadza się z zasadnością lub wysokością egzekwowanego zobowiązania, nie wzruszy tego zobowiązania w toku postępowania egzekucyjnego. Przedmiotem rozstrzygnięć wydawanych w postępowaniu egzekucyjnym nie mogą być kwestie związane z postępowaniami prowadzonymi na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej. Istnieje bowiem odrębność postępowania podatkowego i egzekucyjnego oraz odrębność przysługujących w jego toku środków zaskarżenia. Minister Finansów uznał więc, iż brak było podstaw do zmiany postanowienia organu nadzoru. W skardze złożonej na powyższe postanowienie Ministra Finansów Skarżący wniósł o uchylenie i zmianę zaskarżonego postanowienia, orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonych decyzji Dyrektora UKS z [...] kwietnia 2010r. oraz o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Dołączył skargę wniesioną na decyzję G.I.K.S. z [...] maja 2010r. i odpowiedź na tę skargę oraz zawiadomienie o rozprawie i wniosek o jej odroczenie (sygn. akt III SA/Wa 1456/10). Wyjaśnił, że w zażaleniu na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z [...] kwietnia 2010r. o odmowie wstrzymania postępowania egzekucyjnego wnioskował o wstrzymanie wykonania decyzji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego, ponieważ egzekucja wyrządziłaby mu nieodwracalną i niewyobrażalną szkodę. Organy skarbowe żądają bowiem zapłaty ok. 250.000 zł oraz odsetek, co drastycznie przekracza jego możliwości finansowe. Od wypadku komunikacyjnego w 2004r. Skarżący przebywa na ciągłych zwolnieniach lekarskich, (ponad 2100 dni), co uniemożliwia mu podjęcie pracy zarobkowej. Prawomocne decyzje Dyrektora UKS i postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o egzekucji oparte zostały na bezpodstawnych powodach, dowodach, decyzjach i błędnych przesłankach. Skarżący zapowiedział, iż udowodni to na rozprawie przed tut. Sądem, ponieważ posiada oryginały kopert listów poleconych, w których znajdowały się tytuły wykonawcze – chodzi tu o ich wielkość i daty doręczenia, pozwalające na odwołanie się od ww. decyzji w prawidłowo liczonym terminie. Mimo to Minister Finansów utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji stwierdzając brak podstaw do zmiany rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej. Zdaniem Skarżącego, Minister Finansów mylnie interpretuje prawo i fakty. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu oraz powtórzył przedstawioną w nim argumentację. Zarzuty skargi uznał za nieuzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. Granice te wyznacza strona skarżąca wskazując zaskarżony akt administracyjny. Sąd nie może więc uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Skarżący wniósł skargę na postanowienie w przedmiocie wstrzymania postępowania egzekucyjnego, a zatem tylko to postanowienie i postępowanie poprzedzające jego wydanie, mogły być przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie. Oznacza to, że w ramach tej sprawy Sąd nie mógł badać prawidłowości innych działań organu nadzoru, Ministra Finansów oraz organu egzekucyjnego, a także czynności organów kontroli skarbowej, tj. Dyrektora UKS i G.I.K.S. Z treści pism składanych przez Skarżącego w toku postępowania administracyjnego oraz skargi wynika, że kwestionuje on zasadność obciążenia go podatkiem od towarów i usług na podstawie ostatecznych decyzji Dyrektora UKS z [...] czerwca 2009r. oraz prawidłowość decyzji wydanych w postępowaniu wszczętym wnioskiem Skarżącego o wznowienie postępowania w sprawach zakończonych powyższymi decyzjami ostatecznymi. Wyjaśnić zatem należy, że postępowanie kontrolne oraz prowadzone w trybie wznowienia postępowania, są postępowaniami odrębnymi od postępowania egzekucyjnego. Każde z tych postępowań prowadzone jest na podstawie odmiennych unormowań prawnych. Postępowanie kontrolne prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. z 2011r. Nr 41, poz. 214) oraz stosowane odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej. Przepisy Ordynacji podatkowej mają także zastosowanie do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną organu kontroli skarbowej. Natomiast postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Posiłkowo (na mocy art. 18 tej ustawy) w postępowaniu egzekucyjnym stosowane są przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd rozumie, że z punktu widzenia Skarżącego wciąż toczy się niejako jedna sprawa dotycząca podatku od towarów i usług, którego obowiązek uiszczenia został na niego nałożony i dochodzony jest w postępowaniu egzekucyjnym. Ten właśnie obowiązek Skarżący stara się podważyć za pomocą dostępnych mu środków zaskarżenia. Nie zmienia to jednak faktu, że w świetle obowiązujących przepisów prawa z tak rozumianą "sprawą podatku od towarów i usług" związane są odrębne postępowania, a mianowicie postępowanie kontrolne zakończone wydaniem decyzji wymiarowej i postępowanie prowadzone w trybie wznowienia postępowania oraz postępowanie egzekucyjne, którego wstrzymania domagał się Skarżący we wniosku z 9 kwietnia 2010r. i którego dotyczyło wskazane w skardze postanowienie Ministra Finansów. Powstanie zobowiązania podatkowego oraz jego wysokość ustalane są w postępowaniu kontrolnym (podatkowym), a nie w postępowaniu egzekucyjnym. Wzruszenie decyzji ostatecznej organu kontroli skarbowej określającej wysokość zobowiązania podatkowego może więc nastąpić jedynie w jednym z trybów nadzwyczajnych (w tym poprzez wznowienie postępowania) przewidzianych w ustawie o kontroli skarbowej i szczegółowo unormowanych w Ordynacji podatkowej. Zarzuty dotyczące prawidłowości doręczenia decyzji ostatecznych Dyrektora UKS z [...] czerwca 2009r., a także zarzuty skierowane przeciwko działaniom i rozstrzygnięciem organów kontroli skarbowej w ramach wznowienia postępowania zakończonego tymi decyzjami, nie podlegają zatem rozpatrzeniu w postępowaniu egzekucyjnym. Nie mogą one również być skuteczne jako argumenty przemawiające za wstrzymaniem postępowania egzekucyjnego. Ani Dyrektor Izby Skarbowej jako organ nadzoru w postępowaniu egzekucyjnym, ani też Minister Finansów rozpatrujący zażalenie, nie mogli badać zasadności tych zarzutów, ponieważ nie pozwalał im na to przedmiot rozpatrywanej sprawy, tj. wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Z analogicznych względów w niniejszej sprawie zasadności tych zarzutów nie mógł badać także Sąd – nie dotyczą one bowiem zaskarżonego aktu, tj. postanowienia Ministra Finansów z [...] marca 2011r. Sądowi z urzędu wiadomym jest przy tym, że prawomocnym wyrokiem z 19 stycznia 2012r. sygn. akt III SA/Wa 1456/10 oddalona została skarga wniesiona przez Skarżącego na decyzję G.I.K.S. z [...] marca 2010r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzjami ostatecznymi Dyrektora UKS z [...] czerwca 2009r. w sprawie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2006r. i od stycznia do września 2007r. Prawidłowo zatem w zaskarżonym postanowieniu Minister Finansów wyjaśnił Skarżącemu odrębność postępowań związanych z określeniem wysokości zobowiązań podatkowych oraz postępowania egzekucyjnego. Zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i w pismach kierowanych do Sądu, Skarżący kwestionował podaną przez organ egzekucyjny datę doręczenia tytułów wykonawczych, tj. 5 października 2009r. Twierdził, że 20 tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniem o zajęciu rachunku bankowego otrzymał dopiero 19 października 2009r. i w tej dacie dowiedział się o decyzjach wymiarowych Dyrektora UKS z [...] czerwca 2009r. Jednakże z punktu widzenia wstrzymania postępowania egzekucyjnego data doręczenia odpisu tytułu wykonawczego nie jest okolicznością istotną, jeżeli samo doręczenie miało miejsce, którego to faktu Skarżący nie kwestionuje. Istotne jest, że w dacie złożenia przez Skarżącego wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego oraz w dacie orzekania przez Dyrektora Izby Skarbowej i Ministra Finansów o zasadności tego wniosku, toczyła się egzekucja administracyjna, w ramach której podejmowano określone czynności egzekucyjne. Tym niemniej wskazać należy, że w aktach sprawy znajduje się notatka służbowa z 17 marca 2010r., z której treści wynika, iż mogło dojść do zamiany zwrotnego potwierdzenia odbioru dołączonego do koperty z odpisami tytułów wykonawczych (k.48). Dlatego też organ egzekucyjny przyjął, że odpisy tytułów wykonawczych Skarżący odebrał 19 października 2009r. i od tej daty – z korzyścią dla niego – liczono termin na złożenie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący zarzuty takie złożył i zostały one rozpatrzone. Sprzeczne z powyższą notatką i działaniem organu egzekucyjnego było więc twierdzenie Ministra Finansów, że odpisy tytułów wykonawczych doręczono Skarżącemu 5 października 2009r. Uwzględniając jednak okoliczność, że organ egzekucyjny przyjął datę doręczenia odpisów tytułów wykonawczych wskazaną przez Skarżącego (19 października 2009r.) powyższe uchybienie Ministra Finansów nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Jak już Sąd wskazał, przede wszystkim nie budzi bowiem wątpliwości, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte. Zdaniem Sądu, organy orzekające prawidłowo oceniły, iż brak było podstaw do wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Prawidłowo też jako podstawę prawną rozstrzygnięcia zastosowały art. 23 § 6 u.p.e.a., zgodnie z którym organy sprawujące nadzór mogą, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, wstrzymać na czas określony czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ. Celem unormowania przewidzianego w tym przepisie jest w istocie rzeczy możliwość uwzględnienia w toku postępowania egzekucyjnego zaistniałych indywidualnych okoliczności, uzasadniających czasowe zaprzestanie prowadzenia egzekucji, stanowiące odstępstwo od zasady możliwe najszybszego wykonania zobowiązania, co uzasadnione jest chociażby z uwagi na koszty postępowania egzekucyjnego. Zasadnie Minister Finansów wyjaśnił, że wstrzymanie postępowania egzekucyjnego powoduje jedynie przesunięcie w czasie realizacji zobowiązania podatkowego, prowadząc do powiększenia należnych dodatkowo odsetek. Rację mają też organy orzekające podnosząc, że ustawodawca w żaden sposób nie określił, jakiego rodzaju przypadki uznał za "szczególnie uzasadnione" w rozumieniu art. 23 § 6 u.p.e.a., ocenę w tym względzie pozostawiając organom orzekającym w konkretnej sprawie. Nie ulega jednak wątpliwości, że okoliczności uzasadniające wstrzymanie postępowania egzekucyjnego w trybie tego przepisu muszą mieć charakter wyjątkowy w tym znaczeniu, że powinny odbiegać od występujących powszechnie. Sąd podziela w tym zakresie argumentację Dyrektora Izby Skarbowej, który odwołał się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 października 2005r. sygn. akt III SA/Wa 2118/05. Jak stwierdzono w tym wyroku, "szczególny" w rozumieniu potocznym oznacza "odznaczający się czymś osobliwym, zwracający czymś uwagę; niezwykły, wyjątkowy, specjalny, nieprzeciętny" (Uniwersalny słownik języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003; t. IV, s. 638). "Wyjątkowość" ("szczególność") jest więc istotną cechę zdarzeń (okoliczności) uzasadniających wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Uprawnione było również odwołanie się przez Dyrektora Izby Skarbowej do sytuacji spowodowanych działaniem czynników, na które zobowiązany nie miał wpływu, niezależnych od sposobu jego postępowania, a wynikających ze zdarzeń losowych. Skarżący nie wskazał okoliczności uzasadniających jego żądanie, którym można byłoby przypisać opisane wyżej, wyjątkowe (szczególne) znaczenie i które mogłyby być uwzględnione w postępowaniu mającym za przedmiot wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Skarżący w istocie nie akceptuje faktu obciążenia go obowiązkiem zapłaty podatku od towarów i usług. Przekonanie Skarżącego o wadliwości prowadzonego wobec niego postępowania kontrolnego, a także decyzji ostatecznych określających wysokość zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług oraz decyzji w przedmiocie wznowienia postępowania, nie może stanowić przesłanki wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Decyzje te funkcjonują w obrocie prawnym i nie mogły być wzruszone poprzez rozstrzygnięcia podejmowane w postępowaniu egzekucyjnym. Okolicznością uzasadniającą wstrzymanie postępowania egzekucyjnego nie jest także wysokość dochodzonych w tym postępowaniu kwot zaległości podatkowych i odsetek, przekraczająca możliwości finansowe Skarżącego. Sytuacja finansowa oraz wpływające na nią okoliczności (wynikająca z choroby niemożność podjęcia pracy zarobkowej) mogą mieć znaczenie przy ocenie przesłanek udzielenia ulgi w spłacie należności podatkowych, np. umorzenia zaległości, rozłożenia spłaty zaległości na raty. Natomiast, jak już Sąd wskazał, wstrzymanie postępowania egzekucyjnego sprowadza się do zaprzestania egzekucji na określony okres. Nie zwalnia natomiast zobowiązanego z obowiązku zapłaty egzekwowanych należności i nie powoduje zmniejszenia ich kwoty. Na gruncie postępowania egzekucyjnego ochronę zobowiązanego znajdującego się w trudnej sytuacji finansowej zapewnia między innymi określenie przez ustawodawcę przedmiotów i praw, które egzekucji nie podlegają (art. 8 i nn. u.p.e.a.). Brak było natomiast podstaw do powoływania się przez Ministra Finansów na uznaniowy charakter rozstrzygnięć w przedmiocie wstrzymania postępowania egzekucyjnego. W ramach uznania administracyjnego organy działają bowiem wówczas, gdy stwierdzone zostanie istnienie przesłanek wstrzymania postępowania egzekucyjnego. W rozpoznanej sprawie przesłanki takie nie wystąpiły, co właściwie oceniły organy orzekające. Rozstrzygnięcie inne niż odmowa wstrzymania postępowania egzekucyjnego nie mogło więc być podjęte. Sąd nie stwierdził, aby w rozpoznanej sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa w sposób uzasadniający wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia, a także poprzedzającego je postanowienie organu pierwszej instancji. Nie wystąpiła zatem żadna z przesłanek ich uchylenia lub stwierdzenia nieważności, wskazanych w art. 145 § 1 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło