III SA/Wa 1736/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-11-10

Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę sytuację majątkową i życiową strony?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu został uwzględniony, ponieważ sytuacja życiowa i majątkowa skarżącej, która utrzymuje się z zasiłku z OPS i nie posiada majątku ani oszczędności, nie pozwala jej na poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Sąd uznał, że skarżąca ma prawo do weryfikacji zgodności z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nawet w sytuacji, gdy występuje przymus adwokacki.
Stan faktyczny
Skarżąca H. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Wskazała, że utrzymuje się z zasiłku z OPS, nie posiada majątku ani oszczędności. Sytuacja życiowa i majątkowa skarżącej była już badana w nieodległej perspektywie czasowej i nie uległa zmianie. Jedynym wymagalnym kosztem sądowym jest wpis od skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącą od wpisu od kosztów sądowych; 2. Ustanowiono dla skarżącej adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 10/11/2016 r po rozpoznaniu wniosku H. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]/4/2016 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącą od wpisu od kosztów sądowych; 2. ustanowić Skarżącej adwokata z urzędu; Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz 718) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje natomiast zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Okoliczności uzasadniające potrzebę przyznania stronie prawa pomocy powinna wykazać – strona. Skarżąca, złożyła formularz PPF, w którym zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że: - utrzymuje się z zasiłku z OPS; - mieszka w domu o pow 120 m.kw.; - nie ma majątku ani oszczędności; - utrzymuje się, dzięki zaradności, z uwzględnieniem darów natury Należało stwierdzić, co następuje: Jedynym wymagalnym kosztem sądowym jest wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł, liczony od wartości przedmiotu zaskarżenia w wysokości 28 zł. Zarazem sytuacja życiowa i majątkowa Skarżącej była już badana w postępowaniu w nieodległej perspektywie czasowej i nie zmieniła się od tego czasu. Dlatego, nawet z punktu widzenia interesów Skarbu Państwa, decyzja o zwolnieniu strony od potencjalnych (możliwych "przyszłych") kosztów nie jest wyrazem nadużycia uprawnień przez urzędnika sądowego. W dalszym ciągu, jak wynika z części historycznej, dochód Skarżącej, uzyskiwany dzięki pomocy OPS, nie umożliwia jej osiągnięcie standardów wyznaczanych przez minimum socjalne. Dlatego brak jest podstaw, że z zasobów tych Skarżąca jest w stanie wygospodarować środki tak na poczet kosztów sądowych (z tytułu opłaty kancelaryjnej, czy – ewentualnie – wpisu od skargi kasacyjnej), ale także na wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika. Zarazem Skarżąca ma prawo do weryfikacji zgodności z prawem podjętego rozstrzygnięcia, niezależnie od wartości przedmiotu sporu i sytuacji majątkowej – również w sytuacji, kiedy występuje przymus adwokacki. Referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 § 1 i 2 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło