III SA/Wa 1756/17

WyrokWSA w Warszawie2018-04-12

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Piotr Przybysz, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy organ administracji publicznej uzna się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku i nakaże jego wycofanie w celu ponownego złożenia we właściwym urzędzie, wnioskodawcy przysługuje zwrot opłaty skarbowej od pełnomocnictwa uiszczonej pierwotnie organowi niewłaściwemu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ administracji publicznej, który uznał się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku i nakazał jego wycofanie w celu ponownego złożenia we właściwym urzędzie, naruszył przepisy k.p.a. i zasady praworządności. W takiej sytuacji opłata skarbowa od pełnomocnictwa staje się świadczeniem należnym z chwilą uiszczenia, a organ właściwy nie może ponownie żądać jej uiszczenia. Niewłaściwe postępowanie organu, polegające na wezwaniu do cofnięcia wniosku i ponownego złożenia go we właściwym urzędzie, stanowi naruszenie art. 65 § 1 k.p.a. oraz zasady informowania (art. 9 k.p.a.). Ponadto, organ odwoławczy nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, co stanowi naruszenie art. 210 § 4 w zw. z art. 235 O.p.
Stan faktyczny
Strona wniosła o wydanie zezwolenia na lokalizację obiektu w pasie drogowym, dołączając pełnomocnictwo i dowód uiszczenia opłaty skarbowej. Urzędnik poinformował o niewłaściwości organu i konieczności wycofania wniosku w celu złożenia go we właściwym urzędzie. Po wycofaniu wniosku, strona wystąpiła o zwrot opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Organ pierwszej instancji odmówił zwrotu, podobnie jak Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Strona wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz zasądzenie od SKO solidarnie na rzecz skarżących kwoty 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie sędzia WSA Piotr Przybysz, sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Anna Barska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi D. C., M.C. i W.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu opłaty skarbowej 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. solidarnie na rzecz D.C., M. C. i W. C. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. do orzeczenia złożono zdanie odrębne Pismem datowanym na 20 kwietnia 2017r. W.C., M.C. oraz D.C. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2017r. w przedmiocie zwrotu opłaty skarbowej. Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Pismem datowanym na 23 września 2016r. D.C. działając jako pełnomocnik P. sp. z o.o. z siedzibą w W. wystąpił do Urzędu [...] z wnioskiem o wydanie zezwolenia na lokalizację w pasie drogowym drogi gminnej obiektu budowlanego lub urządzenia niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Do wniosku zostało dołączone pełnomocnictwo udzielone D.C. wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W aktach podatkowych sprawy znajduje się wydruk maila skierowanego do D.C. przez T.B., głównego specjalistę w Urzędzie W., [...], Wydział Infrastruktury, informującego, że ww. wniosek powinien być złożony w siedzibie ZDM w W. przy ul. [...], ponieważ ulica, której dotyczy przedmiotowy wniosek, jest drogą powiatową w zarządzie ZDM. Równocześnie T.B. poprosił D.C. o wycofanie ww. wniosku złożonego w Urzędzie [...]. W odpowiedzi na ten mail D.C. wycofał ww. wniosek, a następnie pismem datowanym na 30 września 2016r. wystąpił o zwrot opłaty skarbowej uiszczonej za pełnomocnictwo. Na odwrocie oryginału wniosku znajduje się adnotacja sporządzona przez gł. specjalistę T.B., w której konkluzji stwierdzono, że "wnioskodawca wniósł opłatę skarbową z tytułu udzielonego pełnomocnictwa, która to opłata w związku z błędnie skierowanym wnioskiem nie powinna być wykonana". Decyzją z dnia [...] listopada 2016r. Prezydent W. ("Organ") odmówił D.C. zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł. W uzasadnieniu Organ wskazał, iż zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej (Dz. U z 2016r., poz. 1827, dalej "u.o.s.") opłacie skarbowej podlega złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii - w sprawie z zakresu administracji publicznej lub w postępowaniu sądowym. Organ stwierdził, iż w przypadku pełnomocnictwa opłacie skarbowej podlega samo jego przedłożenie, co powoduje, że jest to jedyny przypadek, gdy opłata skarbowa staje się ostatecznie należna z chwilą jej zapłaty. W.C., M.C. oraz D.C. złożyli odwołanie od powyższej decyzji. Podnieśli, że Organ z racji braku ustawowej właściwości do rozpoznania złożonego wniosku nie przystąpił do dokonania czynności urzędowej, nie wydał stosownej decyzji i winien bezzwłocznie zwrócić wpłaconą opłatę skarbową, gdyż opłacie skarbowej nie podlega samo udzielenie pełnomocnictwa, lecz złożenie dokumentu stwierdzającego jego udzielenie przed organem administracji publicznej. Zdaniem odwołujących się niedorzecznością jest, iż w przypadku niedokonania przez Organ czynności urzędowej wniesiona oplata skarbowa od pełnomocnictwa przepada na rzecz Skarbu Państwa. Decyzją z dnia [...] marca 2017r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ("SKO") utrzymało w mocy decyzję Organu. W uzasadnieniu SKO powołało się na przywołany powyżej art. 1 ust. 1 pkt 2 u.o.s. stwierdzając, że ten jasno sformułowany przepis nie pozostawia wątpliwości, że przedmiotem opłaty skarbowej jest złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii - w sprawie z zakresu administracji publicznej lub w postępowaniu sądowym. Jednocześnie wskazano, że art. 6 ust. 1 pkt 4 u.o.s. określa moment powstania obowiązku zapłaty opłaty skarbowej. W ocenie SKO dokument złożony przez D.C. — pełnomocnika P. Sp. z o.o. z dnia 23 września 2016r., należy uznać za pełnomocnictwo do określonej czynności prawnej a każde złożenie oryginału pełnomocnictwa podlega opłacie skarbowej od złożenia takiego dokumentu nawet wtedy, gdy oryginał pełnomocnictwa bądź urzędowo poświadczona: kopia, wypis, odpis lub wyciąg znalazł się już w posiadaniu organu przy okazji innego postępowania. Od powyższej decyzji W.C., M.C. oraz D.C. złożyli przywołaną na wstępie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucili: 1. naruszenie art. 233 ust. 1 pkt 2a, art. 121 ust. 1, art. 187 ust. 1 i art. 191 w zw. z art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017r., poz. 201, dalej "O.p."); 2. niezastosowanie przez Organ, jak również i przez SKO, treści przepisów art. 6 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 września 2007r. w sprawie zapłaty opłaty skarbowej (Dz.U. z 2007r., nr 187 poz. 1330, dalej "rozporządzenie"), gdyż ze zgromadzonych w sprawie załączników (nr 8, 10 i 11), Organ ani SKO, nie wyciągnęło właściwych wniosków i nie uczyniło praktycznego użytku; 3. zaniechanie merytorycznego rozpoznania sprawy w odniesieniu do stanu rzeczywistego, czyli rażącego zaniedbania i nienależytego wykonania podstawowych obowiązków przez pracownika Wydziału Infrastruktury [...], określonych m.in. w art. 65 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017r., poz. 1257, dalej "k.p.a."), zgodnie z którym jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie, 4. nie zbadały, czy czynność, za którą wniesiono opłatę, w ogóle została dokonana, gdyż tylko przy zbadaniu tej okoliczności wydana decyzja odpowiadałaby prawu. W ocenie Skarżącego organy obu instancji nie ustaliły stanu faktycznego w sposób wymagany przez prawo, co niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi może nastąpić również poprzez stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia – w wypadku ustalenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 O.p. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Rozstrzygnięcie sądu nie wymaga w tym wypadku wcześniejszego ustalenia, że ujawniona wada miała wpływ na wynik sprawy. Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Skarga rozpoznana w świetle przywołanych wyżej kryteriów zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem sporu między stronami jest zasadność wniesionego przez Skarżącego żądania zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa złożonego wraz z wnioskiem o uzyskanie decyzji administracyjnej w przedmiocie zlokalizowania przyłącza gazowego w pasie drogowym drogi gminnej. Skarżący twierdzi, że został zmuszony przez urzędników do dwukrotnego uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa złożonego w ww. postępowaniu. Organy twierdzą zaś, że każde złożenie pełnomocnictwa pociąga za sobą konieczność uiszczenia opłaty skarbowej, zatem brak podstaw do zwrotu żądanej opłaty skarbowej. Przede wszystkim Sąd odnotowuje, że w sentencji zaskarżonej decyzji stwierdzono, że została ona wydana po rozpoznaniu odwołania D.C. Z kolei w uzasadnieniu tej decyzji stwierdzono, że odwołanie wnieśli wspólnicy Spółki Cywilnej G. s.c. [...]. Ponadto te trzy osoby zostały wskazane w rozdzielniku jako adresaci decyzji. Istnieje zatem sprzeczność pomiędzy sentencją decyzji a jej uzasadnieniem, dotycząca kręgu podmiotów wnoszących odwołanie. W tym kontekście Sąd wskazuje, że z uwagi na przedmiot sporu "odmowę zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa" udzielonego D.C. przez Spółkę Cywilną G. s.c. [...], należy jednoznacznie ustalić, kto ma interes prawny (jest stroną) w tego rodzaju postępowaniu, a stan ten uwzględnić tak w sentencji, jak w uzasadnieniu decyzji. Brak jednoznacznego rozstrzygnięcia tej kwestii skutkuje koniecznością stwierdzenia niedostatków w prowadzonym postępowaniu dowodowym i budowie uzasadnienia zaskarżonej decyzji, co stanowi naruszenie art. 133 i n. O.p. w zw z art. 210 § 1 pkt 3 i 6 O.p. Wskazać również należy, że opłata skarbowa, zgodnie z art. 6 u.o.s., podlega zapłacie "z góry". Oznacza to, że wnioskodawca zobowiązany jest do jej uiszczenia podczas składania wniosku o dokonanie jednej z czynności generujących obowiązek zapłaty opłaty skarbowej lub podczas przedkładania dokumentu pełnomocnictwa/prokury. Jednocześnie opłata skarbowa ma charakter odpłatny, co oznacza, że staje się "ostatecznie należna" dopiero w sytuacji dokonania czynności "opłaconej" opłatą skarbową. Świadczy o tym semantyczna konstrukcja art. 1 u.o.s., który posługuje się sformułowaniami powstałymi od czasowników dokonanych, takich jak: "dokonanie czynności urzędowej", "wydanie zaświadczenia", "wydanie zezwolenia (pozwolenia, koncesji)", jednocześnie konstruując obowiązek zapłaty opłaty skarbowej wcześniej - w chwili złożenia wniosku o podjęcie czynności urzędowej. W związku z taką konstrukcją przepisów ustawy o opłacie skarbowej może dojść do sytuacji, w której, mimo faktycznego uiszczenia opłaty skarbowej, nie stanie się ona należna, gdyż organ nie dokona czynności, za którą opłata została uiszczona, np. nie wyda zaświadczenia, zezwolenia czy nie dokona czynności urzędowej. W takim wypadku powstaje konieczność zwrotu przez organ nienależnej opłaty. Instytucję zwrotu opłaty skarbowej reguluje art. 9 u.o.s. Ustawa o opłacie skarbowej przyznaje uprawnienie do zwrotu opłaty w sytuacji, gdy mimo uiszczenia opłaty skarbowej organ: 1) nie dokonał czynności urzędowej, 2) nie wydał zaświadczenia lub zezwolenia (pozwolenia, koncesji). Powyższy katalog jest katalogiem zamkniętym, co oznacza, że żadna inna sytuacja nie uprawnia do zwrotu opłaty skarbowej na podstawie art. 9 u.o.s. Uprawnienie do zwrotu opłaty skarbowej dotyczy zatem tych czynności, których dokonanie w chwili zapłaty nie jest pewne. W sytuacji natomiast czynności przedłożenia pełnomocnictwa nie mamy do czynienia ze stanem, w którym istnieje niepewność co do działania organu administracji, gdyż takie działanie nie występuje. W przypadku pełnomocnictwa (prokury) opłacie skarbowej podlega bowiem samo jego przedłożenie, co powoduje, że jest to jedyny przypadek, gdy opłata skarbowa staje się skutecznie/ostatecznie należna z chwilą jej zapłaty. Jak wynika z powyższego, przedmiot opłaty skarbowej, jakim jest przedłożenie pełnomocnictwa (prokury), znacznie różni się od zakresu wymienionego w art. 1 ust. 1 pkt 1 u.o.s. Z tego powodu w przypadku pełnomocnictwa (prokury) można mówić jedynie o uiszczeniu opłaty skarbowej w błędnej kwocie, tj. wyższej/niższej od należnej, nie można natomiast posługiwać się pojęciem opłaty nienależnej. To powoduje, że nadpłacona opłata skarbowa bardziej przypomina nadpłatę stricte podatkową. Zarazem należałoby poddać pod rozwagę zasadność rozdzielania instytucji zwrotu opłaty skarbowej (art. 9) od zwrotu nadpłaconej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, gdyż w praktyce, mimo wskazanych różnic, tryb zwrotu opłaty i tryb zwrotu nadpłaconej opłaty są ze sobą zbieżne. W przypadku nadpłaty opłaty skarbowej przepisy Ordynacji podatkowej (art. 72 i n. O.p.) stosuje się bowiem odpowiednio, wybiórczo - nie wszystkie normy dotyczące nadpłaty podatku można zastosować do nadpłaty opłaty skarbowej (np. obowiązek przedłożenia skorygowanej deklaracji). Zwrot opłaty skarbowej w trybie zwrotu nadpłaty na podstawie art. 72 i n. O.p. oraz zwrot opłaty skarbowej na podstawie art. 9 u.o.s. są - mimo wielu podobieństw - dwiema odrębnymi instytucjami prawnymi. Z nadpłatą opłaty skarbowej mamy do czynienia w przypadku uiszczenia kwoty nienależnej bądź kwoty przekraczającej kwotę właściwą do zapłaty, podczas gdy zwrot opłaty skarbowej jest zasadny, gdy mimo zaktualizowania się obowiązku zapłaty opłaty skarbowej zgodnie z art. 6 u.o.s. (np. wraz ze złożeniem wniosku o dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia), w wyniku następczych okoliczności, opłacona czynność nie została wykonana. W kwestii rozróżnienia instytucji nadpłaty i zwrotu opłaty skarbowej wypowiedziały się także sądy administracyjne, wskazując, że instytucja zwrotu opłaty znajduje zastosowanie w sytuacjach, w których opłata w chwili, gdy skonkretyzowała się konieczność jej uiszczenia, była świadczeniem należnym, lecz na skutek okoliczności, które nastąpiły ex post, zachodzi konieczność jej zwrotu. Z kolei przewidzianą w art. 72 O.p. instytucję nadpłaty opłaty skarbowej, powodującej obowiązek jej zwrotu, stosuje się w przypadku kwoty nadpłaconej lub nienależnie zapłaconej opłaty (tak m.in. WSA w Poznaniu w wyroku z 18 listopada 2009r., III SA/Po 655/2009, LexisNexis nr 2547808). Podobnie wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekając, że: "W realiach rozpoznawanej sprawy, skarżący wystąpił o stwierdzenie nadpłaty w opłacie skarbowej. Stwierdzenia nadpłaty w opłacie skarbowej nie można utożsamiać z instytucją zwrotu opłaty skarbowej, przewidzianą w art. 9 ust. 1 u.o.s. Zwrot opłaty skarbowej następuje wyłącznie w przypadku jej uiszczenia przez podatnika i niedokonania odpowiedniej czynności przez organ (niedokonania czynności urzędowej lub niewydania zaświadczenia albo zezwolenia). W przypadku określonym tym przepisem nie ma wątpliwości, że opłata taka od wymienionych czynności jest należna, wskutek jednak pasywnej postawy organu podlega zwrotowi. Stwierdzenie natomiast nadpłaty podatku - opłaty skarbowej jest ogólną instytucją prawa podatkowego uregulowaną w O.p. W myśl art. 79 O.p. stwierdzenie nadpłaty dotyczy sytuacji, gdy opłata została pobrana przez płatnika lub uiszczona przez zobowiązanego nienależnie (np. w sytuacji, gdy dana czynność nie podlega opłacie skarbowej) lub w wysokości większej, niż należna. Osoba, która uiściła opłatę skarbową może w takiej sytuacji złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty" (wyrok WSA w Krakowie z 3 czerwca 2011r., I SA/Kr 567/11, 23 lipca 2013r.). W przypadku zatem, gdy opłata skarbowa już w momencie jej uiszczania byłaby świadczeniem nienależnym lub zapłaconym w zbyt wysokiej kwocie, należy do jej zwrotu stosować przepisy art. 72 i n. O.p. Przechodząc do okoliczności rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że SKO w zaskarżonej decyzji stwierdziło, że każdy przypadek złożenia pełnomocnictwa wiąże się z koniecznością uiszczenia opłaty skarbowej. SKO nie rozważało zatem zagadnienia zasadności wniosku o zwrot opłaty skarbowej ani w świetle art. 9 u.o.s., ani w świetle art. 72 i n. O.p. SKO nie dokonało również oceny znaczenia w rozpoznawanej sprawie odmowy uznania się przez Wydział Infrastruktury [...] za właściwy oraz poinformowania D.C. o konieczności wycofania wniosku i ponownego jego złożenia w ZDM w W. przy ul. [...]. Sąd wskazuje, że w przypadku uznania się za organ niewłaściwy oraz istnienia organu właściwego do załatwienia sprawy organ, który otrzymał podanie i uznaje się za niewłaściwy, jest zobowiązany z mocy art. 65 § 1 k.p.a. do niezwłocznego przekazania sprawy organowi właściwemu, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. W ramach czynności przekazania sprawy dochodzi do przekazania pełnomocnictwa wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Nie ma zatem podstaw do ponownego żądania od wnioskodawcy ani złożenia pełnomocnictwa, ani uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Jeżeli zatem sprawa zostanie przekazana właściwemu organowi, to opłata skarbowa od pełnomocnictwa złożonego organowi niewłaściwemu w sprawie staje się świadczeniem należnym w momencie jej uiszczenia. Należy zaznaczyć, że nie ma wówczas podstawy do żądania przez organ właściwy w sprawie ponownego złożenia pełnomocnictwa wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Jeżeli jednak organ bezpodstawnie odstępuje od przekazania sprawy właściwemu organowi, wzywając przy tym wnioskodawcę do cofnięcia wniosku i ponownego złożenia wniosku właściwemu organowi, to takie postępowanie organu stanowi naruszenie art. 65 § 1 k.p.a. Wskazanie wnioskodawcy przez organ takiego sposobu postępowania stanowi również naruszenie zasady informowania wyrażonej w art. 9 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Wskazania co do dalszego "prawidłowego" sposobu postępowania przez Stronę, wyrażone w korespondencji elektronicznej opatrzonej podpisem "T.B. Główny specjalista URZĄD W.", są wyrazem nie tylko nieposzanowania sygnalizowanych powyżej reguł kompetencji wynikających z art. 65 § 1 k.p.a., ale również jaskrawego naruszenia zasady praworządności (art. 6 k.p.a.). Należy podkreślić, że gdyby uznać za prawidłowy przedstawiony w zaskarżonej decyzji pogląd co do braku podstaw do zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w każdym przypadku złożenia pełnomocnictwa, to należałoby stwierdzić, że strona nie mogłaby odzyskać opłaty skarbowej od pełnomocnictwa również wówczas, gdy organ prowadzący postępowanie bezpodstawnie wezwałby stronę do złożenia pełnomocnictwa wraz z oryginałem dowodu uiszczenia opłaty skarbowej, zaś strona najpierw uczyniłaby zadość temu żądaniu, a następnie wystąpiła o zwrot uiszczonej opłaty. Powodem wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji jest również i to, że decyzja ta nie odpowiada standardom jej budowy przewidzianym przez ustawodawcę w art. 210 § 1 pkt 3 i 6, § 4 w zw. z art. 121 § 1 i § 2 O.p. W szczególności, bezwzględnym obowiązkiem organu odwoławczego jest – co nie nastąpiło w sprawie - odniesienie się do wszystkich zarzutów podnoszonych w odwołaniu, wynikających z przepisów z art. 210 § 4 w zw. z art. 235 O.p. Brak prawidłowego odniesienia się przez organ do zarzutów zawartych w odwołaniu stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z treści odwołania z 9 grudnia 2016r. wynika, że Strona powołała się nie tylko na art. 9 u.o.s., ale również na to, że "(...) opłacie skarbowej nie podlega samo udzielenie pełnomocnictwa, lecz również złożenie dokumentu stwierdzającego jego udzielenie przed organem administracji publicznej (...)", "(...) pełnomocnictwo stanowi integralną część wniosku" oraz zarzuciła naruszenie "art. 121, art. 191 w zw. art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa". Zwróciła nadto uwagę na zagadnienia związane z "ukrytą daniną", brak ustalenia stanu faktycznego, problem dokonania czynności urzędowej, z którą związane jest pełnomocnictwo, brak uzależnienia przez ustawodawcę zwrotu opłaty skarbowej od przyczyny, która spowodowała niewydanie zaświadczenia lub zezwolenia. Do żadnego z powołanych argumentów organ nie ustosunkował się, jak też nie podjął żadnej z wnioskowanych aktywności. SKO ponownie rozpatrując sprawę oceni dopuszczalność wniesienia odwołania przez W.C. i M.C., jak również dokona oceny zasadności żądania D.C. w świetle art. 9 u.o.s. oraz art. 72 i n. O.p., mając na uwadze powyższe rozważania i oceny prawne. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. Konsekwencją uwzględnienia skargi stało się orzeczenie - na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a - o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz strony skarżącej poniesionych przez nią kosztów postępowania sądowego, na które składa się kwota 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło