III SA/Wa 1761/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-12-19

Skład orzekający: WSA Beata Sobocha

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy strona nie jest zobowiązana do ponoszenia żadnych kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy na obecnym etapie postępowania strona nie jest zobowiązana do ponoszenia żadnych kosztów sądowych, a zatem rozpoznanie wniosku stało się zbędne. Sąd administracyjny nie jest właściwy do orzekania o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący M.O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację finansową i nieściągalność zobowiązań podatkowych. Referendarz sądowy umorzył postępowanie w sprawie wniosku, uznając je za niecelowe. Skarżący złożył sprzeciw od tego postanowienia, domagając się uchylenia postanowienia, przyznania prawa pomocy oraz zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Sąd rozpoznał sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sobocha, po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu M.O. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 15 listopada 2016 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie w sprawie ze skargi M.O. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej postanawia utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy. Skarżący – M.O. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych W piśmie z 7 października 2016 r. Skarżący zwrócił się o zwolnienie z kosztów sądowych, powołując się m. in. na okoliczność wystawienia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. protokołu nieściągalności oraz ponowne rozpatrywanie wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego. Postanowieniem z dnia 15 listopada 2016 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie w sprawie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając je za niecelowe. Pismem z dnia 27 listopada 2016 r. Skarżący złożył sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego. W uzasadnieniu wskazał, iż nie ma możliwości dokonania opłaty wpisów sądowych w toczących się przed Sądem sprawach, gdyż nie jest nigdzie zatrudniony i nie osiąga dochodów. Zaznaczył, iż nie prowadzi działalności gospodarczej i pozostaje na utrzymaniu rodziny. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i ponowne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy, zwolnienie od kosztów sądowych oraz o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpoznania sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", w brzmieniu znajdującym zastosowanie do spraw, w których skargi wniesiono po dniu 14 sierpnia 2015 r., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. W niniejszej sprawie Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustosunkowując się w pierwszej kolejności do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należy zauważyć, iż wniosek ten musi być oceniony w kontekście konkretnych kosztów postępowania, do opłacenia których Skarżący jest zobowiązany na obecnym etapie. Tymczasem z akt sprawy wynika, że aktualnie nie ciąży na nim obowiązek zapłaty jakichkolwiek kosztów sądowych. Sąd postanowieniem z 3 listopada 2016 r. odrzucił skargę Skarżącego z uwagi na jej nieopłacenie. Zaskarżenie tego postanowienia w drodze zażalenia, którego dokonał Skarżący w piśmie z dnia 15 listopada 2016 r., wolne jest od wpisu. W konsekwencji Sąd za zasadne uznał stanowisko referendarza, zgodnie z którym postępowanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a P.p.s.a. Przepis ten nakazuje umorzenie postępowania w sprawie prawa pomocy w dwóch przypadkach: gdy strona cofnie wniosek lub gdy rozpoznanie takiego wniosku stało się zbędne. W niniejszej sprawie, na jej obecnym etapie, merytoryczne rozpoznawanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie kosztów sądowych uznano za niecelowe. Odnosząc się do wniosku strony skarżącej o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, należy wyjaśnić, iż sąd administracyjny nie ma prawnej możliwości udzielania ochrony tymczasowej stronie, która wnosi o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, prowadzonego w myśl przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012r., poz. 1015 ze zm.). Należy bowiem zauważyć, że sądy administracyjne są właściwe do orzekania w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonych do nich orzeczeń organów administracji, natomiast wniosek o zawieszenie egzekucji administracyjnej nie ma podstawy prawnej w przepisach normujących postępowanie przed tymi sądami. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 254 § 1 i art. 260 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło