III SA/Wa 1761/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-10-21

Skład orzekający: Elżbieta Olechniewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu, jeśli jej wykonanie może spowodować znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki dla skarżącej spółki?
Ratio decidendi
Wykonanie decyzji wstrzymuje się, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W analizowanej sprawie skarżąca spółka uprawdopodobniła, że wykonanie decyzji może doprowadzić do zaprzestania działalności, zwolnień pracowników, utraty płynności finansowej i postawienia kredytów w stan natychmiastowej wymagalności, co uzasadnia wstrzymanie jej wykonania.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zwrotu nadwyżki podatku VAT za 2008 rok. Wniosła również o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jej wykonanie może doprowadzić do znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków, takich jak zaprzestanie działalności, zwolnienia pracowników, utrata płynności finansowej i postawienie kredytów w stan natychmiastowej wymagalności. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz po rozpoznaniu w dniu 21 października 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. S.C. M. K., A. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu za poszczególne okresy rozliczeniowe 2008 roku postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Skarżąca – W. S.C. M. K., A. M., złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2016 r. w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu za poszczególne okresy rozliczeniowe 2008 roku. Pismem z dnia 9 czerwca 2016 r. Skarżąca zwróciła się do Sądu z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z powodu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wniosku podała, że wykonanie decyzji na obecnym etapie może prowadzić do faktycznego ograniczenia lub nawet wstrzymania działalności gospodarczej Spólki, gdyż na bieżąco musi opłacać pracowników, pracę sprzętu oraz ponosić inne koszty, w tym podatku i składki ZUS, a zapłata wynagrodzenia za usługi następuje dopiero po ich wykonaniu i odebraniu. Będzie to miało także wpływ na obniżenie konkurencyjności i utraty stałych klientów, utraty płynności finansowej, postawienia kredytów i leasingu sprzętu w stan natychmiastowej wymagalności. Podkreśliła, że konieczność uiszczenia kwoty określonej decyzją, w obecnie panującym na rynku zmniejszonym zapotrzebowaniu na usługi Spółki oraz rosnącej konkurencji, pociągnie za sobą dotkliwe skutki ekonomiczne, w tym zakresie i w zakresie bieżącej płatności podatku dochodowego i podatku od towarów i usług poprzez ich zmniejszenie, które w konsekwencji mogą mieć niekorzystny wpływ na dalsze funkcjonowanie spółki, nie wyłączając redukcji zatrudnienia pracowników lub całkowitą utratę miejsc pracy, a w konsekwencji upadłość. Skarżąca podkreśliła także, że w okresie jesienno-zimowym zakres świadczonych usług całkowicie zamiera co powoduje, że w tym okresie Spółka walczy o przetrwanie. Do tego dochodzą niezapłacone Spółce wynagrodzenia za już wykonane usługi z powodu upadłości dłużników lub ich niewypłacalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Zgodnie z kolei z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu Sądowi skargi, Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z analizy przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że przesłankami wstrzymania wykonania decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Rozpoznając niniejszy wniosek należy przede wszystkim zwrócić uwagę, iż wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania decyzji, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, iż o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Podkreślić należy, iż instytucja wstrzymania wykonania decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Wniesienie wniosku nie oznacza jednak automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej. Sąd ocenia jedynie, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odnosząc się do zasadności wniosku w przedmiotowej sprawie należy uznać, że Spółka we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed podjęciem przez sąd administracyjny rozstrzygnięcia co do zasadności wniesionej skargi może doprowadzić do wyrządzenia Spółce znacznej szkody. Skarżąca wskazała bowiem w czym miałaby się wyrażać szkoda w jej majątku. Podkreśliła przede wszystkim, że wykonanie decyzji spowoduje nastąpienie nieodwracalnych skutków w postaci zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, zwolnienia zatrudnianych pracowników a także obniżenie konkurencyjności i utraty stałych klientów, utraty płynności finansowej, postawienia kredytów i leasingu sprzętu w stan natychmiastowej wymagalności. Skarżąca podkreśliła także, że w okresie jesienno-zimowym zakres świadczonych usług całkowicie zamiera co powoduje, że w tym okresie Spółka walczy o przetrwanie. Do tego dochodzą niezapłacone Spółce wynagrodzenia za już wykonane usługi z powodu upadłości dłużników lub ich niewypłacalności. Zdaniem Sądu opisane wyżej okoliczności, przy uwzględnieniu łącznej wysokości zobowiązania podatkowego oraz świadomości co do negatywnych skutków społecznych, w postaci likwidacji miejsc pracy, jakie potencjalnie może spowodować wdrożenie egzekucji, uzasadniały przekonanie, że w sytuacji Spółki istnieje obawa wystąpienia zagrożeń, o jakich mowa w treści art. 61 § 3 p.p.s.a., albowiem, ewentualne uchylenie decyzji przez Sąd, przy uprzednim wdrożeniu czynności egzekucyjnych, czyniłoby restytucję poprzedniego stanu majątkowego Spólki za nieodwracalną, bądź znacznie utrudnioną. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie istnieją więc wystarczające przesłanki wskazujące na ryzyko wystąpienia w majątku Spółki uszczerbku przekraczającego w swych rozmiarach zwykłe następstwa wykonania zaskarżonej decyzji, tj. pozwalające uznać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło