III SA/Wa 1778/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-08-20

Skład orzekający: Anna Kocewiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółce przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykazała ona brak środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, mimo że posiadała pewne środki pieniężne i ruchomości oraz uiściła wpis od skargi?
Ratio decidendi
Spółce przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ponieważ wykazała brak wystarczających środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mimo posiadania pewnych ruchomości i środków pieniężnych oraz uiszczenia wpisu, jej sytuacja finansowa uniemożliwia pokrycie wszystkich kosztów, a ustanowienie pełnomocnika jest niezbędne do realizacji prawa do sądu.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka E. w W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych. Spółka argumentowała, że profesjonalny pełnomocnik pomoże w przygotowaniu analizy prawnej dotyczącej pomocy finansowej na restrukturyzację. W oświadczeniu majątkowym wykazała brak majątku, środków trwałych, brak zysku od 2003 roku, zawieszenie działalności od 2005 roku, posiadanie jedynie mebli biurowych oraz środki pieniężne na kontach bankowych. Spółka uiściła już wpis od skargi i opłatę kancelaryjną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano E. w W. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Kocewiak po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. w W. o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług oraz w podatku dochodowym od osób fizycznych postanawia: - przyznać E. w W. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata E. (dalej "skarżąca" lub "strona") w dniu 8 sierpnia 2008 roku złożyła na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze swojej skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] maja 2008 r. nr [...]. Określając zakres wniosku skarżąca wskazała, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Uzasadniając wniosek sprecyzowała, że występuje o udzielenie pomocy prawnej w formie ustanowienia adwokata, dlatego jej wniosek zostanie rozpoznany w zakresie żądania przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (adwokata). W uzasadnieniu skarżąca argumentowała, że profesjonalny pełnomocnik pomoże przygotować analizę prawną przepisów stanowiących podstawę do otrzymania przez nią pomocy finansowej na restrukturyzację, co może spowodować korzystne dla niej zakończenie sprawy przed Sądem i organami podatkowymi. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazała, że kapitał zakładowy wynosi [...] złotych, spółka nie posiada majątku, środków trwałych, nie uzyskuje zysku i ostatnio wykazała stratę w kwocie [...] złotych. Wskazała również, że nie należą i nie należały do niej nieruchomości, posiada ruchomości: krzesła, biurka, regały, wyposażenie techniki obliczeniowej (biurowej). Rzeczy te po zawieszeniu przez spółkę działalności zostały zmagazynowane w pomieszczeniu zastępczym. Ponadto spółka nie uzyskuje dochodów od 2003 roku, w dniu [...] lutego 2005 roku zawiadomiła Urząd Skarbowy o zawieszeniu działalności od 1 marca 2005 roku. Spółka oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, na kontach bankowych posiada [...] złotych oraz [...] USD. W dniu 11 lipca 2008 roku skarżąca zapłaciła wpis od skargi w kwocie 500 złotych oraz uiściła opłatę kancelaryjną za wydane na jej wniosek kserokopie z akt sądowych. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a może zostać przyznane, gdy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Sąd może zwolnić osobę prawną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ wniosła o ustanowienie adwokata. Przypomnieć należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek oraz stan faktyczny sprawy, zasadne jest przyznanie skarżącej prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Z przedstawionych informacji wynika bowiem, iż skarżąca nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z oświadczeń skarżącej złożonych na urzędowym formularzu (PPPr) wynika, że spółka nie posiada majątku, środków trwałych i od 2003 roku nie uzyskuje dochodów. Skarżąca nie prowadzi działalności gospodarczej od 1 marca 2005 roku. Analiza akt administracyjnych potwierdziła, że spółka zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej i nie uzyskuje dochodów. Posiadane przez organy podatkowe zeznania podatkowe wskazują, że w latach 2004 i 2006 spółka nie wykazała przychodów oraz kosztów uzyskania przychodów, a w latach następnych nie składała zeznań podatkowych. Ostatnią deklarację w podatku od towarów i usług, w której skarżąca wykazała sprzedaż złożono 23 marca 2003 roku (za luty 2003 roku). Naczelnik Urzędu Skarbowego z dniem [...] maja 2005 roku wykreślił spółkę z rejestru podatników VAT. Organy podatkowe w wydawanych przez siebie pismach nie kwestionowały faktu zawieszenia działalności i nie uzyskiwania przychodów. W związku z powyższym odstąpiono od wzywania skarżącej do przedstawienia aktualnych zeznań podatkowych. Równocześnie spółka wskazała, że posiada jedynie rzeczy ruchome, przede wszystkim meble i pokryła część kosztów sądowych (zapłaciła wpis), co umożliwi rozpoznanie jej skargi przez Sąd. Realizacja prawa do sądu wymaga jednak przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ponieważ skarżąca wykazała, że nie dysponuje środkami pieniężnymi aby ponieść koszty postępowania w całości. Ustanowienie adwokata podyktowane jest realizacją gwarantowanego przepisami Konstytucji RP prawa do kontroli przez niezawisły sąd wydanego aktu z zakresu administracji publicznej. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło