III SA/Wa 1788/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Asesor WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2008 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego oddala skargę Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., wydaną na podstawie art. 14b § 5 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej "Op"). Dyrektor Izby Skarbowej w W. odmówił zmiany postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] czerwca 2007 r. o odmowie wszczęcia postępowania z wniosku K.M. (zwanej dalej "Skarżącą") w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego. Powyższa decyzja została wydana na podstawie następującego stanu faktycznego. Wnioskiem z 7 maja 2007 r. Skarżąca (jako członek wspólnoty mieszkaniowej - jeden ze współwłaścicieli lokali znajdujących się w budynku przy ul. M. 47 w W.) zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego. Zapytanie Skarżącej dotyczyło obowiązku odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń członków zarządu wspólnoty mieszkaniowej, odprowadzania składek do ZUS oraz zawierania umów zlecenia między członkami zarządu wspólnoty. Zgodnie ze stanem faktycznym przedstawionym przez Skarżącą wspólnota mieszkaniowa jako płatnik odprowadzała w ciągu roku podatek od wynagrodzeń członków zarządu do urzędu skarbowego i składki do ZUS, w tym składkę emerytalną. Jednocześnie Skarżąca zaznaczyła, że wspólnota mieszkaniowa nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, a zarząd nie jest podmiotem spoza wspólnoty mieszkaniowej. Nie jest też firmą świadczącą obsługę nieruchomości - administrowanie. Postanowieniem z [...] czerwca 2007 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W., działając na podstawie art. 216 oraz art. 165a w zw. z art. 14a Op, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w sprawie obowiązku odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń członków zarządu wspólnoty mieszkaniowej oraz odprowadzania składek do ZUS (w tym składki emerytalnej) i zawierania umów zlecenia między członkami zarządu wspólnoty mieszkaniowej. Uzasadniając swoje stanowisko organ podatkowy I instancji, w oparciu o uchwałę Wspólnoty Mieszkaniowej Nr [...] z [...] marca 2001 r., stwierdził, że Skarżąca nie figuruje w składzie Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej. Z tego względu, zdaniem organu, nie jest uprawniona do reprezentowania wspólnoty na zewnątrz, a tym samym do złożenia wniosku o udzielenie interpretacji przepisów podatkowych dotyczących działalności zarządu wspólnoty w trybie art. 14a Op. Na powyższe postanowienie Skarżąca złożyła zażalenie, w którym stwierdziła, że informacje dotyczące wspólnoty mieszkaniowej nie są zastrzeżone klauzulą tajności, nie naruszają dóbr osobistych stron, a każdy obywatel ma konstytucyjne prawo uzyskać informację od urzędu skarbowego. Powołaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w W., nie znajdując ku temu podstaw, odmówił zmiany postanowienia organu I instancji. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej w W., na podstawie art. 14a § 1 i § 2 Op oraz art. 133 § 1 Op w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903) oraz ustalonego stanu faktycznego, stwierdził, że Skarżąca nie jest uprawniona do reprezentowania wspólnoty na zewnątrz, a tym samym legitymowana do złożenia wniosku o udzielenie interpretacji przepisów podatkowych dotyczących działalności zarządu wspólnoty. Jednocześnie jako że Skarżąca nie posiada upoważnienia do występowania w imieniu zarządu zasadne było wydanie przez organ I instancji postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania podatkowego. Nie zgadzając się z powyższą decyzją Skarżąca wniosła skargę do tutejszego Sądu, w której przedstawiła zasady funkcjonowania wspólnot mieszkaniowych oraz własną ocenę działań zarządu jej wspólnoty w zakresie odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń członków oraz składek do ZUS, a także zawierania umów zlecenia między członkami zarządu wspólnoty. Zdaniem Skarżącej, ma ona ustawowe prawo kontroli działalności zarządu i obowiązek współdziałania w zarządzie nieruchomością wspólną. Ponadto informacja, o której udzielenie wystąpiła Skarżąca nie stanowi ani tajemnicy państwowej, ani skarbowej. Mając powyższe na uwadze Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W., podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. W piśmie z 15 listopada 2007 r. Skarżąca wyjaśniła, że jako członek wspólnoty mieszkaniowej złożyła skargę samodzielnie i reprezentuje swój interes prawny, chroniony konkretnymi przepisami prawa. Cel, który chce osiągnąć poprzez zaskarżenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. jest wspólny dla członków wspólnoty mieszkaniowej. Poza tym Skarżąca podkreśliła, że jest "obywatelem Demokratycznego Państwa Prawa, podatnikiem (...), który przez okres 30 lat pracy zawodowej płacił podatek dochodowy do Urzędu Skarbowego i należne składki do ZUS-u". Końcowo Skarżąca wyraziła pogląd, że jej wniosek nie dotyczy sytuacji prawnopodatkowej innego podmiotu. W piśmie z 26 stycznia 2008 r. Skarżąca zawarła wniosek o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm, dalej powoływanej jako "ppsa") sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ppsa), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 ppsa). Wyjaśnić również należy, iż stosownie do art. 134 § 1 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd, dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności, wprawdzie nie wskazane w skardze jako zarzut, ale mające wpływ na tę ocenę. Dokonana przez Sąd ocena zaskarżonej decyzji pozwala stwierdzić, że żadna z wyżej wymienionych przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c oraz art. 145 § 1 pkt 2 ppsa w rozpoznanej sprawie nie wystąpiła. W niniejszym postępowaniu kontroli zgodności z prawem poddana została decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] sierpnia 2007 r. o odmowie zmiany postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego W., mocą którego odmówiono Skarżącej wszczęcia postępowania mającego na celu uzyskanie tzw. interpretacji podatkowej. Zgodnie z art. 165a § 1 Op, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Odmawiając wszczęcia postępowania, zainicjowanego wnioskiem Skarżącej z 7 maja 2007 r. o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, organy podatkowe wskazały, iż z wnioskiem tym wystąpił podmiot do tego nieuprawniony. Odnosząc się do przedstawionego przez Skarżącą stanu faktycznego zauważyły, że zadane przez nią pytania dotyczą w istocie prawidłowości działań zarządu wspólnoty mieszkaniowej, przy czym Skarżąca nie była umocowana do jej reprezentowania. Tym samym, zdaniem organów podatkowych, wystąpiła negatywna przesłanka udzielenia pisemnej interpretacji. Przystępując do rozważań należy przede wszystkim wskazać, iż zgodnie z art. 14a § 1 Op w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2007 r. stosownie do swojej właściwości naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego lub wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa na pisemny wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta mają obowiązek udzielić pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. Składając wniosek, podatnik, płatnik lub inkasent jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie (art. 14a § 2 Op). Z powyższego przepisu wynika, że wolą ustawodawcy krąg podmiotów uprawnionych do wystąpienia z wnioskiem o udzielenie interpretacji został wyraźnie ograniczony. Są to: podatnik, płatnik lub inkasent. Dodatkowo zgodnie z art. 14d Op przepisy art. 14a – 14c Op stosuje się odpowiednio do następcy prawnego podatnika, a także osoby trzeciej odpowiedzialnej za zaległości podatkowe. Kolejnym ograniczeniem (tym razem o charakterze przedmiotowym) możliwości wystąpienia z wnioskiem jest zakreślony przez ustawodawcę katalog spraw, których wniosek ten może dotyczyć. Przepis art. 14a § 1 Op stanowi mianowicie, że wymienione wyżej podmioty mogą złożyć wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach (podkreślenie Sądu), w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. Przepis ten wymaga zatem, aby pomiędzy sprawą, której wniosek dotyczy a wnioskodawcą, istniał związek wyrażający się w tym, że przedstawiony we wniosku problem dotyczyć musi sfery opodatkowania lub ewentualnego opodatkowania wnioskodawcy. Innymi słowy, przepisy, do których odnosi się interpretacja są lub ewentualnie mają być przez wnioskodawcę zastosowane bądź też wnioskodawca domaga się potwierdzenia, że określony przepis do jego sytuacji nie ma zastosowania. Organ podatkowy, do którego wpłynął wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji obowiązany jest więc przede wszystkim ustalić, czy podmiot, który z wnioskiem wystąpił spełnia opisane wyżej warunki do uzyskania tej interpretacji. Przenosząc powyższe regulacje na grunt rozpoznawanej sprawy, przypomnieć należy, że zapytanie Skarżącej w trybie art. 14a dotyczyło obowiązków wspólnoty mieszkaniowej w zakresie odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń członków jej zarządu, odprowadzania składek do ZUS oraz zawierania umów zlecenia między członkami zarządu wspólnoty. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że zapytanie Skarżącej co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego nie odnosi się do jej indywidualnej sprawy. Bez znaczenia pozostaje zatem bezsporna okoliczność (którą wyraźnie eksponuje Strona w piśmie z 15 listopada 2007 r.), że Skarżąca jest podatnikiem, posiadającym numer identyfikacji podatkowej (NIP). Skarżąca jako podatnik ma prawa wystąpić z zapytaniem o stosowanie przepisów prawa podatkowego we własnej, indywidualnej sprawie. Nie może czynić tego (bez stosownego umocowania) w imieniu wspólnoty mieszkaniowej, nawet jeśli jest jej członkiem. W tym miejscu należy przypomnieć, że Skarżąca (na co wskazał także organ) nie figuruje w składzie zarządu wspólnoty mieszkaniowej. Co oznacza, że nie jest uprawniona do reprezentowania wspólnoty na zewnątrz, w tym do złożenia wniosku o udzielenie interpretacji przepisów podatkowych dotyczących działalności zarządu wspólnoty w trybie art. 14a Op. Konstatacji tej nie mogą zmienić licznie przywołane przez Skarżącą przepisy dotyczące praw i obowiązków członków wspólnoty mieszkaniowej. Podkreślenia wymaga, że na gruncie prawa podatkowego określone działania wspólnoty mieszkaniowej nie rodzą po stronie Skarżącej żadnych negatywnych konsekwencji. Tym samym wobec Skarżącej nie będzie mogło toczyć się w tym zakresie żadne postępowanie podatkowe. Reasumując stwierdzić należy, iż skoro wątpliwości Skarżącej odnosiły się do sytuacji prawnopodatkowej wspólnoty mieszkaniowej, brak było podstaw, aby to Skarżąca występowała o pisemną interpretację przepisów z tą sytuacją związanych. Innymi słowy zadane przez Skarżącą pytanie nie dotyczyło zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w jej indywidualnej sprawie. Stąd też organy podatkowe prawidłowo odmówiły, na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie. Dodatkowo należy wyjaśnić, że konieczność precyzyjnego ustalenia czy podmiot, który wystąpił z wnioskiem o pisemną interpretację, jest podmiotem uprawnionym do jej uzyskania, wynika z treści art. 14a § 1 Op. Okoliczność ta ma przy tym szczególne znaczenie także z uwagi na określenie przez ustawodawcę skutków udzielenia takiej interpretacji zarówno dla organu, jak i podmiotu, który wniosek o interpretację złożył. Podmiot, który uzyskał interpretację chroniony jest mianowicie przed skutkami jej wadliwości, jeżeli do tej interpretacji się zastosował (art. 14b § 1 i art. 14c Op). Jeżeli zaś organ podatkowy nie wydał interpretacji w terminach określonych w art. 14b § 3 i § 4 Op - uznaje się, że organ ten jest związany stanowiskiem wnioskodawcy (art. 14b § 3 Op). Skutki związane z udzieleniem konkretnej interpretacji powstają więc między podmiotem, który o nią wystąpił, a organem podatkowym, który jej udzielił. Uwzględniając powyższy stan faktyczny i prawny Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ppsa, orzekł jak w sentencji.