III SA/Wa 1794/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Sędzia WSA Anna Sękowska, po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. T. i M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. postanawia odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi Postanowieniem z 19 września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R. T. i M. T. z uwagi na jej nieopłacenie. W piśmie z 7 października 2013 r. Skarżący wnieśli, na podstawie art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej jako: "P.p.s.a."), o "ponowne wyznaczenie daty na uiszczenie stosownego wpisu". Podnieśli, że w terminie od 22 lipca do 14 sierpnia 2013 r. przebywali na urlopie poza W. i nie mieli fizycznej możliwości odbioru kierowanej do nich korespondencji. Zauważyli, że wypoczynek ten był zwyczajowym okresem urlopowym i osoba wysyłająca korespondencję powinna była przewidzieć, że w okresie tym odbiór poczty może nie być możliwy. Tym samym nie dochowała ona należytej staranności. Ponadto Skarżący podkreślili, że uiszczając wpis w dniu 29 sierpnia 2013 r. byli pewni, iż opłacają go za obie skargi. W wezwaniu do jego uiszczenia nie było bowiem informacji, którego roku ono dotyczy. Poza tym wydając postanowienie z 19 września 2013 r. Sąd wiedział, że Skarżący opłacili sprawę III SA/Wa 1793/13, a zatem powinien domniemywać, iż zależy im na rozpatrzeniu skargi także w niniejszej sprawie. Pismami z 31 października 2013 r. wezwano Skarżących do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi przez jego uiszczenie. Nadto wezwano ich do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu tego terminu. W dniu 12 listopada 2013 r. Skarżący uiścili żądany wpis. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu tego terminu. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 25 listopada 2011 r. (II OZ 1123/11) zasadniczym celem przywrócenia terminu jest wyeliminowanie negatywnych skutków jego uchybienia, w sytuacji gdy do uchybienia tego doszło w rezultacie okoliczności niezawinionych przez stronę, zobligowaną do dokonania czynności procesowej w oznaczonym czasie. Jeszcze dobitniej podobny pogląd Naczelny Sąd Administracyjny wyraził w postanowieniu z 31 sierpnia 2011 r. (II FZ 412/11) stwierdzając, że instytucja przywrócenia terminu służy pogodzeniu zasady sprawności postępowania (art. 7 P.p.s.a.), której służą m.in. wymogi proceduralne dotyczące terminów, z prawem do sądu. Z powyższego wynika zatem, że przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu intencją ustawodawcy było umożliwienie stronie obrony swoich praw przed sądem w sytuacji, gdy upływ tego terminu wywołał negatywne dla niej skutki, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Konieczną i zarazem podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać czynności sądowej. Przepisy art. 86 § 1 i art. 87 § 2 P.p.s.a., stanowiąc o tej przesłance nie określają, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony ubiegającej się o przywrócenie terminu. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 22 października 2010 r. (II FZ 534/10) ocena ta została pozostawiona uznaniu sądu, który brak winy w uchybieniu terminu powinien oceniać z wykorzystaniem wszystkich okoliczności sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W ocenie Sądu wspomniana wyżej pozytywna przesłanka umożliwiająca przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Z akt tej sprawy wynika, że wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi doręczono Skarżącym w trybie doręczenia zastępczego (dwukrotne awizo). Przesyłki zawierające to wezwanie awizowano po raz pierwszy w dniu 29 lipca 2013 r. Przyczynę ich niedoręczenia określono jako "mieszkanie zamknięte". W dniu 6 sierpnia 2013 r. przesyłki te awizowano powtórnie, a następnie odesłano je nadawcy z adnotacją "nie podjęto w terminie". Skoro zatem Skarżący nie odebrali przesyłek należało uznać je za doręczone z upływem czternastego dnia, liczonego od daty pierwszego awizo, tj. z dniem 12 sierpnia 2013 r., jak o tym stanowi art. 73 § 1 i 4 P.p.s.a. Dokonane w tych okolicznościach doręczenie, stanowiące rodzaj fikcji prawnej, stwarza bowiem domniemanie jego doręczenia i polega na założeniu, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, jednocześnie wyznaczając początek biegu terminu do podjęcia czynności sądowej. Oznacza to, że termin do uiszczenia wpisu od skargi upływał w dniu 19 sierpnia 2013 r. (poniedziałek). Jako przyczynę jego uchybienia Skarżący wskazali pobyt na urlopie poza W. w dniach 22 lipca - 14 sierpnia 2013 r. Podnieśli przy tym, iż wypoczynek ten był zwyczajowym okresem urlopowym i osoba wysyłająca korespondencję powinna była przewidzieć, że w okresie tym odbiór poczty może nie być możliwy. W powyższym Sąd nie dopatrzył się okoliczności wyłączających winę Skarżących w uchybieniu terminu. Przede wszystkim urlopu nie można zakwalifikować jako okoliczności od nich niezależnej, na którą nie mieli wpływu, nagłej lub nieprzewidywalnej, czyli takiej, która w obiektywny sposób uniemożliwia zachowanie terminu. Wręcz przeciwnie należy przypuszczać, że Skarżący mieli świadomość wyjazdu poza W., skoro jak sami zauważyli jest to "zwyczajowy okres urlopowy". Od strony wszczynającej postępowanie sądowoadministracyjne należy wymagać, zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, nawet bez odwoływania się do profesjonalnej wiedzy prawniczej, antycypowania możliwego toku czynności sądowych. Planując urlop w trakcie toczącego się postępowania, strona powinna poinformować Sąd o tym fakcie lub w inny sposób zapewnić możliwość skutecznego prowadzenia korespondencji między nią a Sądem. Takiego zachowania należałoby oczekiwać od osoby starannie dbającej o swoje interesy. Z akt niniejszej sprawy wynika, że żadna informacja w tym zakresie do Sądu nie dotarła. Na rozstrzygnięcie Sądu nie może mieć również wpływu przekonanie Skarżących o opłaceniu w dniu 29 sierpnia 2013 r. obu ich skarg na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie podatku od nieruchomości. Jakkolwiek rację mają Skarżący, iż w skierowanym do nich w sprawie III SA/Wa 1793/13 wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego nie było informacji, którego roku ono dotyczy, niemniej treść tego wezwania wyraźnie identyfikowała zaskarżony akt. Poza wskazaniem numeru i daty zaskarżonej decyzji, organu ją wydającego, w wezwaniu tym wyjaśniono także sposób wyliczenia wysokości wpisu. Podano mianowicie, że ustalono go przy uwzględnieniu wartości przedmiotu zaskarżenia w kwocie 686 zł, tj. w kwocie należności pieniężnej objętej zaskarżoną decyzją. W świetle powyższego nie ulegało zatem wątpliwości, że sprawa III SA/Wa 1793/13 i uiszczony do niej wpis, dotyczy tylko jednej skargi Skarżących. Zdaniem Sądu nieporozumieniem jest stwierdzenie Skarżących, iż mając wiedzę o uiszczeniu przez nich wpisu w sprawie III SA/Wa 1793/13, Sąd ten powinien domniemywać, że Skarżącym zależy także na rozpatrzeniu skargi w niniejszej sprawie. Obowiązkiem Sądu nie jest bowiem domyślanie się intencji strony. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.