III SA/Wa 1836/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Dziełak (spr.), po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia ... sierpnia 2004 r. Nr ... w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego kwotę 100 zł. (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia ... lutego 2004 r. Nr ... Burmistrz Miasta i Gminy B. ustalił Skarżącemu podatek od nieruchomości na 2004 rok w wysokości 1.075,20 zł. Z decyzji wynika, że do opodatkowania podatkiem od nieruchomości przyjęto grunty o powierzchni 5.742 m2 oraz budynki o powierzchni 80 m2 . Od decyzji tej Skarżący złożył odwołanie, w którym wniósł o jej uchylenie i "wydanie nowej decyzji w sprawie wymiaru podatku rolnego". Skarżący podniósł, że jest właścicielem działki Nr ... o powierzchni 0,2924 ha położonej przy ul. ... . Są to tereny zabudowane oznaczone jako "BRV". Ponadto jego własnością jest działka o Nr ... o powierzchni 0,2818 ha położona przy ul. ... . Są to tereny nie zabudowane i oznaczone jako "Bp RV". Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z informacją z rejestru gruntów Skarżący posiada grunty o łącznej powierzchni 0,5742 ha, na które składają się działka o nr ... położona na "zurbanizowanych terenach zabudowanych" zabudowana budynkiem mieszkalnym o powierzchni 80 m2 oraz działka o nr ... położona na "zurbanizowanych terenach nie zabudowanych". W części informacji dotyczącej opisu użytków zamieszczono zapisy, odpowiednio: dla działki ... "tereny zabudowane" i dla działki ... "tereny niezabudowane". Oznacza to, że grunty posiadane przez Skarżącego podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Na potwierdzenie słuszności swojego stanowiska organ przywołał "Stanowisko wspólne Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwa Finansów w sprawie zapewnienia aktualności operatów ewidencji gruntów i budynków oraz dostosowania ich do stanu prawnego wynikającego z rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa". Zgodnie z nim opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają m. in. "grunty rolne zabudowane: B-R, B-Ł, B-Ps, jeżeli są położone na gruntach stanowiących gospodarstwo rolne lub prowadzona jest na nich działalność rolnicza" oraz "grunty oznaczone dotychczas Bp/R, Bp/Ps, Bp/Ł, jeżeli położone są na terenach rolnych i prowadzona jest na nich działalność rolnicza". Decyzją z dnia ... sierpnia 2004 r. Nr ... Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. Zdaniem organu odwoławczego, ponieważ w rejestrze gruntów działka nr ... określona została jako "tereny zabudowane", a działka nr ... jako "tereny niezabudowane", to działki te nie mogą być opodatkowane podatkiem rolnym, nawet jeżeli faktycznie w chwili obecnej wykorzystywane są pod działalność rolniczą. Sprzeciwia się temu także art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 1993 r. Nr 94, poz. 431 z późn. zm.). Na decyzję tą Skarżący złożył skargę. Powołując się na art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podniósł, iż grunt sklasyfikowany w ewidencji gruntów jako "R (grunt orny)" nie podlega podatkowi od nieruchomości, chyba że jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej. Wyjaśnił, że na działce nr ... zbudował budynek mieszkalny o powierzchni użytkowej 80 m2 i całe jego ogrodzone podwórko zajmuje 720 m2. Pozostałe natomiast działki są użytkowane rolniczo. W ocenie Skarżącego zarówno grunt sklasyfikowany jako B-R V czyli grunt rolny zabudowany, jak i grunt Bp R V czyli grunt rolny niezabudowany zostały niesłusznie opodatkowane podatkiem od nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie jako bezpodstawnej w stosunku do działki nr ... oraz o zawieszenie "postępowania skargowego" w części dotyczącej działki nr ... . Kolegium wyjaśniło, że pismem z dnia 5 października 2004 r. skierowało do Skarżącego oraz organu I instancji zawiadomienie o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności własnej decyzji ostatecznej z dnia ... sierpnia 2004 r. w części dotyczącej działki oznaczonej nr ... . Przyczyną wszczęcia tego postępowania było "uzasadnione przypuszczenie", iż decyzja ta we wskazanej przez organ części rażąco naruszyła art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Działka nr ... jako grunt rolny zabudowany oznaczony symbolem B-R powinna być bowiem opodatkowana podatkiem rolnym. Organ odwoławczy podtrzymał natomiast swój pogląd przedstawiony w zaskarżonej decyzji w części dotyczącej działki nr ... . Podniósł, że w wypisie z rejestru gruntów działka ta oznaczona jest symbolem "Bp", co stosownie do § 68 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454) oznacza, że stanowi ona zurbanizowany teren niezabudowany. Podlega zatem opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 9 grudnia 2003 r., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty. Z opodatkowania tym podatkiem wyłączone są jednakże grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Te bowiem, co do zasady opodatkowane są podatkiem rolnym lub leśnym. Klasyfikacja gruntów w ewidencji gruntów i budynków, jako kryterium rozróżnienia zakresu przedmiotowego podatku od nieruchomości i zakresów przedmiotowych podatku leśnego i rolnego wprowadzona została do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z dniem 1 stycznia 2003 r. ustawą z dnia 30 października 2002 r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 200, poz. 1683). Każdy użytek rolny, tak sklasyfikowany w ewidencji gruntów, bez względu na jego powierzchnię oraz przynależność bądź nie do gospodarstwa rolnego podlega podatkowi rolnemu stosownie do art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 1993 r. Nr 94, poz. 431 z późn. zm.). Ze znajdującego się w aktach sprawy wypisu z rejestru gruntów (k. 5) wynika, że stanowiące własność Skarżącego działki o numerze ... i ... oznaczone są symbolami odpowiednio: "B-RV" oraz "Bp-RV". Znaczenie tych symboli określone zostało w § 68 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454). I tak, w grupie "użytki rolne" (§ 68 ust. 1) grunty rolne zabudowane oznacza się symbolem złożonym z litery "B" oraz symbolu odpowiedniego użytku gruntowego, stanowiącego część składową klasy gleboznawczej gruntu, na którym wzniesione zostały budynki. Symbolem "B-R" oznaczane są grunty orne (R) zabudowane. Z kolei w grupie "grunty zabudowane i zurbanizowane" (§ 68 ust. 3 pkt 4) symbolem "Bp" oznacza się "zurbanizowane tereny niezabudowane". Organy podatkowe niewłaściwie przyjęły, iż obie działki podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Ze stanowiska organu I instancji co do zarzutów przedstawionych w odwołaniu, stanowiącego część składową materiału dowodowego sprawy, jak i z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, że przy dokonywaniu wymiaru podatku od nieruchomości błędnie oparły się one na ich opisie zamieszczonym w ewidencji gruntów, odpowiednio dla działki nr ... "tereny zabudowane" oraz dla działki nr ... "tereny niezabudowane". Ustalając przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości należało natomiast uwzględnić symbole jakimi grunty zostały oznaczone w ewidencji, one to bowiem, a nie opis decydują o przyjętej klasyfikacji gruntu. Skoro z ewidencji gruntów wynika, że działka nr ... sklasyfikowana została jako użytek rolny, to nie podlegała ona opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W kategorii użytków rolnych nie mieściła się natomiast działka oznaczona nr ..., należąca według ewidencji do "zurbanizowanych terenów niezabudowanych". Bez znaczenia są tu wyjaśnienia Skarżącego, iż poza powierzchnią zajętą na budynek i podwórko, działki są "użytkowane rolniczo". Miarodajnymi dla opodatkowania podatkiem od nieruchomości są bowiem zapisy ewidencji, a nie stan faktyczny. Jeżeli zdaniem Skarżącego zapisy ewidencji są tu niezgodne ze stanem faktycznym, powinien on podjąć działania zmierzające do zmiany klasyfikacji gruntu w ewidencji. Jak to wyżej wskazano, decydujące znaczenie dla opodatkowania podatkiem od nieruchomości mają bowiem zapisy w ewidencji gruntów, stanowiącej zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) podstawę wymiaru podatków. Z powyższych względów Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego tj. art. 2 ust. 2 u.p.o.l. Na marginesie Sąd zauważa, że grunty, których opodatkowania dotyczyła zaskarżona decyzja stanowią współwłasność Skarżącego i jego żony. Zgodnie z art. 3 ust. 4 u.p.o.l. jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach. Małżonków traktuje się tu tak jak innych współwłaścicieli. Oznacza to, że decyzja ustalająca wysokość podatku od nieruchomości dotyczącego wspólnej własności powinna być doręczona każdemu z małżonków i każdy z nich powinien być w decyzji tej wskazany jako podatnik (zob. L. Etel, Podatek od nieruchomości, rolny, leśny. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2003, str. 147-148). Decyzje organów obu instancji zostały skierowane jedynie do Skarżącego, będącego bez wątpienia stroną postępowania. Z tego też względu uchybienie to nie miało jednakże wpływu na wynik sprawy. Sąd stwierdza, że zamieszczona w odpowiedzi na skargę informacja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o przesłaniu Skarżącemu zawiadomienia o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji (co nastąpiło już po złożeniu przez niego skargi na tę decyzję) nie ma żadnego wpływu na możliwość rozpatrzenia skargi przez Sąd. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270; z 2004 r. Nr 162, poz. 1692; dalej powoływanej jako "p.p.s.a.") należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 p.p.s.a. Zakres, w jakim zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu określono stosownie do art. 152 p.p.s.a.