III SA/Wa 1861/07

PostanowienieWSA w Warszawie2007-12-18

Skład orzekający: Lucyna Kaligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która nie prowadzi działalności gospodarczej i wykazuje stratę, może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, jeśli nie przedstawi wyczerpujących dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i dochodowy?
Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, ubiegająca się o zwolnienie z kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, musi wykazać, że nie posiada wystarczających środków na ich pokrycie. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, który zobowiązany jest do przedłożenia wszelkich dokumentów i oświadczeń potwierdzających jego sytuację finansową. Niewywiązanie się z obowiązku uzupełnienia dokumentacji uniemożliwia sądowi ocenę przesłanek do przyznania prawa pomocy, co skutkuje odmową jego przyznania.
Stan faktyczny
Spółka T. sp. z o.o. złożyła wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych, argumentując brak działalności z powodu tymczasowego aresztowania osoby generującej przychody, niskie aktywa (530 zł), kapitał zakładowy (25.313,08 zł), stratę za ostatni rok obrotowy (1.745,50 zł) i zerowe saldo konta. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia dokumentacji finansowej, czego spółka nie uczyniła. W konsekwencji sąd odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. sp. z o.o. w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2007 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2003 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Skarżąca T. sp. z o.o. z/s w W. złożyła na urzędowym formularzu PPPr wniosek z dnia 27 sierpnia 2007 r. o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując iż nie prowadzi działalności z uwagi na tymczasowe aresztowanie osoby której działania generowały przychody. Podała iż suma aktywów spółki wynosi 530 zł, zaś kapitał zakładowy 25.313,08 zł. Za ostatni rok obrotowy Skarżąca wykazała stratę w wysokości 1.745,50 zł. Stan konta określiła na kwotę 0,55 zł. Pismem z dnia 9 listopada 2007 r. – doręczonym Skarżącej w trybie doręczenia zastępczego (dwukrotne awizo w dniach: 16.11. i 26.11.2007 r.) w dniu 3 grudnia 2007 r. – referendarz sądowy zobowiązał ją do nadesłania dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego oraz dochodów, których jednakże nie przesłała. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Instytucja "prawa pomocy" stanowi odstępstwo od wynikającej z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., zasady odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Jej celem jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Konkretyzację powołanej wyżej zasady stanowi art. 214 § 1 p.p.s.a. zgodnie, z którym każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do uiszczenia kosztów sądowych. Z tym obowiązkiem strony powiązany jest odpowiadający mu obowiązek Sądu niepodejmowania żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata (art. 220 § 1 p.p.s.a.). W konsekwencji przyznanie prawa pomocy może mieć miejsce w przypadkach wyjątkowych kiedy to spełnione zostaną przesłanki określone w art. 246 p.p.s.a. Zgodnie z § 2 pkt 2 tego artykułu osoba prawna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ciężar wykazania, tj. ujawnienia, przedstawienia w sposób wyczerpujący i niebudzący wątpliwości, przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. To zatem w jego interesie leży przedłożenie wszelkich możliwych dokumentów źródłowych oraz przytoczenie wszelkich okoliczności przemawiających za pozytywnym rozpoznaniem jego wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2005 r., I FZ 63/05, niepubl.). Tymczasem uzasadnienie wniosku Skarżąca ograniczyła do stwierdzenia, że nie prowadzi działalności z uwagi na tymczasowe aresztowanie osoby której działania generowały przychody. Wezwana natomiast pismem z dnia 9 listopada 2007 r. do nadesłania dodatkowych informacji dotyczących stanu majątkowego i dochodów z nałożonego nań obowiązku Skarżąca nie wywiązała się. Nie nadesłała mianowicie zeznań podatkowych za lata 2005-2006, deklaracji CIT-2, deklaracji VAT-7 oraz wyciągów z rachunków bankowych. Nie przesłała także bilansu i rachunku zysków i strat za lata 2005-2006. Nie wskazała posiadanych udziałów w innych jednostkach, posiadanych lub zbytych w ciągu ostatnich dwóch lat nieruchomości lub ruchomości o wartości ponad 5.000 zł. Nie udzieliła informacji o posiadanych wierzytelnościach i zobowiązaniach, w tym informacji o prowadzonych postępowaniach egzekucyjnych oraz o wydatkach z tytułu zajmowania lokalu przy ul. [...] w W.. Nie nadesłała wykazu posiadanych środków trwałych. Nie wskazała źródeł pochodzenia środków, z których opłaciła wpis w wysokości 1.319 zł, należny w sprawie III SA/Wa 1726/07. Uchylenie się od przesłania wyżej wymienionych dokumentów nie pozwala z kolei na weryfikację zawartych w formularzu PPPr danych dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów Skarżącej. Tym samym niemożliwa jest rzetelna analiza kondycji finansowej Skarżącej, a w konsekwencji ustalenie czy sytuacja, w której się znalazła wypełnia przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Dopiero bowiem po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią dokumentów i oświadczeń złożonych w trybie art. 255 p.p.s.a., Sąd może wydać prawidłowe orzeczenie co do przyznania bądź też odmowy przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 19 stycznia 2005 r., OZ 1115/04, niepubl.). W tym stanie rzeczy na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło