III SA/Wa 187/15
WyrokWSA w Warszawie2015-08-11
Skład orzekający: Anna Sękowska, Sylwester Golec, Beata Sobocha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy jest zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jeśli odwołanie zostało złożone po terminie, nawet jeśli pełnomocnik przedstawił zaświadczenie lekarskie o chorobie?Ratio decidendi
Organ odwoławczy jest zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jeśli odwołanie zostało złożone po terminie. Jest to rozstrzygnięcie formalne, wynikające z bezwzględnie obowiązującego przepisu prawa, a nie z uznania organu. Nawet nieznaczne przekroczenie terminu zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia, co zamyka drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy. Wniesienie odwołania z uchybieniem terminu oznacza, że organ odwoławczy nie może oceniać zasadności odwołania ani rozpatrywać podniesionych w nim zarzutów.Stan faktyczny
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w O. określił D. B. zobowiązanie podatkowe VAT. Decyzja została doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu 22 września 2014 r. Pełnomocnik wniósł odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu w dniu 8 października 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, wskazując na przekroczenie 14-dniowego terminu. Skarżąca zarzuciła, że przedłożone zaświadczenie lekarskie o chorobie astmą powinno być wystarczające do uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminowi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Sękowska (sprawozdawca), sędzia WSA Sylwester Golec, sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant referent stażysta Magdalena Gajewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi D. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę
Decyzją z dnia [...] września 2014 r., Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w O. określił D. B. (dalej jako Skarżąca lub Strona), zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec - grudzień 2009r. oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za maj 2009 r. Decyzja została doręczona pełnomocnikowi Skarżącej za pośrednictwem [...] w dniu 22 września 2014 r.
Pismem z dnia 8 października 2014 r. pełnomocnik Skarżącej złożył odwołanie od ww. decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż w przedmiotowej sprawie decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. z dnia [...] września 2014 r., została doręczona pełnomocnikowi Strony w dniu 22 września 2014 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru decyzji. Z dokumentu tego wynika, że przesyłka z ww. decyzją skierowana na adres pełnomocnika Strony. Decyzja organu I instancji zawierała prawidłowe pouczenie o trybie i terminie złożenia od niej odwołania - stosownie do przepisów art. 210 § 1 pkt 7 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.; - dalej: O.p.) Organ zaznaczył, iż w niniejszej sprawie czternastodniowy termin do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. , liczony od dnia następnego po dniu doręczenia decyzji (tj. od 23 września 2014 r.) upłynął w dniu 6 października 2014 r. Jednocześnie zauważył, że ostatni dzień terminu przypadał w poniedziałek (nie będący dniem wolnym od pracy).
Organ wskazał, iż w przedmiotowej sprawie pełnomocnik Skarżącej wniósł odwołanie za pośrednictwem [...] – zgodnie z datą widniejącą na stemplu pocztowym przesyłki – w dniu 8 października 2014 r., a więc 2 dni po terminie do jego wniesienia. W związku z tym stwierdził, że 14-dniowy termin nie został zachowany, a tym samym przedmiotowe odwołanie zostało wniesione po terminie.
Organ wskazał, iż postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r., Dyrektor Izby Skarbowej w W. odmówił przywrócenia termin u do wniesienia odwołania na podstawie art. 162 § 1 O.p. Zaznaczył, iż stwierdzenie uchybienia terminowi zobowiązuje organ podatkowy do wydania postanowienia uniemożliwiającego merytoryczne rozpatrzenie odwołania. Wyjaśnił, iż wydanie postanowienia w tym zakresie nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Wyjaśnił ponadto, iż wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. oznacza, że organ odwoławczy nie może wchodzić w ocenę zasadności wniesienia odwołania. W związku z tym nie mogły zostać rozpatrzone zarzuty i żądania w nim podniesione, bowiem Dyrektor Izby Skarbowej w W. był zobligowany do zastosowania przepisu. art. 228 § 1 O.p.
W skardze na powyższe postanowienie pełnomocnik Skarżącej wniósł o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Skarżącej przedstawił argumentację dotyczącą zarzutów wobec postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2014 r. dotyczącego odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. z dnia [...] września 2014 r
Pełnomocnik Skarżącej nie zgodził się z Organem, że niewystarczające dla pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku jest złożenie przez pełnomocnika zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego ostry napad astmy, albowiem nie wynika z niego, aby ze względu na stan zdrowia nie był on zdolny do wykonywania swoich obowiązków zawodowych
Ponadto, pełnomocnik Skarżącej podkreślił, iż przepis art. 162 O,p. nie wymaga udowodnienia, lecz uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminowi. W związku z czym zdaniem pełnomocnika Skarżącej przedłożone zaświadczenie lekarskie, w powiązaniu z powszechnie znaną wiedzą, jest wystarczającym środkiem do wykazania tej okoliczności.
Pełnomocnik nie zgodził się również ze stanowiskiem, że przeszkodą do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu jest brak wykazania, aby podejmował próby zlecenia sporządzenia oraz wysłania odwołania innej osobie, w tym innemu adwokatowi.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę należało oddalić.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie było postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. (dalej DIS), wydane w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji wydanej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. jako organ w pierwszej instancji. Podobnie jak postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest rozstrzygnięciem formalnym, gdyż zamyka drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy. Ocena legalności tegoż rozstrzygnięcia ogranicza się więc wyłącznie do badania poprawności zastosowania przepisów postępowania podatkowego.
Zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 O.p., organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 1997 r., sygn. akt SA/Łd 2990/95, LEX 29079). W związku z tym, stwierdzenie uchybienia terminowi do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującego przepisu prawa i nawet nieznaczne przekroczenie 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania zobowiązuje organ odwoławczy do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania (por. m.in. wyrok NSA z 6 czerwca 2003r., sygn. akt SA/Bk 271/03, niepubl., wyrok WSA w Warszawie z 29 czerwca 2006 r., III SA/Wa 1085/2006, LEX nr 219331).
Z regulacji art. 228 § 1 O.p. wynika, że organ odwoławczy, do którego wpływa środek zaskarżenia jest obowiązany w pierwszej kolejności zbadać, czy środek ten spełnia warunki formalne. Dopiero pozytywne ustalenia w tym zakresie uprawiają do merytorycznego rozpoznania sprawy. Do warunków formalnych należy przede wszystkim złożenie środka zaskarżenia w odpowiednim terminie.
W niniejszej sprawie termin do złożenia odwołania wynosił 14 dni od dnia doręczenia pełnomocnikowi Skarżącej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, co wynika z treści art. 223 § 2 pkt 1 O.p.
Z akt sprawy wynika, że decyzja organu I instancji z dnia [...] września 2014 r., zawierająca stosowne pouczenie o możliwości wniesienia odwołania w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, została doręczona w dniu 22 września 2014 r.
W związku z powyższym termin do realizacji uprawnienia wynikającego z przepisów art. 223 § 2 pkt 1 O.p., tj. wniesienia odwołania, upłynął z końcem dnia 6 października 2014 r.
Biorąc pod uwagę, że pełnomocnik Skarżącej odwołanie złożył za pośrednictwem poczty w dniu 8 października 2014 r., bezspornym jest, iż w niniejszej sprawie nastąpiło uchybienie terminowi, tj. Strona nie dokonała czynności, o której wyżej mowa w ustawowym terminie, co oznacza, że uchybienie to niweczy możliwość kontynuowania postępowania podatkowego w sposób, który pozwalałby na rozpatrzenie odwołania.
W związku z powyższym oraz z uwagi na fakt, że odrębnym postanowieniem z dnia [...] listopada 2014r. DIS odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od wskazanej wcześniej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, to w tych okolicznościach faktycznych DIS jako organ II instancji nie mógł przystąpić do merytorycznego rozpoznania sprawy i oceny rozstrzygnięcia organu I instancji, co do jego istoty, ale był zobowiązany - stosownie do art. 228 § 1 pkt 2 i 223 § 2 pkt 1 O.p. stwierdzić, że odwołanie od decyzji zostało złożone z uchybieniem terminu.
W tym stanie rzeczy Sąd nie dopatrując się wskazanych w skardze naruszeń, a także innych uchybień, które należało wziąć pod rozwagę z urzędu, a które mogłyby dawać podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło