III SA/Wa 1875/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący asesor WSA Konrad Aromiński po rozpoznaniu w dniu 29 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi B.N. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 3594/17 postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania Postępowanie prowadzone przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie pod sygn. akt III SA/Wa 3594/16 zostało wszczęte skargą B.N. (dalej: "Skarżący") z dnia 27 września 2017 r. W piśmie tym została podana wartość przedmiotu zaskarżania w kwocie 15 849 067 zł. Wartość ta była zgodna z podaną przez organ administracji publicznej w odpowiedzi na tę skargę. Ze względu na to, że wartość przedmiotu zaskarżania była niesporna pomiędzy stronami, w uwagach do zarządzenia wstępnego Przewodniczącego Wydziału III tut. Sądu z dnia 3 listopada 2017 r. wskazaną wyżej kwotę przyjęto jako wartość przedmiotu zaskarżania w tej sprawie. W konsekwencji — stosownie do regulacji wynikającej z § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi — wpis stosunkowy obliczono na kwotę 100000 zł. W rezultacie sprawdzenia w Rejestrze Opłat Sądowych tut. Sądu ustalono, że wskazany wyżej wpis sądowy od skargi nie został uiszczony przy jej wniesieniu do tut. Sądu. W związku z tym wezwano stronę skarżącą do jego uiszczenia poprzez doręczenie pełnomocnikowi strony skarżącej odpisu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III tut. Sądu z dnia 10 listopada 2017 r. Od powołanego wyżej zarządzenia strona skarżąca nie wniosła środków odwoławczych i należny wpis uiściła w terminie, więc powołane wyżej zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu uprawomocniło się. Postępowanie sądowoadministracyjne zainicjowane wniesieniem wskazanej wyżej skargi zakończyło się przed tut. Sądem postanowieniem z dnia 3 lipca 2018 r., umarzającym postępowanie. Następnie Skarżący, działając przez pełnomocnika — adw. A.T. (dalej: "Pełnomocnik"), wniósł przedmiotową skargę o wznowienie postępowania zakończonego powołanym wyżej prawomocnym postanowieniem tut. Sądu z dnia 3 lipca 2018 r. (sygn. akt III SA/Wa 3594/17). W przedmiotowej skardze o wznowienie postępowania Pełnomocnik wskazał następujący adres do doręczeń: "[...]". Jednocześnie w piśmie tym Pełnomocnik nie podał wartość przedmiotu zaskarżania. W uwagach do zarządzenia wstępnego Przewodniczącej Wydziału III tut. Sądu z dnia 10 sierpnia 2021 r., wskazano wpis stosunkowy na kwotę 50000 zł. W rezultacie sprawdzenia w Rejestrze Opłat Sądowych tut. Sądu ustalono, że wskazany wyżej wpis sądowy od przedmiotowej skargi o wznowienie postępowania nie został uiszczony przy jej wniesieniu do tut. Sądu. W konsekwencji powyższego, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III tut. Sądu z dnia 30 sierpnia 2021 r., przy piśmie z dnia 31 sierpnia 2021 r., za pośrednictwem operatora pocztowego przesyłką poleconą wysłano do Pełnomocnika na wskazany wyżej adres do doręczeń odpis powołanego wyżej zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Wskazana wyżej przesyłka została doręczona przez operatora pocztowego na wskazany wyżej adres do doręczeń w dniu 6 września 2021 r., co zostało potwierdzone zarówno na stronie przedniej zwrotnego potwierdzenia odbioru podpisem osoby odbierającej tę przesyłkę — A.B., z podaniem daty doręczenia przypadającej na ten dzień, a ponadto odciskiem stempla pocztowego z tą samą datą, jak i na stronie tylnej tego dokumentu — drugim popisem wskazanego wyżej odbiorcy (ze wskazaniem, że jest to upoważniony pracownik) i podpisem osoby doręczającej/wydającej tę przesyłkę odbiorcy, z podaniem tej samej daty. Jednocześnie zarówno na stronie recto, jak i verso tego dokumentu znajduje się pieczątka z danymi spółki pod firmą W. spółka komandytowa z adresem zgodnym z wskazanym wyżej adresem do doręczeń podanym przez Pełnomocnika w przedmiotowej skardze o wznowienie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: ,,p.p.s.a."), od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem takim jest w szczególności skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 in fine p.p.s.a.). Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne (art. 231 p.p.s.a.), jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Wysokość oraz szczegółowe zasady pobierania wpisu określa powołane wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. Co do zasady, opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie (art. 219 § 1 p.p.s.a.). Zarazem stosownie do treści art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata sądowa, którą jest m.in. wpis sądowy (art. 212 § 1 p.p.s.a.). Przy czym jeśli należny wpis sądowy nie został uiszczony, wzywa się wnoszącego skargę o wznowienie postepowania do jego uiszczenia w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania (art. 220 § 1 zd. 2 p.p.s.a.). Natomiast w myśl art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga o wznowienie postepowania, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Z kolei zgodnie z obowiązującą w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą oficjalności doręczeń, przewidzianą w art. 65 § 1 p.p.s.a., sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione przez sąd osoby lub organy albo za pomocą środków komunikacji elektronicznej, na warunkach określonych w art. 74a p.p.s.a. Przy czym do doręczania pism w postępowaniu sądowym przez operatora pocztowego, stosuje się tryb doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym, jeżeli przepisy rozdziału 4 działu III p.p.s.a. nie stanowią inaczej (art. 65 § 1 p.p.s.a.,) Natomiast zgodnie z art. 67 § 5 p.p.s.a., jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonać tym osobom. Przy czym jeżeli doręczenia dokonuje się w miejscu pracy, można doręczyć pismo osobie upoważnionej do odbioru pism (art. 72 § 2 p.p.s.a.). W świetle ugruntowanego stanowiska prezentowanego w doktrynie postępowania sądowoadministracyjnego, profesjonalnym pełnomocnikom (adwokatowi, radcy prawnemu, rzecznikowi patentowemu, doradcy podatkowemu) wykonującym zawód w ramach prowadzonych przez siebie kancelarii należy doręczać pisma sądowe w trybie przewidzianym dla osób fizycznych (art. 67 § 1 p.p.s.a.) z możliwością wykorzystania trybu doręczenia zastępczego określonego w art. 72 p.p.s.a. (J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz; wyd. 5, 2011 r.; komentarz do art. 67, teza nr 6; system informacji prawej Lex). Powyższe stanowisko doktryny ma swój wyraz także w orzecznictwie NSA. W szczególności należy zwrócić w tym względzie uwagę na postanowienie NSA z dnia 23 marca 2017 r. (sygn. akt I OZ 637/17), które zapadło na gruncie analogicznego stanu faktycznego do zaistniałego w niniejszym postpowaniu. Mianowicie w sprawie tej niewątpliwe było, że korespondencja została skierowana na prawidłowy adres, pod którym działalność gospodarczą prowadziło kilka podmiotów (kancelarii prawnych, w tym kancelaria adwokacka pełnomocnika procesowego strony tego postępowania sądowoadministracyjnego). Wątpliwości także nie nasuwało ustalenie tożsamości osoby, która odebrała przesyłkę. Natomiast z punktu widzenia niniejszego postępowania nieistotna jest okoliczność czy ta osoba była, czy też nie pracownikiem kancelarii Pełnomocnika., a jeśli tak, to czy była przez niego do tego formalnie upoważniona. Jak wynika z uzasadnienia powołanego wyżej orzeczenia NSA, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że doręczenie dokonane w miejscu pracy adwokata, jakim jest jego kancelaria, do rąk osoby uprawnionej do odbioru pism jest doręczeniem prawidłowym w świetle wskazanych wyżej przepisów. Upoważnienie do odbioru pism sądowych nie musi być udzielone na piśmie, można poprzestać na formie ustnej, można go też udzielić w sposób dorozumiany. Dokonanie tej czynności nie wymaga bowiem zachowania żadnej szczególnej formy, a udzielenia takiego upoważnienia można domniemywać na podstawie innych czynności i zachowań, takich jak na przykład wcześniejsze lub późniejsze wielokrotne odbieranie przez daną osobę pism i niekwestionowanie (w innych wypadkach) skuteczności takich doręczeń przez stronę, zakres czynności pracownika, który odebrał korespondencję. W ocenie NSA należy wziąć pod uwagę ponadto, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, uchybienia pracownika lub uprawnionego organu przy odbiorze korespondencji nie mogą rzutować na skuteczność doręczenia. Skutki takich uchybień obciążają bowiem adresata. Wybór pracowników, jak i ustanawianie pełnomocników, jest sprawą wewnętrznej organizacji danego podmiotu gospodarczego i odpowiedzialności za podejmowane w tym zakresie decyzje nie można przenosić na inne osoby fizyczne lub prawne. Wielokrotnie wyraźnie podkreślono, że profesjonalny podmiot gospodarczy (jakim niewątpliwie jest adwokat prowadzący kancelarię) powinien tak zorganizować pracę biura (kancelarii), aby korespondencja trafiała do rąk osoby uprawnionej. Nie do przyjęcia jest nałożenie na organ doręczający obowiązku sprawdzania za każdym razem, czy kwitujący odbiór przesyłki posiada formalne upoważnienie do obioru pism. Zapewnienie prawidłowego funkcjonowania kancelarii prawnej nakłada obowiązek podjęcia takich działań organizacyjnych, aby wykluczyć możliwość odbioru przesyłek przez osoby nieuprawnione — por. cytowane postanowienie NSA z dnia 23 marca 2017 r. (sygn. akt I OZ 637/17), jak również powołane tam orzecznictwo i literaturę przedmiotu. W niniejszej sprawie w sposób prawidłowy wezwano do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Zawarto również pouczenie o skutkach niewykonania wskazanego wyżej zarządzenia, tj. wskazano na rygor w postaci odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. Jak odnotowano wcześniej, wskazane wyżej wezwanie zostało doręczone w dniu 6 września 2021 r. na adres do doręczeń wskazany przez Pełnomocnika w przedmiotowej skardze o wznowienie postępowania. W związku z powyższym siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego od przedmiotowej skargi o wznowienie postępowania upłynął w dniu 13 września 2021 r. W konsekwencji uznać należy, że w niniejszej sprawie w ustawowym terminie nie uiszczono wskazanego wyżej wpisu sądowego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.