III SA/Wa 188/20
WyrokWSA w Warszawie2020-04-27
Skład orzekający: Marta Waksmundzka-Karasińska, Piotr Dębkowski, Waldemar Śledzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia może zostać wydane, jeśli organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu do wniesienia tego zażalenia?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia, ponieważ zażalenie zostało wniesione po terminie. Odmowa przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia przez organ odwoławczy wyklucza możliwość uwzględnienia tego zażalenia, co uzasadnia wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi.Stan faktyczny
Spółka M. sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego (NUS) przedłużające termin zwrotu VAT. Spółka wniosła zażalenie z uchybieniem terminu, a następnie złożyła wniosek o przywrócenie terminu. DIAS stwierdził uchybienie terminu i odmówił przywrócenia terminu. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących stwierdzenia uchybienia terminowi i przekazania zażalenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, Sędziowie asesor WSA Piotr Dębkowski (sprawozdawca), sędzia WSA Waldemar Śledzik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie o przedłużeniu terminu dokonania zwrotu podatku od towarów i usług za czerwiec 2019 r. oddala skargę
Postanowieniem z [...] września 2019 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. (dalej NUS), wydanym wobec M. M. sp. z o.o. z/s w W. przedłużył termin zwrotu podatku od towarów i usług za czerwiec 2019 r. do 31 stycznia 2020 r. W treści postanowienia strona została pouczona o prawie wniesienia zażalenia do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej DIAS) w terminie 7 dni za pośrednictwem organu pierwszej instancji. Postanowienie doręczono spółce 19 września 2019 r.
Pismem z 24 września 2019 r. (złożonym w [...] Urzędzie Skarbowym w W. 21 października 2019 r.) spółka wniosła zażalenie na postanowienie NUS.
Ponadto, pismem z 21 października 2019 r. (złożonym w [...] Urzędzie Skarbowym w W. 21 października 2019 r.) spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia.
Postanowieniem z [...] listopada 2019 r., wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z 223 § 1 i art. 239 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej Op), DIAS stwierdził, że zażalenie wniesione zostało z uchybieniem terminu.
W uzasadnieniu DIAS wskazał, że termin do wniesienia wspomnianego środka odwoławczego upływał w tej sprawie 26 września 2019 r. Zażalenie wniesione 21 października 2019 r. okazało się zatem spóźnione. DIAS podkreślił, że w odrębnym postanowieniu z [...] listopada 2019 r. odmówiono również stronie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Nie było więc możliwości odstąpienia od wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienie zażalenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie spółka wniosła o uchylenie postanowienia DIAS w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Strona zarzuciła DIAS naruszenie:
1) art. 162 § 1 i 2 Op, poprzez niewłaściwe zastosowanie i niezasadne stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia;
2) art. 170 § 1 i 2 Op, poprzez niewłaściwe zastosowanie i brak przekazania zażalenia przez NUS do DIAS;
DIAS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej Ppsa) sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, a także postanowienie, rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stosownie natomiast do art. 120 Ppsa, w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Zgodnie z art. 236 § 2 pkt 1 Op, zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. Na podstawie art. 239 Op, w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Stosownie do art. 223 § 1 Op, odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję.
W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że właściwym organem odwoławczym, do którego należało wnieść zażalenie był DIAS, zaś organem, w którym należało złożyć ów środek odwoławczy był NUS. Z wydruku "śledzenia" przesyłki zawierającej zażalenie, nadanej 24 września 2019 r., wynika, że próba jej doręczenia, odmowa przyjęcia przez NUS oraz zwrot do nadawcy nastąpił 25 września 2019 r. W ocenie Sądu, NUS miał prawo tak postąpić, gdyż na kopercie oraz zwrotnym potwierdzeniu odbioru, jako adresata przesyłki, wskazano DIAS. Odmowa przyjęcia przesyłki była zatem uzasadniona. NUS nie miał podstaw by uznać, że przesyłka nie jest kierowana do innego organu. Co więcej, doręczyciel nie miał podstaw faktycznych, aby wydać przesyłkę innemu podmiotowi, niż wskazanemu na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru.
Nie można zatem twierdzić, że w dniu nadania przesyłki, tj. 24 września 2019 r. zażalenie zostało skutecznie wniesione do DIAS za pośrednictwem NUS. Nastąpiło to dopiero 21 października 2019 r., kiedy to przesyłkę złożono osobiście w siedzibie organu pierwszej instancji, zaś ów organ nie miał już wątpliwości, że przesyłka jest kierowana do niego.
Ponadto, w stanie faktycznym tej sprawy nie znajdowały zastosowania art. 170 § 1 i 2 Op.
Zgodnie bowiem z art. 170 § 1 Op, jeżeli organ podatkowy, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, powinien niezwłocznie przekazać je organowi właściwemu, zawiadamiając o tym wnoszącego podanie. Stosownie zaś do art. 170 § 2 Op, podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem terminu określonego przepisami prawa uważa się za wniesione z zachowaniem terminu.
W ocenie Sądu, w dniu 24 września 2019 r. nie wystąpiła sytuacja wniesienia podania (zażalenia) do niewłaściwego organu, gdyż w ogóle nie doszło do wniesienia podania. Podanie nie może zostać uznane za wniesione, jeśli nie zostało w ogóle doręczone adresatowi. Powyższe przepisy miałyby zastosowanie, gdyby organ podatkowy otrzymał podanie, zaś zapoznawszy się z jego treścią, wobec uznania się za niewłaściwy, przesłał je organowi właściwemu. Taka sytuacja wystąpiłaby np., gdyby zażalenie dotarło bezpośrednio do DIAS, albowiem organem właściwym do jego przyjęcia i podjęcia czynności w fazie międzyinstancyjnej był NUS. W sprawie niniejszej, w dniu 24 września 2019 r. zażalenie nie zostało w ogóle doręczone, a zatem nie zostało wniesione do jakiekolwiek organu. Powyższa data, nie mogła zatem zostać uznana jako dzień wniesienia zażalenia w oparciu o art. 170 § 1 i 2 Op.
Stąd zarzut naruszenia powyższych przepisów należało uznać za nieuprawniony.
W konsekwencji Sąd stwierdza, że zasadnie przyjęto za datę wniesienia zażalenia dzień 21 października 2019 r. To z kolei sprawia, że zażalenie okazało się spóźnione, gdyż termin do jego wniesienia upłynął 26 września 2019 r.
Sąd pragnie również zauważyć, że w stosunku do skarżącego zapadły dwa postanowienia, a mianowicie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, oraz odmawiające przywrócenia wspomnianego terminu. Należy odnotować, że DIAS wydając te postanowienia dysponował już wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Oba wymienione akty zostały wydane 20 listopada 2019 r.
Zdaniem Sądu, jeśli strona wnosi zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, to wówczas organ stwierdza w formie postanowienia, czy ów termin przywraca. Jeśli termin został uchybiony i nie został przywrócony, wówczas organ wydaje postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia. W doktrynie wskazuje się bowiem, że uwzględnienie prośby o przywrócenie terminu wyłącza możliwość wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por. A. Kabat [w:] S. Babiarz, B. Dauter, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, J. Rudowski - Ordynacja podatkowa, Komentarz, Warszawa 2017, s.1213; B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, P. Borszowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki - Ordynacja podatkowa, Komentarz, Wrocław 2017, s. 1311).
Zważywszy natomiast na fakt, że DIAS w postanowieniu z [...] października 2019 r. w pełni zasadnie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia (vide wyrok tut Sądu w sprawie III SA/Wa 189/20), nie było podstaw do uchylania zaskarżonego postanowienia z uwagi na stwierdzenie uchybienia terminowi, który został następnie przywrócony.
Tytułem uzupełnienia należy dodać, że zarzut naruszenia art. 162 § 1 i 2 Op okazał się w tej sprawie chybiony. Kwestia wystąpienia przesłanek do przywrócenia terminu stanowiła bowiem przedmiot oceny organu w innym akcie administracyjnym, poddanym kontroli w sprawie III SA/Wa 189/20.
Ze względu na powyższe okoliczności skarga okazała się bezzasadna i należało orzec o jej oddaleniu na podstawie art. 151 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło