III SA/Wa 1882/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik, po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2014 r., Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 r. postanawia: wstrzymać wykonanie decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] A. M. (zwana dalej "Skarżącą") wniosła w niniejszej sprawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2014 r. [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 r. We wskazanej skardze Skarżąca wniosła również o wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] , która na skutek odwołania wniesionego przez Skarżącą została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2014 r. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku Skarżąca wskazała, iż kwota, na jaką opiewa decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] lipca 2013 r., to bez mała 500.000 zł. Natomiast jedynym dochodem Skarżącej jest minimalne wynagrodzenie za pracę. Biorąc pod uwagę fakt, iż z tej kwoty Skarżąca ponosi koszty swego utrzymania, w tym ratę kredytu hipotecznego obciążającego zamieszkiwany przez nią lokal (w tym zakresie pomocy udzielają rodzice Skarżącej), oczywiste jest zdaniem Skarżącej, że jej dochody nie pozwalają na uregulowanie należności na jaką opiewa decyzja ani w bliższej, ani w dalszej przyszłości. Skarżąca wskazała też, że w sytuacji gdy urząd skarbowy zainicjuje postępowanie egzekucyjne to utraci ona nie tylko dach nad głową, ale i możliwość spłacania kredytu hipotecznego. Natomiast w takiej sytuacji bank, który udzielił Skarżącej kredytu z pewnością wypowie go, co w konsekwencji spowoduje, że Skarżącą będą obciążały kwoty znacznie przekraczające 1 milion złotych. Skarżąca podkreśliła także, że nawet w sytuacji pozytywnego rozpatrzenia jej skargi, skutków egzekucji nie będzie można cofnąć, albowiem wobec banku, który udzielił jej kredytu hipotecznego, będzie ona zobowiązana zapłacić kwotę znacznie wyższą niż kwota, jaką Skarżąca byłaby zobowiązana zwrócić, gdyby kredyt spłacała terminowo, uwzględniwszy przy tym zwrot kwoty zwróconej przez urząd skarbowy. Ponadto Skarżąca utraci jedyny składnik majątkowy, tj. mieszkanie zabezpieczone hipoteką, którego wartość w chwili obecnej z uwagi na uwarunkowania rynkowe, jest dużo mniejsza niż ciążący na nim kredyt. Skarżąca zwróciła też uwagę, że lokal mieszkalny, o ile skierowana zostanie do niego egzekucja, nie pokryje nie tylko należności podatkowych, ale także zaciągniętego kredytu na jego zakup. Skarżąca zostanie natomiast z ogromnym długiem. W tej sytuacji, zdaniem Skarżącej, nie tylko zostanie wyrządzona jej znaczna szkoda, ale również skutki jakie zaistnieją będą miały niewątpliwie charakter nieodwracalny w rozumieniu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a." Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Natomiast art. 61 § 3 p.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z analizy treści przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że przesłankami wstrzymania wykonania decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Należy również zwrócić w tym miejscu uwagę, że wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania decyzji, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, iż o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Podkreślić należy, iż instytucja wstrzymania wykonania decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Wniesienie wniosku nie oznacza jednak automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej. Sąd ocenia jedynie, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej Sąd stwierdził, że argumenty i okoliczności przytoczone przez Skarżącą we wniosku dają podstawy do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji Sąd wziął pod uwagę wysokość zobowiązania podatkowego, którego decyzja ta dotyczy. Kwota zobowiązania podatkowego wynikająca z zaskarżonej decyzji wynosi bowiem około 500.000 zł, co jest kwotą znaczną, szczególnie w zestawieniu z wysokością osiąganego obecnie przez Skarżącą wynagrodzenia za pracę, które według jej oświadczenia złożonego w toku postępowania w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy równe jest ustawowo określonemu minimalnemu wynagrodzeniu za pracę. Rozpatrując zasadność przedmiotowego wniosku Skarżącej Sąd podzielił pogląd Skarżącej, iż wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić ją na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i wyrządzić jej poważną szkodę, poprzez brak możliwości zaspokojenia bieżących potrzeb oraz spłaty zobowiązań kredytowych zaciągniętych na cele mieszkaniowe, a w konsekwencji utraty mieszkania. Zważyć bowiem należy w tym miejscu na pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2014 r. (II GSK 1020/14, LEX 1467667), zgodnie z którym: "każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności jest dolegliwością finansową, wpływającą w określony sposób na funkcjonowanie zobowiązanego do zapłaty kary, jednak co do zasady nie oznacza to wyrządzenia szkody, poza tym ma niewątpliwie charakter odwracalny. W tej sytuacji obowiązkiem wnioskodawcy jest wykazanie, że na skutek zapłaty spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot zapłaconej dobrowolnie bądź wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami". Skarżąca wskazywała w niniejszej sprawie, iż w sytuacji gdy urząd skarbowy zainicjuje postępowanie egzekucyjne należności objętej zaskarżoną decyzją to utraci ona nie tylko dach nad głową, ale i możliwość spłacania kredytu hipotecznego. Natomiast w takiej sytuacji bank, który udzielił Skarżącej kredytu zgodnie z postanowieniami umowy kredytowej wypowie umowę kredytową, co postawi w stan wymagalności całość kredytu, a w konsekwencji spowoduje, że Skarżąca będzie zobowiązana do zapłaty należności znacznie przekraczającej 1 milion złotych, tj. o wiele więcej niż w sytuacji gdyby spłacała wskazany kredyt zgodnie z pierwotnie ustalonym harmonogramem spłaty. Zdaniem Sądu, biorąc pod uwagę przedstawione przez Skarżącą okoliczności, jak również pogląd wyrażony w powołanym powyżej postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego należy uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji może wyrządzić dla Skarżącej znaczą szkodę oraz spowodować trudne do odwrócenia skutki, gdyż na skutek przymusowego wyegzekwowania od Skarżącej spornej kwoty grozi jej szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty tej kwoty. Zauważyć bowiem, że - jak wskazuje Skarżąca - nawet w sytuacji pozytywnego rozpatrzenia jej skargi, skutków egzekucji nie będzie można cofnąć, albowiem wobec banku, który udzielił jej kredytu hipotecznego, będzie ona zobowiązana zapłacić kwotę znacznie wyższą niż ta, jaką byłaby ona zobowiązana zapłacić, gdyby kredyt spłacała terminowo i zgodnie z harmonogramem. W konsekwencji należy więc uznać, iż zapłata czy też przymusowe wyegzekwowanie od Skarżącej spornej kwoty zobowiązania podatkowego, tj. około 500.000 zł spowoduje dla niej szkodę, której rozmiary przekroczą zwykłe następstwa zapłaty tej kwoty – w realiach niniejszej sprawy Skarżąca wskazuje, iż będzie to m.in. konieczność zapłaty ponad 1 mln zł z tytułu postawionego w stan natychmiastowej wymagalności zobowiązania kredytowego. Wobec powyższego, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w postanowieniu.