III SA/Wa 1892/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, , po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2006r. do grudnia 2007r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych T.F. (dalej zwany: "Skarżącym") wniósł na formularzu z 9 lipca 2012r. o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu oświadczył, że jego jedynym dochodem są wpływy z działalności gospodarczej D. T. F. w wysokości 2000-2500 zł brutto miesięcznie. Z uwagi na problemy z wyegzekwowaniem zobowiązań zysk z tej działalności z trudem wystarcza na zaspokojenie potrzeb życiowych i spłatę kredytów. Gospodarstwo domowe prowadzi samotnie, nie posiada oszczędności, wartościowych ruchomości i nieruchomości. Skarżący - w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z 11 lipca 2012r. o załączenie wyciągów z rachunków bankowych, w tym związanych z działalnością gospodarczą, zestawienie faktur VAT, zestawienie dochodów i wydatków - wskazał, że Urząd Skarbowy W. zajął [...] lipca 2012r. konto jego firmy, egzekwując kwoty wynikające z decyzji oraz załączył dokumentację zajęcia egzekucyjnego. Referendarz Sądowy postanowieniem z 8 sierpnia 2012r. odmówił Skarżącemu przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W sprzeciwie z 8 sierpnia 2012r. od ww. postanowienia Skarżący podniósł, że odmowa przyznania mu prawa pomocy narusza publiczne prawo podmiotowe - ograniczając możliwość dostępu do Sądu. Zdaniem Skarżącego pełna dokumentacja dotyczącą zabezpieczeń dokonanych przez organ została przedstawiona, zaś Skarżący nie ma możliwości korzystania z środków pochodzących z działalności gospodarczej, które stanowią jego źródło utrzymania. Skarżący w odpowiedzi na wezwanie Sądu z 28 sierpnia 2012r. nadesłał wyciągi z rachunku bankowego swojej firmy z 30 kwietnia 2012r. oraz z rachunku bankowego Skarżącego za okres od 30 kwietnia do 30 czerwca 2012r., rozliczenie dochodu za styczeń – grudzień 2011r. Zwrócił się ponadto o wyznaczenie dodatkowego siedmiodniowego terminu na skompletowanie pozostałych dokumentów. Skarżącemu 17 września 2012r. przedłużono termin do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń do 28 września 2012r., ale mimo upływu terminu, Skarżący nie nadesłał żadnych dodatkowych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012r., poz. 270 – zwanej dalej: "P.p.s.a."), stronie może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Celem instytucji "prawa pomocy" występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. W konsekwencji, przyznanie prawa pomocy może mieć miejsce w przypadkach wyjątkowych kiedy to spełnione zostaną określone przesłanki. Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Powinien więc spełnić przesłankę, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. - wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przepis ten przenosi wprost na stronę ciężar wykazania przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy, a informacje pochodzące od strony, które dotyczą jej możliwości płatniczych, powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była ocena rzeczywistej kondycji finansowej strony. W interesie Skarżącego – którego przy rozpatrywaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy dwukrotnie wzywano do przedłożenia stosownych dokumentów - leży przedłożenie wszelkich możliwych dokumentów źródłowych oraz przedstawienie wszelkich okoliczności przemawiających za pozytywnym rozpoznaniem wniosku (por. postanowienie NSA z 31 marca 2005r. sygn. akt I FZ 63/05, niepubl.). Ocena przytoczonych przez Skarżącego okoliczności, jak również załączonych dokumentów należy zaś do Sądu. Skarżący, z uwagi na niepełne wykonanie dwukrotnego wezwania do przedłożenia stosownych dokumentów, jak również nie skorzystanie z przedłużonego przez Sąd, na wniosek Skarżącego, terminu na złożenie dokumentów źródłowych i dodatkowych wyjaśnień, uniemożliwił Sądowi ocenę sytuacji majątkowej Skarżącego. Skarżący nie nadesłał ani deklaracji podatkowych za 2011r. ani zestawienia faktur VAT za ostatnie 3 miesiące, nie wskazał też wydatków, jakie ponosił przez ostatnie 3 miesiące. Sąd stwierdza, że stosownie do art. 255 P.p.s.a. tryb wezwania do przedstawienia określonych informacji lub dokumentów źródłowych uruchamiany jest wtedy, gdy dane zawarte we wniosku są niewystarczające lub budzą wątpliwości. Nie skorzystanie przez Skarżącego ze stworzonej przez Sąd ww. możliwości, powoduje, iż materiał, którym dysponuje Sąd, pozostaje niekompletny, a wątpliwości co do oświadczeń strony nie zostają wyjaśnione. Subiektywne przekonanie Skarżącego o zasadności jego wniosku, przy równoczesnym nieodniesieniu się do kwestii uznanych przez Sąd za niewystarczająco wykazane, powoduje, iż wniosku nie można uwzględnić (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2009r. sygn. akt I FZ 385/09). Inaczej mówiąc skoro przepis art. 246 P.p.s.a. przenosi na Skarżącego obowiązek wykazania w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki przyznania mu prawa pomocy, a Skarżący z obowiązku tego się nie wywiązał, pomoc nie może zostać udzielona. Skoro Skarżący, nie wypełnił przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 255 P.p.s.a., należało uznać, że nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Brak jest więc podstaw dla pozytywnego załatwienia wniosku. Sąd, mając na względzie powyższą argumentację, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.