III SA/Wa 1893/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T.F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2006 roku do grudnia 2007 roku postanawia wniosek o przyznanie prawa pomocy pozostawić bez rozpoznania W skardze kasacyjnej Skarżący T.F. zawarł wniosek o zwolnienie go w całości od kosztów sądowych. W związku z tym pismem z 23 stycznia 2014 r. wezwano pełnomocnika Skarżącego do nadesłania wypełnionego formularza PPF w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jednocześnie zobowiązano go do złożenia - w tym samym terminie - wskazanych w piśmie dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów Skarżącego. Wraz z wezwaniem, o którym mowa wyżej, przesłano mu formularz PPF. Wezwanie to doręczono pełnomocnikowi Skarżącego w dniu 28 stycznia 2014 r. Zakreślony w wezwaniu siedmiodniowy termin upływał więc w dniu 4 lutego 2014 r. (wtorek). W tym właśnie dniu pełnomocnik Skarżącego nadał na poczcie wniosek o przedłużenie terminu na wykonanie powyższego wezwania o kolejne 14 dni, motywując to utrudnionym kontaktem ze swoim klientem. Nie przesłał natomiast żądanego formularza. Zarządzeniem z 28 lutego 2014 r. przedłużono termin sądowy do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń do 14 marca 2014 r. W piśmie z 13 marca 2014 r. Skarżący poinformował, że nie posiada żadnych stałych źródeł dochodu, w tym zasiłku dla bezrobotnych. Skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej. Nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności. Prowadzone przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z powodu braku majątku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Postępowanie o przyznanie prawa pomocy wszczynane jest na wniosek strony, o czym stanowi art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako: "P.p.s.a.". Wniosek ten składa się na urzędowym formularzu. Wymóg ten wynika z art. 252 § 2 P.p.s.a. Wzory formularzy określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245). Stosownie do § 1 tego rozporządzenia wniosek o przyznanie prawa pomocy osoba fizyczna składa na formularzu oznaczonym symbolem "PPF", osoba prawna zaś (lub inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej) na formularzu oznaczonym symbolem "PPPr". W literaturze przedmiotu podkreśla się, że wprowadzenie do postępowania sądowoadministracyjnego urzędowego formularza podyktowane jest potrzebą stosowania jednolitych kryteriów dla wszystkich podmiotów ubiegających się o prawo pomocy, a ponadto wymuszeniem na wnioskodawcy zawarcia we wniosku informacji niezbędnych do podjęcia rozstrzygnięcia (B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, LexisNexis 2009, s. 651). Skutki prawne niezłożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu reguluje art. 257 P.p.s.a. Stanowi on, że wniosek, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 21 kwietnia 2008 r. (sygn. akt I OPS 1/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl) sankcję tę stosuje się po bezskutecznym wezwaniu strony – w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 257 P.p.s.a. - do złożenia wniosku na urzędowym formularzu. Nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie takie wezwanie do pełnomocnika Skarżącego skierowano. Wysłano mu również formularz PPF. Wbrew wezwaniu nie nadesłał on jednak tego formularza. Z tych względów wniosek o przyznanie prawa pomocy, zawarty w skardze kasacyjnej należało pozostawić bez rozpoznania na podstawie art. 257 oraz art. 254 § 1 P.p.s.a. Bez wpływu na powyższe rozstrzygnięcie pozostaje fakt wydania w niniejszej sprawie zarządzenia z 28 lutego 2014 r. Na mocy tego zarządzenia przedłużono bowiem wyłącznie termin sądowy do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń. Siłą rzeczy zarządzeniem tym nie można było przedłużyć terminu do złożenia formularza PPF. Termin do jego nadesłania jest bowiem terminem ustawowym i jako taki nie może być przedłużany przez Sąd, o czym pełnomocnik Skarżącego jako profesjonalista powinien był wiedzieć.