III SA/Wa 1913/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Nasierowska, , po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku V. sp. z o.o. z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi V.sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od gier za czerwiec 2010r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie V. sp. z o.o. w W. (dalej "Spółka" lub "Skarżąca") na urzędowym formularzu PPPr, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, motywując to trudną sytuacją finansową. W ubiegłym roku Skarżąca poniosła stratę w wysokości 3.627.945,39 zł. Z uwagi na zmianę stanu prawnego w zakresie gier na automatach o niskich wygranych Skarżąca nie była w stanie regulować w terminie zobowiązań podatkowych, wskutek czego prowadzone są wobec niej postępowania egzekucyjne na terenie całego kraju. Zajęto rachunki bankowe oraz udziały w innej spółce. Skarżąca próbuje równoważyć koszty zwiększonych należności podatkowych poprzez obniżkę kosztów funkcjonowania firmy. Jako uzasadnienie wniosku Skarżąca powołała postanowienie referendarza sądowego WSA w Bydgoszczy przyznające jej prawo pomocy. Wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi [...] zł, zaś wartość środków trwałych [...] zł. Na rachunku bankowym Skarżącej widnieje saldo debetowe w wysokości 21.260,58 zł. Skarżąca przedstawiła wyciąg bankowy, bilans na dzień 31 grudnia 2010 r., rachunek zysków i strat oraz wspomniane postanowienie. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżąca przesłała zeznanie podatkowe za 2010 r. oraz deklaracje VAT-7 za kwiecień, maj oraz czerwiec 2011 r. Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2011 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca złożyła od powyższego postanowienia sprzeciw w ustawowym terminie. W jego uzasadnieniu wskazała, że jej rachunek bankowy wykazuje saldo debetowe, a jej zadłużenie zwiększa się. Działalność prowadzona przez Spółkę wykazuje straty, co dokumentuje rachunek zysków i strat za pierwszy kwartał 2011r. Z uwagi na fakt, że możliwość uiszczenia przez Spółkę wpisu należy oceniać na moment wezwania jej do wykonania tego obowiązku, należy uznać, że Spółka wykazała, iż nie dysponuje takimi środkami. Ponadto posiadany przez Spółkę majątek nie może zostać spieniężony, gdyż stanowią go w przeważającej części automaty do gier o niskich wygranych, które w wyniku wprowadzenia nowych przepisów mogą być eksploatowane jedynie do czasu wygaśnięcia udzielonego zezwolenia. Z uwagi na fakt, że nowe zezwolenia nie będą wydawane, ewentualni nabywcy nie mogliby eksploatować zakupionych automatów, stąd popyt na ten składnik majątku Spółki jest obecnie zerowy, co oznacza, że majątek ten jest z ekonomicznego punktu widzenia bezwartościowy, gdyż na wolnym rynku nie znajdzie żadnego nabywcy. Co więcej sprzedaż majątku trwałego, który w chwili obecnej jest jedynym źródłem dochodu Skarżącej, pomijając brak faktycznej możliwość zbycia posiadanych rzeczowych składników majątku, w oczywisty sposób doprowadziłby do jej niewypłacalności, uniemożliwiając dalsze istnienie w obrocie gospodarczym. Spółka podkreśliła, że biorąc pod uwagę ilość zarejestrowanych w chwili obecnej w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie spraw (wskazując, że analogiczne sprawy Spółka prowadzi przez sądami administracyjnymi na terenie całego kraju), i łączną wysokość wpisów we wszystkich sprawach, tj. 21.020 zł, należy uznać, że Spółka nie jest w stanie uiścić wpisu w niniejszej sprawie. W związku z powyższym zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm., dalej "P.p.s.a.") w/w postanowienie referendarza straciło moc i sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie zaś z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z przywołanej powyżej regulacji wynika, że strona ma przekonać sąd, iż znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia poniesienie pełnych kosztów postępowania, o czym świadczy użycie w przepisie art. 246 § 2 P.p.s.a. zwrotu "gdy wykaże". Znajduje to uzasadnienie w tym, że najszerszą wiedzę o okolicznościach mogących mieć znaczenie z punktu widzenia przesłanek przyznania prawa pomocy ma sam wnioskodawca. Wobec tego, pochodzące od niego informacje powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była kompleksowa ocena jej rzeczywistej kondycji finansowej. Zatem to w jego interesie powinno leżeć przedstawienie jak najpełniejszej informacji pozwalającej na dokonanie oceny jego możliwości płatniczych. Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do realiów rozpoznawanej sprawy Sąd uznał, że wobec ustaleń dotyczących sytuacji finansowej Spółki, złożony przez nią wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Z danych ujętych we wniosku oraz w przedłożonych dokumentach nie wynikało bowiem w sposób jednoznaczny, iż nie posiada ona środków pozwalających jej na sfinansowanie pełnych kosztów sądowych. W rozpoznawanej sprawie Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Z kolei jedynym wymaganym na tym etapie postępowania kosztem sądowym jest wpis od skargi w wysokości 4.318 zł. Skarżąca w uzasadnieniu wniosku podniosła, iż jej sytuacja finansowa jest trudna. W ubiegłym roku poniosła stratę w wysokości ponad 3,5 mln. zł. Spółka nie była w stanie terminowo uiszczać zobowiązań podatkowych, w związku z czym prowadzone są w stosunku do niej postępowania egzekucyjne. Ponadto w nadesłanym do Sądu sprzeciwie Spółka podniosła, że pomijając brak faktycznej możliwość zbycia posiadanych rzeczowych składników majątku, zbycie stałych składników majątku w celu uiszczenia wpisu, w oczywisty sposób doprowadziłby do jej niewypłacalności, uniemożliwiając dalsze istnienie w obrocie gospodarczym. W ocenie Sądu, mimo powyższych okoliczności, wniosek Skarżącej o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż Spółka, mimo podnoszonej trudnej sytuacji finansowej, w dalszym ciągu prowadzi działalność gospodarczą, a więc musi posiadać środki, umożliwiające jej kontynuowanie. Dodatkowo, wskazać należy, że jest to działalność gospodarcza o znacznych rozmiarach. Wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi bowiem [...] zł, a wartość środków trwałych [...] zł. Z zeznania podatkowego (CIT-8) za 2010 r., Spółka poniosła co prawda wysokie koszty - 226.176.510,60 zł, jednakże osiągnęła również wysokie przychody w wysokości 223.516.354,06 zł. W ocenie Sądu, powyżej przytoczone dane obrazowały skalę prowadzonej przez Spółkę działalności gospodarczej. Jak wynika z zestawienia przychodów i kosztów za wskazany okres Skarżąca poniosła stratę w kwocie ponad 2,5 mln zł. Jednakże Sąd stwierdza, że w przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie, amortyzacja majątku trwałego. Istotniejsze zatem jest to, że Spółka uzyskuje przychody z działalności gospodarczej i że przychody te kształtują się na znacznym poziomie. Odnosząc się do twierdzeń strony, iż pełny obraz sytuacji, w której się znajduje tworzą wyciągi z rachunku bankowego, na którym wykazuje saldo ujemne, wskazać należy, że pomimo wezwania ujawniła ona tylko jeden rachunek bankowy podczas, gdy choćby z uwagi na posiadanie zobowiązań z tytułu kredytów musiała posiadać jeszcze inne rachunki je obsługujące. Analiza wyciągów z tych rachunków stanowić mogłaby natomiast informacje co do tego, czy strona reguluje ciążące na niej zobowiązania kredytowe. Ponadto wskazać należy, że z przedstawionego przez Spółkę bilansu na dzień 31 grudnia 2010r. wynika, iż posiada ona należności krótkoterminowe w wysokości 14.187.659,63 zł. W związku powyższym, uznać należy, iż wartość środków, jakimi Spółka w ostatnim okresie obracała, w porównaniu z wysokością należnego w niniejszej sprawie wpisu sądowego od skargi w wysokości 4.318 zł, czyni nieuzasadnionym twierdzenia strony, iż nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Wbrew twierdzeniom Spółki, istniała możliwość wygospodarowania środków pieniężnych na opłacenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Tym bardziej podkreślenia wymaga fakt, że mimo trudnej sytuacji finansowej, Skarżąca potrafiła wygospodarować środki na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, Skarżąca jest w stanie partycypować w kosztach niniejszego postępowania, poprzez uiszczenie wpisu sądowego, którego obowiązek zapłaty nie ustępuje obowiązkowi spłaty innych zobowiązań. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 260 w związku z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.