III SA/Wa 1919/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 12 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H.K. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy - Skarżący – H. K. wniósł na urzędowym formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego. W uzasadnieniu wskazał, że sąd odebrał mu opiekę nad córką. Zobowiązany jest obecnie do płacenia alimentów w wysokości 2.000 zł miesięcznie. Wskazał, że w związku z tym wyprzedał majątek i popadł w długi. Obecnie pomagają mu rodzice, którzy również są zadłużeni. Skarżący wskazał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Wskazał, że sytuacja wymusiła na nim poszukiwanie pracy za granicą. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z córką ( ur. w [...] r.) oraz że nie posiada żadnego majątku. Skarżący oświadczył również, że jego zadłużenie z tytułu alimentów wynosi około 40.000 zł, a zadłużenie na karcie kredytowej 33.000 zł. Skarżący wskazał, że nie posiada żadnych dochodów. Na podstawie zarządzenia referendarza sądowego, wezwano Skarżącego do nadesłania zeznań podatkowych za 2014 i 2015 r., wyjawienia wszystkich źródeł utrzymania, przesłania kopii wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące, oświadczenia w przedmiocie korzystania z pomocy społecznej oraz dokumentów świadczących o posiadanych zobowiązaniach, a także wykazanie wysokości kosztów miesięcznego utrzymania. W odpowiedzi Skarżący przesłał zaświadczenie z urzędu pracy o zarejestrowaniu jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, zeznanie podatkowe za 2015 r., z którego wynika, że w 2015 r. Skarżący uzyskał dochód w kwocie 84.000 zł. nadesłał także informacje ogólne o koncie osobistym oraz informację o zadłużeniu karty kredytowej wraz z informacją o dokonanej spłacie 1.450 zł. wskazał także, że jego konto bankowe i karta kredytowa zostały zablokowane przez komornika. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji osobom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych. Instytucja ta stanowi wyjątek od generalnej zasady, zgodnie z którą strona ponosi koszty sądowe, czy też koszt wynagrodzenia jej pełnomocnika. Wskazać przy tym należy, że przyznanie prawa pomocy powoduje, że koszty związane z postępowaniem ponosi za skarżącego Skarb Państwa. W tej sytuacji, możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od szczególnie rozważnej oceny, wykazanej w treści wniosku sytuacji materialnej wnioskodawcy, tak aby jednoznacznie wynikał z niej brak środków na poniesienie kosztów postępowania. W rozpoznawanej sprawie Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie doradcy podatkowego tj. w zakresie całkowitym. Wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi 578 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. dalej – "P.p.s.a."), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że sytuacja finansowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy. W niniejszej sprawie Skarżący nie wykazał, że powyższa przesłanka została spełniona. Z informacji przedstawionych we wniosku w niniejszej sprawie, wynika, że Skarżący nie posiada żadnych dochodów i żadnego majątku. Utrzymuje się z pomocy rodziców (którzy są zadłużeni) i pracy poza granicami kraju. Jednakże wysokości uzyskiwanych dochodów nie ujawnił. Posiada także zadłużenie z tytułu alimentów 40.000 zł oraz z tytułu zadłużenia na karcie kredytowej około 33.000 zł. skarżący dokonuje spłat karty kredytowej w kwocie 1.450 zł. Powyższe budzi poważne wątpliwości. Oceniając całość oświadczeń i wyjaśnień Skarżącego, referendarz sądowy stoi na stanowisku, że Skarżący nie przedstawił w sposób rzetelny swojej sytuacji finansowej. Sprzeczności, które wynikają ze złożonych oświadczeń nie pozwalają na ocenę rzeczywistej sytuacji finansowej Skarżącego. Skarżący z jednej strony twierdzi, że nie posiada żadnych dochodów i jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, a z drugiej strony wskazuje, że pracuje za granicą jednakże dochodów nie ujawnia. Ponadto wątpliwości referendarza sądowego wzbudza również okoliczność powoływania się na pomoc rodziców. Skarżący twierdzi, że są oni zadłużeni, nie wskazuje również dochodów jakie rodzice otrzymują. Nie wiadomo więc zatem czy rodzice w ogóle są w stanie udzielić pomocy finansowej Skarżącemu. Ponadto Skarżący jak wynika z informacji o karcie kredytowej dokonuje spłat zadłużenia w wysokości 1.450 zł. Musi zatem posiadać dochody, których jednak nie ujawnił na potrzeby rozpoznania niniejszego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zauważyć należy, że w sytuacji, w której wnioskodawca nie przedstawia wszystkich okoliczności dotyczących jego sytuacji życiowej i majątkowej, bądź też przedstawia niepełne lub niejasne dane – co miało miejsce w niniejszej sprawie – to powinien liczyć się z tym, że referendarz sądowy nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania prawa pomocy. Przyznanie tego prawa jest bowiem uzależnione od przeprowadzenia rzetelnej analizy zdolności finansowej wnioskodawcy, a ta jest możliwa jedynie na podstawie wysokości rzeczywiście uzyskiwanych dochodów (posiadanych środków finansowych) i ponoszonych wydatków. Skoro w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie przedstawił w sposób rzetelny swojej sytuacji finansowej brak jest podstaw do stwierdzenia, że sytuacja, w której się znajduje wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., a tym samym uzasadnia przyznanie Skarżącemu prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.