III SA/Wa 193/08

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu (radcy prawnego i doradcy podatkowego) ze skargi M. S. na decyzję Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...] listopada 2007 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie 1. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, wnioskowanym w tej sprawie, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmuje wnioskowane przez stronę zwolnienie od kosztów sądowych oraz – ponadto - ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinien uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. 2. Wnioskiem z 8 lutego 2008 r., uzupełnionym następnie pismem z 25 lutego 2008 r. i wypełnionym formularzem PPF z tej samej daty, M. S. – dalej jako skarżący lub wnioskodawca – zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego oraz ustanowienie doradcy podatkowego. W uzasadnieniu wskazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania ze względu na jego sytuację materialną i rodzinną. W chwili obecnej pozostaje bez zatrudnienia, ponieważ przebywa na zwolnieniu lekarskim z powodu problemów z kręgosłupem i otrzymuje – tytułem zasiłku chorobowego – kwotę 600,- zł miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, że z tego powodu pozostaje na utrzymaniu żony, która prowadzi działalność gospodarczą – handel – i uzyskuje, co miesiąc dochód w wysokości 1500,- zł. Zdaniem skarżącego, większość z tej kwoty pochłaniają koszty związane z utrzymaniem mieszkania, jak czynsz – 250 zł, woda – 100,- zł, energia elektryczna – 90 zł. Pozostała kwota starcza – z trudnością – na podstawowe utrzymanie, zakup żywności, środków higieny, odzieży. Wnioskodawca nie jest w stanie, ze względu na stan zdrowia, pomóc żonie i zwiększyć dochodowość działalności. Skarżący oświadczył, że posiada mieszkanie o powierzchni 49 m.kw. Do wniosku dołączył dokumenty lekarskie poświadczające niezdolność do pracy nr [...], [...], [...], [...] i [...] Skarżący nie wykonał w całości wezwania referendarza sądowego z 14 lutego 2008 r. i nie nadesłał ani wyciągów z rachunków bankowych, ani nie przedstawił spisu swoich zobowiązań i należności. Nie przedstawił odpisów zeznań podatkowych za wskazany w wezwaniu okres czasu, ani nawet nie ustosunkował się do tych elementów wezwania, których nie dopełnił. 3. Badając akta administracyjne sprawy, której przedmiotem było postępowanie w sprawie o umorzenie postępowania prowadzonego w trybie nadzoru. Skarżący domagał się wznowienia postępowania podatkowego wobec spółki z o.o., która już nie istnieje, a w której skarżący pełnił funkcję członka zarządu. Wpis w sprawie określono na kwotę 200,- zł 4. Referendarz sądowy zauważa, że skarżący uzyskuje, podobnie jak jego żona – stały dochód: żona z tytułu działalności gospodarczej, skarżący – z tytułu zasiłku chorobowego. Jednocześnie skarżący nie wskazał żadnych nadzwyczajnych przyczyn, które uniemożliwiają mu uiszczenia wpisu od skargi z dochodu stanowiącego jego wielokrotność. Także koszty działania pełnomocnika w sprawie, ze względu na rodzaj sporu, mogą należeć do najniższych przewidzianych w ustawach korporacyjnych (por. § 14 ust.2 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu – Dz.U. Nr 163, poz. 1349, czy § 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu – Dz.U. Nr 212, poz. 2075). Wobec braku okoliczności utrudniających skarżącemu gospodarowanie wykazanymi środkami finansowymi, można by usiłować oceniać możliwości skarżącego partycypowania w ponoszeniu kosztów sądowych poprzez jego wykazaną sytuację majątkową i finansową - oczywiście gdyby skarżący przedstawił informacje o jego stanie majątkowym i finansowym, o które zwrócił się referendarz sądowy. Mając na uwadze to, że przedstawione informacje są niepełne, referendarz wzmiankuje jedynie, że z ich analizy wynika zdolność skarżącego do podjęcia czynności w celu wygospodarowania środków tak na wymagalne koszty postępowania sądowego, jak na opłacenie pomocy prawnej. Przy czym zdolność strony do prowadzenia negocjacji o uzyskanie pomocy prawnej w sprawie, w której istnieje ugruntowane orzecznictwo Sądów – jak w tej – referendarz sądowy ocenia z uwzględnieniem miernika zaradności życiowej skarżącego wynikającej z treści formułowanych pism procesowych. 5. Z tych powodów referendarz sądowy, uznał zdolność skarżącego do ponoszenia kosztów sądowych, jak też kosztów postępowania w ogóle i na podstawie art.243 § 1, art. 245 § 1 § 2 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 1 i 2 u.p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.