III SA/Wa 1952/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie Przewodnicząca Sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku V. Sp. z o.o. z siedzibą w N. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi V. Sp. z o.o. z siedzibą w N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj 2014 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji V. Sp. z o.o. z siedzibą w N. (dalej: "Skarżąca" lub "Spółka") złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z [...] marca 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj 2014 r. W skardze zwróciła się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu Skarżąca wskazała, że natychmiastowe wykonanie decyzji skutkowałoby trudnymi do odwrócenia konsekwencjami w postaci pozbawienia jej środków niezbędnych do prowadzenia działalności gospodarczej, a w efekcie - do likwidacji lub nawet upadłości Spółki. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, zdaniem Skarżącej, nie kłóci się z interesem publicznym, gdyż czyni ona starania, aby po zweryfikowaniu prawidłowości decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym kwota zaległości mogła zostać przez nią spłacona. Dodatkowo wniosek znajduje potwierdzenie w zarzutach wniesionych w skardze. Określenie podatku w kwocie ponad 2.500.000 zł (łączna wartość przedmiotu zaskarżenia w pięciu postępowaniach sądowoadministracyjnych) w połączeniu z odsetkami ustawowymi jest niewspółmierne do naruszenia Skarżącej i - jej zdaniem - rażąco krzywdzące. Pismem z 5 lipca 2017 r. Skarżąca ponowiła wniosek. Powołała się na to, że spółka paliwowa nie ma możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i dokonywania obrotu paliwami z zajętym rachunkiem bankowym – zwłaszcza, jeśli prowadzi stacje paliw w sieci franczyzowej. Nieregulowanie zobowiązań z umowy franczyzowej może powodować wstrzymanie dostaw paliw i zakończenie działalności. Skarżąca wskazała, że wskutek zajęcia rachunków bankowych jej działalność została wstrzymana. Następnie Spółka, pismem z 8 lipca 2017 r., uzupełniła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, powołując się na to, że dokonane zajęcie rachunków bankowych nie tylko uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej, ale także – naraża Spółkę na odpowiedzialność z tytułu kar umownych. Powołała się na orzecznictwo sądowe. Załączyła dokumentację umowy franczyzy oraz zawiadomienie o dokonanym zajęciu egzekucyjnym. Przy kolejnych pismach (data wpływu 12 lipca 2017 r.) Skarżąca uzupełniła nadesłaną dokumentację o kserokopie odpisów tytułów wykonawczych oraz zawiadomień o kolejnych zajęciach egzekucyjnych, a także pismo naczelnika urzędu skarbowego oraz ponownie podniosła argumentację zawartą w piśmie z dnia 8 lipca 2017 r. oraz przedłożyła ponownie nadesłaną wcześniej dokumentację. Postanowieniem z dnia 13 września 2017 r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazał, że sama egzekucja należności pieniężnych nie stanowi samodzielnej przesłanki do udzielenia stronie ochrony tymczasowej. W wyniku rozpoznania zażalenia na ww. postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z dnia 15 marca 2018 r., sygn. akt I FZ 377/17 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie. W uzasadnieniu wskazał, że Sąd I instancji nie odniósł się do okoliczności przywołanych przez Skarżącą i nie poddał ich ocenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - przywoływanej dalej jako "p.p.s.a." - zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd natomiast może, na wniosek strony, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Sąd orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonej decyzji ocenia czy w sprawie zaszły przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie istnienia przynajmniej jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Brak jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku lub uzasadnienie go w sposób lakoniczny, sprowadzający się w gruncie rzeczy do przytoczenia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, uniemożliwia sądowi ocenę czy przesłanki te w sprawie zachodzą. Należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 29 maja 2009 r., sygn. akt I FZ 148/09 (LEX nr 564208) stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. Sąd wskazuje, że Skarżąca, uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji położyła szczególny nacisk na argumentację, z której można wnosić o wadliwości zaskarżonej decyzji (por. uzasadnienie wniosku zawarte w skardze). Zdaniem Sądu, oczekując pozytywnego dla niej rozstrzygnięcia w sprawie o wstrzymanie wykonania, Skarżąca powinna koncentrować się - przede wszystkim - na przesłankach wskazanych przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. powinna uprawdopodobnić zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wykazanie wadliwości zaskarżonej decyzji, co Skarżąca usiłowała dokonać w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie zawartym w skardze, może skutkować uwzględnieniem skargi, lecz nie wniosku o wstrzymanie wykonania, który jest rozpoznawany w oddzielnym trybie. Należy również wyjaśnić, że zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie, wskazuje się, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wskazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. To w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by był on precyzyjny i dotyczył konkretnych zagrożeń. Również w jej interesie leży poparcie tychże twierdzeń stosownymi dokumentami. Uprawdopodobnienie okoliczności wskazanych we wniosku nie oznacza bowiem gołosłownego stwierdzenia przez podmiot powołujący się na te okoliczności, że one zachodzą (postanowienie NSA z 13 listopada 2014 r., II FZ 1504/14, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W badanej sprawie Skarżąca rzeczywiście wykazała bycie stroną umowy franczyzowej, jak również prowadzenia względem niej egzekucji, lecz są to normalne następstwa prowadzenia działalności gospodarczej oraz zaległości podatkowych, do regulowania których zobowiązane są podmioty gospodarcze. Również w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy nie zostały złożone dokumenty, z których wynikałby fakt nieosiągania przychodów, czy brak środków na rachunkach bankowych. Skarżąca nie przedłożyła żadnego dokumentu źródłowego obrazującego jej sytuację majątkową za wyjątkiem dokumentów dotyczących postępowania egzekucyjnego. Również kwota zobowiązania nie została zestawiona z obecnymi środkami finansowymi, którymi dysponuje Skarżąca, ani z innymi danymi, które świadczą o jej sytuacji majątkowej. Skarżąca nie nadesłała wyciągów z rachunków bankowych ani innych dokumentów obrazujących jej sytuacją majątkową co uniemożliwiło Sądowi ocenę sytuacji finansowej Spółki. Dlatego, w braku wskazania przez Skarżącą okoliczności mogących stanowić uzasadnienie dla zastosowania instytucji wstrzymania wykonania i braku tych okoliczności w aktach administracyjnych i sądowych sprawy, Sąd zadecydował o odmowie wstrzymania wykonania. Brak było podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku Strony o przyznanie jej ochrony tymczasowej, skoro wniosek ten ograniczony został do samego żądania o wstrzymanie wykonania decyzji i wykazania prowadzenia egzekucji, lecz bez wykazania zasobów Spółki, majątku, struktury zobowiązań, wierzytelności i innych zmiennych kształtujących sytuację finansową Spółki. Jak wyżej wskazano, to strona ubiegająca się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji obowiązana jest podać i uprawdopodobnić okoliczności, które – w ocenie wnioskodawcy – świadczą o niebezpieczeństwie wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Za niewystarczającą w tym zakresie należy uznać ogólną argumentację Skarżącej odnośnie realiów prowadzenia działalności gospodarczej i wysokiej kwoty zobowiązania podatkowego objętego zaskarżoną decyzją, z pominięciem konkretnych danych liczbowych dotyczących sytuacji majątkowej Spółki, które stanowiłyby dla Sądu punkt odniesienia przy ocenie, czy wykonanie zaskarżonej decyzji rzeczywiście może spowodować dla Skarżącej znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Sąd, mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.