III SA/Wa 1973/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Pinkowski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2005r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2004r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego. - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. nr [...] o zakończeniu restrukturyzacji Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. umorzył postępowanie restrukturyzacyjne prowadzone wobec T. sp. z o.o. – skarżącej w niniejszej sprawie. Wyjaśnił, iż w decyzji z dnia [...] grudnia 2002r. o warunkach restrukturyzacji objęto postępowaniem restrukturyzacyjnym zaległości skarżącej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące sierpień – grudzień 2000 r., styczeń – grudzień 2001r., marzec – maj 2002r. oraz zaległości w podatku od towarów i usług z miesiące grudzień 1997r., styczeń 2000r., marzec, listopad i grudzień 2001r., a także od marca do maja 2002r. Organ wskazał iż, warunkiem skutecznego zakończenia restrukturyzacji i umorzenia należności nią objętych było spełnienie przez przedsiębiorcę warunków wynikających z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. Nr 155, poz. 1287 z późn. zm.) - dalej powoływana jako "u.r.n.p.". Skarżąca wpłaciła wprawdzie opłatę restrukturyzacyjnej, spełniając tym samym warunek wymieniony w pkt 2 cyt. przepisu, posiadała jednakże - na dzień wydania decyzji - zaległości nieobjęte postępowaniem restrukturyzacyjnym - tak więc nie spełniła warunku umorzenia należności wymienionego w pkt. 3. Zaliczały się do nich zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za grudzień 1997r., październik i grudzień 1998r., marzec 2001r., podatku od towarów i usług za wrzesień i październik 2002r. oraz czerwiec 2003r. W związku z powyższym organ, działając na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2 u.r.n.p., wydał decyzję o zakończeniu prowadzonego postępowania restrukturyzacyjnego poprzez jego umorzenie. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca spółka wniosła o jej uchylenie i dalsze prowadzenie postępowania restrukturyzacyjnego. Wyjaśniła, iż spłaciła rozłożoną na 10 rat opłatę restrukturyzacyjną, a w trakcie postępowania informowała organ o swoich trudnościach finansowych spowodowanych niemożliwością odzyskania kwoty około 286.000 zł od jednego z kontrahentów i wszczętym postępowaniu sądowym w tej sprawie. Dopiero w maju 2004r., a więc po wydaniu decyzji umarzającej postępowanie restrukturyzacyjne, uzyskała wynagrodzenie za jedno z wykonanych zleceń, co pozwoliło na uregulowanie zaległego podatku od towarów i usług za wrzesień i październik 2002r. Wyjaśniła, iż ma problemy z uzyskaniem zapłaty za inne zlecenie, co pozwoliłoby na spłatę zaległości za czerwiec 2003r., a restrukturyzacja należności ma kluczowe znaczenie dla dalszego funkcjonowania firmy. Ponadto w piśmie z dnia 22 lipca 2005r. skarżąca stwierdziła, iż nie mogła uregulować kolejnych zaległości ponieważ komornik sądowy dokonał nieuzasadnionego zajęcia jej konta bankowego. Stwierdziła również, że w chwili wniesienia odwołania były już uregulowane zaległości za wrzesień i październik 2002r., a także iż niezrozumiałe jest, że zaległości za 1997 i 1998r. nie zostały objęte postępowaniem restrukturyzacyjnym. Decyzją z dnia [...] lipca 2004r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. Wyjaśnił, iż umorzenie postępowanie restrukturyzacyjnego przez organ [...] instancji było zasadne. Skarżąca nie spełniła bowiem warunku, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.r.n.p., a nie złożyła przy tym wniosku o rozłożenie na raty, czy tez odroczenie należności nieobjętych prowadzonym postępowaniem. Wniosek taki, zgodnie z ust. 3 cyt. przepisu pozwalałby na uznanie powyższego warunku za spełniony. Odnosząc się do argumentów skarżącej, organ wskazał, iż uregulowanie części zaległości na dzień wniesienia odwołania pozostaje bez wpływu na fakt, iż w dniu wydania decyzji one istniały. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji i dalsze prowadzenie postępowania restrukturyzacyjnego. Wskazała, iż firma znajduje się w trudnej sytuacji materialnej związanej z niemożliwością odzyskania wierzytelności od swoich kontrahentów. Zajęcie konta bankowego uniemożliwiło jej wywiązywanie się z zobowiązań wobec Skarbu Państwa oraz prowadzenie bieżącej działalności. Umorzenie postępowania restrukturyzacyjnego, było rozwiązaniem dla organu najłatwiejszym jednakże rozmijało się z wolą ustawodawcy. Jedyną szansą na funkcjonowanie firmy jest dalsze prowadzenie tego postępowania i jego skuteczne zakończenie - w odmiennym przypadku brak majątku Spółki spowoduje, iż dochodzenie jakichkolwiek należności przez Skarb Państwa będzie nieskuteczne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) - dalej powoływana jako "u.p.p.s.a.", sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 u.p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w tym zakresie należy stwierdzić, że odpowiada ono prawu. Na wstępie Sąd zauważa, iż celem postępowania restrukturyzacyjnego było udzielenie pomocy przedsiębiorcom znajdującym się w trudnej sytuacji finansowej, jeśli istniały uzasadnione przesłanki, iż może ulec ona poprawie. Omawiane przepisy zakładały, iż oprócz działań podejmowanych we własnym zakresie, przedsiębiorcy objęci ustawą otrzymają możliwość uregulowania zadłużenia z tytułu należności publicznoprawnych poprzez zapłatę ustalonej opłaty restrukturyzacyjnej i umorzenia pozostałej jego części. Zostali tym samym postawieni w daleko korzystniejszej sytuacji od tych z przedsiębiorców, którzy ze swych należności wobec Skarbu Państwa wywiązali się w pełnej wysokości i w prawidłowym terminie. Ustawodawca wprowadził tym samym istotny wyjątek od zasady równości obywateli wobec prawa i powszechności ponoszenia ciężarów publicznych, kierując się innymi wymagającymi ochrony wartościami - dobrem tych przedsiębiorców, których dalsze funkcjonowanie na rynku byłoby zagrożone i potrzebą uniknięcia negatywnych skutków społecznych tego zjawiska. Z tych względów skuteczne zakończenie postępowania restrukturyzacyjnego obwarowane zostało wskazanymi w ustawie warunkami. W przypadku należności podatkowych do takich warunków zaliczono zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3) u.r.n.p. brak zaległości w należnościach nieobjętych restrukturyzacją, z wyjątkiem wymienionych w art. 11 ust. 1 pkt. 2 i ust. 3 u.r.n.p. oraz należności rozłożonych na raty lub odroczonych. Powyższy warunek spełnić należało na dzień wydania decyzji o zakończeniu postępowanie restrukturyzacyjnego. Zauważyć również należy, iż ustawodawca w treści art. 21 ust. 1 u.r.n.p. wyznaczył ramy czasowe prowadzonego postępowania restrukturyzacyjnego i zobowiązał organ restrukturyzacyjny do wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji po upływie 15 miesięcy od doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji, a w przypadku jeśli decyzję tą doręczono przed 31 grudnia 2002r. nie później niż do dnia 30 kwietnia 2004r. Nie pozostawił tym samym dla uznania organu i objętego restrukturyzacją przedsiębiorcy możliwości kontynuowania postępowania, aż do jego skutecznego zakończenia, bez względu po jakim czasie mogłoby to nastąpić. Odnosząc powyższe do rozpatrywanej sprawy Sąd stwierdza, iż z ustalonego stanu faktycznego bezsprzecznie wynikało, iż skarżąca posiadała na dzień 23 kwietnia 2004r. nieobjęte restrukturyzacją zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od towarów i usług. Sam fakt istnienia tychże zaległości nie był zresztą przez skarżącą w sprawie kwestionowany. Jej restrukturyzacja nie mogła zakończyć się więc w inny sposób niż wydaniem wskazanej w art. 21 ust. 1 pkt 2 u.r.n.p. decyzji o zakończeniu restrukturyzacji poprzez umorzenie prowadzonego postępowania. Wyjaśnić przy tym należy, iż decyzję o warunkach restrukturyzacji doręczono skarżącej w dniu 24 grudnia 2002r., a zgodnie z poczynionymi powyżej uwagami, decyzję o zakończeniu restrukturyzacji organ zobowiązany był wydać po upływie 15 miesięcy od dnia jej doręczenia (termin ten upłynął dnia 25 marca 2005r.), a najpóźniej w dniu 30 kwietnia 2004r. Organ nie mógł z własnej woli przedłużyć trwającego postępowania do momentu kiedy skarżąca posiadałaby środki na spłatę zaległości, a postępowanie mogłoby zakończyć się dla niej umorzeniem zaległości. Takiej możliwości nie dopuszczały obowiązujące przepisy, których działając na podstawie prawa i w jego granicach zobowiązany był przestrzegać. Wbrew temu czego żądała skarżąca prowadzona restrukturyzacja musiała się zakończyć do dnia 30 kwietnia 2005r., a istnienie zaległości nieobjętych postępowaniem restrukturyzacyjnym należało ocenić na dzień jej zakończenia. Zauważyć przy tym należy, iż skarżąca mogła podjąć działania zmierzające do odroczenie terminu płatności lub rozłożenia na raty zaległości, co w świetle art. 10 ust. 3 u.r.n.p. mogło by pozwolić na skuteczne zakończenie restrukturyzacji. Mając powyższe na względzie Sąd, nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm ).