III SA/Wa 1976/04

WyrokWSA w Warszawie2005-02-10

Skład orzekający: sędzia WSA Jerzy Płusa, sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, asesor WSA Alojzy Skrodzki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy, ustalając podatek od nieruchomości, jest związany danymi z ewidencji gruntów i budynków, nawet jeśli strona kwestionuje te dane, powołując się na rozbieżności wynikające z innych dokumentów?
Ratio decidendi
Organ podatkowy, mimo że co do zasady jest związany danymi z ewidencji gruntów i budynków, nie może pominąć obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 122 Ordynacji podatkowej). Jeśli strona w odwołaniu wskazuje na rozbieżności w powierzchni budynku wynikające z różnych aktów prawnych, organ podatkowy powinien podjąć działania w celu wyjaśnienia tych wątpliwości, np. w ramach czynności sprawdzających lub postępowania podatkowego, zamiast bezkrytycznie przyjmować dane z oświadczenia podatnika.
Stan faktyczny
Strona skarżąca kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta ustalającą podatek od nieruchomości za rok 2004. Skarżący podnosili, że istnieją rozbieżności w powierzchni budynku mieszkalnego wynikające z różnych decyzji i zaświadczeń, a także zarzucali błędne zapisy w ewidencji gruntów dotyczące opodatkowania gruntu. Organ odwoławczy utrzymał decyzję organu pierwszej instancji, powołując się na związanie danymi z ewidencji gruntów i budynków.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Płusa, Sędziowie sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, asesor WSA Alojzy Skrodzki (spr.), Protokolant Grzegorz Potiopa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2005 r. sprawy ze skargi B.W. i Z.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2004 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz strony skarżącej kwotę w wysokości 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 220 § 2 w związku z art. 13 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z poźn. zm.) – zwanej dalej ,,ord. pod" Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] W. z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] ustalającą wysokość podatku od nieruchomości na 2004 r. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. Prezydent [...] W. ustalił dla Z.W. i B. W. podatek od nieruchomości dotyczący nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...] za 2004 r. w wysokości [...] zł. Wymiar podatku został sporządzony w oparciu o informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, złożoną przez podatnika w Wydziale Budżetowo – Księgowym Dzielnicy U. m. [...]. W. Od wyżej wymienionej decyzji skarżące wniosły odwołanie, w którym podniosły, że w stosunku do budynku mieszkalnego istnieją decyzje oraz zaświadczenia wskazujące różną powierzchnię w stosunku do tego samego budynku. Odnośnie opodatkowania gruntu, zdaniem skarżących, doszło do podważenia prawomocnych decyzji w efekcie czego dokonano błędnych zapisów w ewidencji gruntów i budynków. Skarżące dowodząc powyższego faktu przytoczyły stosowne decyzje, mapy oraz zaświadczenia. Organ odwoławczy w wyniku rozpatrzenia odwołania utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] W. W uzasadnieniu decyzji SKO powołało się na art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9, poz. 84. 84 ze zm.)- zwanej dalej "upol", zgodnie z którym podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące zgodnie z godnie z pkt 4 w/w artykułu posiadaczami nieruchomości lub ich części stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia SKO wskazało również art. 6 ust. 6 upol, zgodnie z którym osoby fizyczne są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informacje o nieruchomościach lub obiektach budowlanych od dnia zaistnienia zdarzeń mających wpływ na wysokość opodatkowania prawidłowej powierzchni użytkowej budynku lub gruntu. Mając na uwadze przytoczone wyżej przepisy SKO stwierdziło, że organ podatkowy przy wymiarze podatku był związany danymi ujawnionymi w ewidencji gruntów i budynków, aż do czasu wprowadzenia w niej zmian w trybie przewidzianych w ustawie. Organ podatkowy nie był zatem uprawniony do dokonywania zmian w ewidencji, gdyż nie należy to do jego właściwości rzeczowej. W ocenie organu odwoławczego, jeżeli podatnik kwestionuje dane dotyczące powierzchni gruntu, które organ podatkowy przyjął do ustalenia podstawy opodatkowania może to uczynić w odrębnym postępowaniu przed organem administracji prowadzącym ewidencję gruntów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżące powtórzyły w większości argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji Prezydenta [...] W. Skarżące kwestionowały wyliczenie podatku, z uwagi na fakt nieustalenia granicy przedmiotowej nieruchomości. W piśmie z dnia [...] lutego 2005 r. skarżące powołały się również na korespondencję z Głównym Geodetą Kraju, odpis z księgi wieczystej, korespondencję z Urzędem [...] W. Biuro Gospodarki Nieruchomościami, Geodezji i Katastru, decyzje i postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2004 r. wyrok Sądu Rejonowego dla [...] W. z dnia [...] lipca 2003 r. oraz mapy sytuacyjne stanowiące załączniki do pism. Przedłożone dokumenty , w ocenie skarżących, mają potwierdzać zasadność zarzutów zawartych w skardze. Odpowiadając na zarzuty zawarte w skardze Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje, Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i faktycznego istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 134 § 1 cyt. ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia tego kryterium stwierdzić należy, że wydana została z naruszeniem przepisów postępowania – art. 122, art. 187 ord. pod. mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zatem skarga była zasadna. Jest poza sporem, że kluczowe znaczenie dla każdego postępowania ma należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy, tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest prawidłowe ustalenie zakresu praw i obowiązków strony takiego postępowania. Zgodnie z treścią art. 122 ord. pod obowiązkiem organów podatkowych jest podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W cytowanym przepisie została wyrażona zasada prawdy obiektywnej. Jej treść oznacza, że obowiązkiem organu podatkowego jest ustalenie stanu faktycznego zgodnie z rzeczywistym stanem, a jeżeli okaże się to niemożliwe, dokonanie ustaleń zbliżonych do stanu rzeczywistego. Odnosząc dotychczasowe spostrzeżenia do rozpatrywanej sprawy należy, zdaniem Sądu, stwierdzić, że organy obu instancji nie uczyniły zadość obowiązkom ciążącym na nich z mocy powołanego wyżej przepisu. W szczególności nie wyjaśniły one w sposób nie budzący wątpliwości kluczowej kwestii dla przedmiotowego postępowania a mianowicie powierzchni budynku będącej podstawą wymiaru podatku. Należy zaznaczyć, że skarżąca wskazywała w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji na rozbieżności dotyczące powierzchni budynku powołując się na decyzję z dnia [...] marca 1972 r., zaświadczenie z dnia [...] listopada 1994 r., decyzję z dnia [...] sierpnia 1999 r. Organ odwoławczy pominął ten fakt i przyjął dane z oświadczenia z 1998 r. SKO podniosło w zaskarżonej decyzji, iż osoby fizyczne zgodnie z art. 6 ust. 6 upol są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informacje o nieruchomościach lub obiektach budowlanych mających wpływ na wysokość opodatkowania w przedmiotowej sprawie określenia prawidłowej powierzchni użytkowej budynku oraz gruntu. Należy stwierdzić jednak, iż powyższy przepis nie zwalnia organu podatkowego z obowiązku nałożonego na niego przez art. 122 ordynacji podatkowej, jeżeli strona w odwołaniu wskazuje, że powierzchnia tego samego budynku, wynikająca z różnych aktów prawnych, jest rozbieżna. Skoro zatem w przedmiotowej sprawie istniały wątpliwości, co do powierzchni przedmiotowego budynku, organ podatkowy powinien skorygować je albo w ramach czynności sprawdzających (Dział V Ordynacji podatkowej) albo w ramach wszczętego postępowania podatkowego. Odnośnie powierzchni gruntów, Sąd podziela pogląd organów podatkowych, co do braku możliwości ustalenia granic działki czy też powierzchni działki w postępowaniu podatkowym a w konsekwencji dokonanie zmian w ewidencji gruntów i budynków. Zmian w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych. Dotyczy to więc i zmiany przebiegu granicy, co wymaga przedstawienia odpowiedniej dokumentacji (sporządzonej w odpowiednich postępowaniach rozgraniczeniowych, podziałowych, scaleniowych, sądowych w zakresie dowodów stanowiących podstawę rozstrzygnięć sądowych itp.) Zatem postępowanie podatkowe nie obejmuje swoim zakresem możliwości ustalenia granic działek czy też powierzchni działki, bowiem obowiązujące przepisy dotyczące postępowania podatkowego na to nie pozwalają Reasumując, Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło art. 122 w związku z art. 187 i 191 ord. pod. poprzez nieustalenie w sposób nie budzący wątpliwości powierzchni nieruchomości, będącej podstawą wymiaru podatku. Powyższe zaniechanie stanowi naruszenie przepisów procedury, które miało wpływ na wynik sprawy i spowodowały konieczność uchylenia przedmiotowej decyzji i ponownego rozpatrzenia sprawy. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z póź. zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło