III SA/Wa 2015/05
WyrokWSA w Warszawie2005-10-10
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Jerzy Płusa, Alojzy Skrodzki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie była stroną postępowania administracyjnego, a której tytuły egzekucyjne zostały skierowane do niej, posiada interes prawny do wniesienia skargi na postanowienie organu drugiej instancji dotyczące zaliczenia zwrotu podatku od towarów i usług?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, ponieważ skarżąca nie posiadała legitymacji skargowej. Zgodnie z art. 50 § 1 PPSA, do wniesienia skargi uprawniona jest osoba posiadająca interes prawny, który jest kwalifikowanym interesem faktycznym wynikającym z przepisu prawa odnoszącego się wprost do sytuacji prawnej danego podmiotu. W niniejszej sprawie interes prawny miał jedynie K. L., ponieważ to jego dotyczyło zaskarżone postanowienie i jemu przysługiwał zwrot podatku. Skarżąca, jako osoba niebędąca stroną postępowania, nie posiadała interesu prawnego, mimo że tytuły egzekucyjne były skierowane do niej.Stan faktyczny
M. i K. L. wnieśli skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., które uchyliło postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. w sprawie zaliczenia zwrotu podatku od towarów i usług na poczet zajęcia egzekucyjnego. Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że zaliczenie zwrotu podatku na poczet wierzytelności objętych tytułami wykonawczymi było niedopuszczalne. Skarżący zarzucili niezgodność postępowania z prawem, wskazując, że mimo stanowiska organu II instancji, organ I instancji nadal przekazywał środki na poczet zajęcia egzekucyjnego. Organ wniósł o odrzucenie skargi w stosunku do skarżącej, wskazując na brak jej legitymacji skargowej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Jarecka, sędzia WSA Jerzy Płusa (spr.), asesor WSA Alojzy Skrodzki, Protokolant Marcin Bącal, po rozpoznaniu w dniu 10 października 2005 r. sprawy ze skargi M. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia zwrotu podatku od towarów i usług za styczeń 2005 r. na poczet zajęcia egzekucyjnego p o s t a n a w i a odrzucić skargę
W dniu 6 lipca 2005r. M. i K. L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2005r. nr [...]. Postanowieniem tym Dyrektor Izby Skarbowej uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w sprawie zaliczenia zwrotu podatku od towarów i usług na poczet zajęcia egzekucyjnego oraz umorzył postępowanie w sprawie. Wskazał, iż art. 76 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 50 z późn. zm.) – dalej powoływanej jako "ord. pod.", stosowany odpowiednio do zwrotu podatku, wprowadza zamknięty krąg należności, na które można dokonać zaliczenia zwrotu podatku od towarów i usług. W tej sytuacji zaliczenie zwrotu podatku należnego skarżącemu na poczet wierzytelności objętych tytułami wykonawczymi wystawionymi przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego było niedopuszczalne. Z tych względów rozstrzygnięcie organu I instancji jako wydane bez podstawy prawnej podlegało uchyleniu, a postępowanie w sprawie umorzeniu.
We wniesionej skardze skarżący stwierdzili, iż postępowanie organu było niezgodne z prawem – ponieważ pomimo argumentów podnoszonych przez organ II instancji, Naczelnik Urzędu Skarbowego W. przekazał środki pieniężne wedle własnego uznania, na poczet zajęcia egzekucyjnego.
Ponadto w piśmie z dnia 22 sierpnia 2005r. skarżący sprecyzowali, iż pomimo stanowiska wyrażonego w postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej w W. organ ten zezwolił na przekazanie zwrotu podatków na poczet zajęcia egzekucyjnego, a takie postępowanie organu I instancji trwało nadal.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w stosunku do skarżącego i o odrzucenie skargi w stosunku do skarżącej. Wskazał, iż zarówno postępowanie w sprawie, jak i zaskarżone rozstrzygnięcie dotyczyło wyłącznie skarżącego. W tej sytuacji skarżąca nie miała legitymacji do wniesienia skargi na podstawie art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), - dalej powoływanej jako "u.p.p.s.a.".
W trakcie rozprawy w dniu 10 października 2005 r. skarżąca oświadczyła, że ona i mąż w sprawie działają razem. Stwierdziła, iż tytuły egzekucyjne były wystawione na nią.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 50 § 1 u.p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W § 2 cyt. przepisu wskazano jako uprawnionego także inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.
Określenie "interes prawny" nie zostało w obowiązującym prawie zdefiniowane, jednakże istnieje utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, które nie straciło aktualności w sprawach toczących się przed wojewódzkim sądem administracyjnym.
W oparciu o nie można przyjąć, iż interes prawny jest kwalifikowanym interesem faktycznym. Wynika on z określonego przepisu prawnego, odnoszącego się wprost do sytuacji prawnej danego podmiotu. Czynnikiem różnicującym interes prawny i interes faktyczny jest istnienie lub brak normy prawnej przyznającej ochronę danemu podmiotowi. (Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Piotr Przybysz, Wydawnictwa Prawnicze "Lexis Nexis" rok 2004, str. 95).
Interes prawny uprawniający do wniesienia skargi miał w rozpatrywanej sprawie K. L., bowiem jego dotyczyło zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W.. Jedynie do niego skierowane było również postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W., bowiem to jemu – jako podatnikowi podatku od towarów i usług – przysługiwał zwrot tego podatku.
Nie ulega zatem wątpliwości, iż jedynie skarżący jako strona skierowanego do niego postanowienia ma "interes prawny" w rozumieniu art. 50 § 1 u.p.p.s.a. do żądania przeprowadzenia kontroli aktu prawnego w celu doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem.
Tak rozumianego "interesu prawnego" nie posiada jego żona, do której nie był skierowany zaskarżony akt i która nie brała udziału w postępowaniu w sprawie.
Dla oceny powyższych kwestii nie ma znaczenia, że jak oświadczyła skarżąca, tytuły egzekucyjne skierowane były do niej. Kwestia ta nie ma bowiem wpływu na ocenę jej interesu prawnego uprawniającego do złożenia skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W.. Kwestionowanie prawidłowości wystawionych tytułów wykonawczych i prowadzonego postępowania egzekucyjnego może być natomiast przedmiotem zarzutów wniesionych do organu egzekucyjnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że skarżąca nie miała legitymacji skargowej uprawniającej ją do wniesienia skargi. A zatem wniesienie przez nią skargi było niedopuszczalne. Z tych względów na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 u.p.p.s.a. Sąd skargę odrzucił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło