III SA/Wa 2036/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Marika Krawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2013 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie sprzeciwu wobec czynności kontrolnych oddala skargę W. W. (zwany dalej "Skarżącym"), pismem z dnia 19 października 2010 r., wniósł m. in. zarzuty dotyczące wszczęcia i prowadzenia w stosunku do niego kontroli podatkowej w zakresie podatku od towarów i usług za okres od października 2005 do grudnia 2007 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. (zwany dalej "Naczelnikiem") postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. zadecydował o kontynuowaniu czynności kontrolnych prowadzonych, na podstawie upoważnienia z dnia 16 września 2010 r., wobec Skarżącego. Dyrektor Izby Skarbowej w W. (zwany dalej "Dyrektorem"), po rozpatrzeniu zażalenia Skarżącego, postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r., umorzył postępowanie zażaleniowe z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Skarżący, w dniu 7 grudnia 2010 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. postanowienie Dyrektora z dnia [...] listopada 2010 r. WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 27 października 2011 r., sygn. akt III SA/Wa 865/11, uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora i poprzedzające je postanowienie Naczelnika oraz stwierdził, ze postanowienia nie podlegają wykonaniu. W ocenie Sądu wniesienie sprzeciwu nie było dopuszczalne, wobec czego niezgodne z prawem było wydanie przez Naczelnika postanowienia o kontynuowaniu czynności kontrolnych. Takie bowiem rozstrzygnięcie, stosownie do art. 84c ust. 9 pkt 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.), załatwia sprawę co do istoty, zaś postępowanie było bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego (zwanego dalej "Kpa"), gdyż brak było podstaw prawnych do merytorycznego załatwienia sprawy. Ponadto, zdaniem Sądu, Organ I instancji, badając dopuszczalność wniesienia sprzeciwu, zobowiązany był stosować przepisy Kpa. Sąd nie podzielił stanowiska Organu odwoławczego, że w sprawie miały zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, bowiem art. 84c ust. 16 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej wskazuje wyraźnie, iż w postępowaniu odwoławczym w przedmiocie sprzeciwu stosuje się przepisy Kpa. Naczelnik, uznając się za związanego oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi przez WSA w Warszawie w ww. wyroku, decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. umorzył postępowanie w sprawie sprzeciwu wniesionego w dniu 19 października 2010 r., z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący podniósł, że (i) decyzja Naczelnika o umorzeniu postępowania była celowo ograniczona do faktu, że podatnikowi nie przysługiwało prawo wniesienia sprzeciwu, (ii) Organ I instancji nie miał podstaw do działania w myśl art. 79 ust. 2 pkt 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, (iii) w decyzji Organu I instancji został zacytowany jeden akapit z wyroku WSA w Warszawie, nie stwierdzono natomiast, że wydawane przez Naczelnika decyzje i postanowienia są niezgodne z prawem. Dyrektor, decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji. Organ odwoławczy podzielił stanowisko Naczelnika, że w przedmiotowej sprawie Skarżącemu nie przysługiwało prawo wniesienia sprzeciwu na podstawie art. 84c ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Ponadto Dyrektor uznał zarzut braku podstaw do działania w myśl art. 79 ust. 2 pkt 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej za niezasadny, gdyż w dniu wszczęcia kontroli Organ I instancji poinformował Skarżącego o przyczynie braku zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli, informacja ta została także zawarta w protokole kontroli podatkowej i badania ksiąg podatkowych. Według Dyrektora, zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Zastrzeżenia WSA w Warszawie zawarte w wyroku z dnia 27 października 2011 r., sygn. akt III SA/Wa 865/11, dotyczyły trybu procedowania oraz sposobu rozstrzygnięcia sprawy zarówno przez Organ I instancji, jak i Organ odwoławczy. W ocenie Dyrektora, Organ I instancji w decyzji z dnia [...] lutego 2012 r. uczynił zadość wymogom określonym w ww. wyroku, zatem zarzut, iż Naczelnik wybiórczo potraktował ww. wyrok WSA w Warszawie, był niezasadny. W skardze do WSA w Warszawie Skarżący zwrócił się o przeanalizowanie poprawności działania Organu I instancji oraz Organu odwoławczego, jak również o zbadanie zgodności z prawem wydawanych przez nich decyzji. Skarżący nie zgodził się z twierdzeniem, że decyzja Naczelnika była wynikiem oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, wyrażonych przez WSA w Warszawie w wyroku z dnia 27 października 2011 r. W jego ocenie decyzja Organu I instancji prezentowała błędną (jednostronną) interpretację ww. wyroku. Ponadto, zdaniem Skarżącego, treść skargi "...jest konsekwencją prowadzenia przez Wysoki Sąd patologicznej działalności US P. przy aprobacie Dyrektora Izby Skarbowej, wpisującego się w ten haniebny proceder.". W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym decyzji administracyjnych, zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 przywołanego wyżej Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługiwała na uwzględnienie. Jak zasadnie uznał Dyrektor Izby Skarbowej w W., kluczowe znaczenie dla niniejszej sprawy miał art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, według którego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. W prawomocnym wyroku z dnia 27 października 2011 r., sygn. III SA/Wa 865/11, tutejszy Sąd uznał, że wydając postanowienia z dnia [...] października 2010 r. oraz z [...] listopada 2010 r. Organy dopuściły się dwóch błędów. Po pierwsze niezasadnie zastosowały procesowe przepisy Ordynacji podatkowej do postępowania zainicjowanego wniesieniem sprzeciwu na podstawie art. 84c ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, a następnie do postępowania po wniesieniu zażalenia na postanowienie o kontynuowaniu czynności kontrolnych. Po drugie Sąd potwierdził, że wniesienie przez Skarżącego sprzeciwu było niedopuszczalne, co z kolei skutkować powinno umorzeniem postępowania w sprawie tego sprzeciwu (Sąd wskazał wprost, że było ono bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 Kpa). Ta jednoznaczna ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania zostały zawarte na str. 6 oraz 7 uzasadnienia wyroku z 27 października 2011 r. Wobec powyższego, ze względu na powołany wyżej art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Organy zostały związane przedstawionym poglądem prawnym, zaś w dalszym postępowaniu, którego przedmiot został jednoznacznie określony przez Sąd, zobowiązane były do wykonania tego prawomocnego wyroku. W tej sytuacji Sąd orzekający w niniejszej sprawie mógł jedynie skontrolować, czy wspomniana ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania zostały przez Organy wykonane. Na to pytanie należało odpowiedzieć twierdząco – stosując przepisy Kpa Organ I instancji umorzył postępowanie w przedmiocie wniesionego sprzeciwu, zaś Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy to prawidłowe rozstrzygnięcie Naczelnika. Skarżący niezasadnie dopatrywał się we wskazanym wyroku z 27 października 2011 r. treści, które dotyczą kwestii o charakterze faktycznym i materialnoprawnym (vide odwołanie od decyzji z [...] lutego 2012 r.). W wyroku tym Sąd przesądził bowiem, że niniejsza sprawa ma wymiar jedynie procesowy, i sprowadza się do oceny znaczenia i dopuszczalności wniesienia sprzeciwu na podstawie art. 84c ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, a także do kwestii podstaw prawnych załatwienia tego sprzeciwu. Ostatnie zdanie skargi (traktujące o "....prowadzeniu przez Wysoki Sąd patologicznej działalności...") Sąd uznaje za wynik językowego nieporozumienia. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę. Zaskarżona decyzja, a także decyzja ją poprzedzająca, są zgodnie z prawem.